ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΚΑΤΑΝΟΣ ᾿Αρχαῖες ἑλληνικὲς πολιτιστικὲς ἐπιδράσεις στὸ προχολομθιανὸ Μεξικὸ καὶ τὶς Η.Π.Α. Πρόσφατα ἐπισχέφθηκα τοὺς ἀρχαιολογικοὺς χώρους τῶν Η.Π.Α. καὶ τοῦ Μεξικοῦ. Μὲ µε- γάλη ἔκπληξη διαπίστωσα πολιτιστικὲς καὶ ἀρχιτεχτονικὲς ἐπιδράσεις ἀπὸ τὸν Αἰγαιακὸ καὶ Μεσογειακὸ χῶρο στὶς ἀρχαιότητες τῆς Προκολομθιανῆς ἐποχῆς. Ἰδιαιτέρως στὰ χεντρο-δυ- τικὰ τῶν Η.Π.Α. ὑπάρχουν ἑκατοντάδες αἰνιγματικὰ ἀρχαῖα ἐρείπια, ποὺ μαρτυροῦν τὰ ἀπο- µεινάρια τοῦ κάποτε εὐημεροῦντος ἐχεῖ πολιτισμοῦ. Οἱ ᾽Αμερικανοὶ ἀνθρωπολόγοι καὶ ἀρχαιολόγοι δρίσκονται σὲ ἀμηχανία σχετιχὰ μὲ τὸ ποι- οἱ ἦσαν οἱ κατασκευαστὲς καὶ ποιά ἦταν ἡ προέλευσή των. Ἔτσι οἱ ἀρχαιολόγοι ὀνόμασαν αὐτοὺς τοὺς μυστηριώδεις ἀνθρώπους "Απᾶςαζ!", ποὺ σηµαίνει «Οἱ ᾿Αρχαῖοι Ἐκεῖνοι» στὴν λῶσσα τῶν “Ηορί”'. Σήµερα οἱ Χόπι εἶναι οἱ κάτοικοι τῶν περιοχῶν τῶν «Ανασάζι», ποὺ ἐθνικὰ καὶ πολιτιστικἁ διαφέρουν ἀπὸ τοὺς Ἰνδιάνους γείτονες. Οἱ ᾿Ανασάζι ἔχτισαν ἀκρο- πόλεις, φρούρια ὅμοια μ᾽ ἐκεῖνα τῶν Μυκηναίων (θλέπε φωτογραφία σελίδος 10401). Κατα- σκεύασαν δρόμους, ἀμφιθέατρα καὶ ἀρδευτικὰ ἔργα. ᾿Ασχολήθηκαν μὲ τὴν γεωργία καὶ συ- ναλλάσσονταν ἐμπορικὰ μὲ τοὺς ᾿Αξτέχους γείτονες. ᾿Εκαναν ἡλιακὲς παρατηρήσεις καὶ κα- τασχεύαζαν μὲ πηλὸ ἀγγεῖα καὶ σχεύη παρεμφερῆ πρὸς ἐκεῖνα τῆς Ἑλληνικῆς γεωμετρικῆς περιόδου. Οἱ ᾿Ανασάζι πρέπει νὰ εἶχαν δαθειὰ θρησκευτικότητα χαὶ ἔχτισαν ναούς, ὅπου λά- τρεναν τὴν Μητέρα Γῆ". Γύρω στὸ 1.000 μ.Χ. οἱ ἄνθρωποι αὐτοὶ ἐγκαταλείπουν τὶς ἐγκατα- στάσεις τους ἐξαιτίας εἴτε τῆς ξηρασίας εἴτε κάποιας εἰσθολῆς τῶν Ναθαχὸ («Ναυαγῶν»;) ἀπὸ θορρᾶ! καὶ ἐξαφανίζονται μυστηριωδῶς, ὅπως ἀκριθῶς ἦρθαν. ᾿Αλλὰ τὸ μυστήριο δὲν εἶναι τό- σο γιατί ἔφυγαν, ὅσο γιατί ἦρθαν καὶ τί εἴδους ἄνθρωποι ἧσαν. Τὰ σύμύολα καὶ σχέδια τῶν ᾿Ανασάζι, ποὺ εἶναι σκαλισμένα πάνω σὲ πέτρες (πετρόγλυφα), τὰ κεραμικὰ σχέδια καὶ ἰδιαίτερα οἱ μύθοι ποὺ διασώζουν οἱ Χόπι φωτίζουν αὐτὰ τὰ «ἄλυτα μυστήρια». Δυστυχῶς οἱ ᾽Αμερικανοκεντρικοὶ «ἐπιστήμονες» ἐπιμένουν πεισματικὰ στὴν αὐτο- χθονία τοῦ πολιτισμοῦ τῆς ᾽Αμερικῆς, στὴ θεωρία δηλαδὴ ὅτι πρὶν 40.000 χρόνια ἀπὸ τὴν ᾿Ασία 12-13.000 νομάδες πέρασαν τὸν Βερίγγειο Πορθμὸ καὶ ἔφθασαν στὴν ᾽Αμερικανικὴ Ἤπειρο, ὅπου μὲ τὴν πάροδο τοῦ χρόνου ἀνέπτυξαν πολιτισμὸ ἀνεξάρτητο τῆς Γηραιᾶς Ἠπείρου. Αὐτὴ ἡ θεωρία ὅμως ἐπιστημονικὰ ἔχει καταρρεύσει. Πολλὲς πέτρινες ἐπιγραφὲς στὴν Γραμμικὴ Α. καὶ Β ἔχουν 6ρεθεῖ σ᾽ ὁλόκληρη τὴν ᾽Αμερικανικὴ "Ηπειροῦ᾿. Ὁ Γάλλος συγγραφέας Ρίεττε Ἠοποτέ ὀρθῶς παρατηρεῖ, ὅτι ἡ γραφὴ τῶν Μάγια εἶναι ἐντελῶς ὅμοια μὲ τὴν Μινωική Γραμ- μικὴ ΑΣ’. Πιθάρι Κρητικῆς προέλευσης, ποὺ 6ρέθηχε στὸ Μπίμινι, δημιουργεῖ ἕνα ἀναπάντη- το δῆθεν «αἴνιγμα». Χάλκινοι διπλοῖ Κρητικοὶ πελέχεις ὀρέθηκαν στὸ Οὐισκόνσιν καὶ τὸ Οχάιο τῶν ΗΠΑ“". Γιὰ νὰ καταγράψουμε ὅλα τ᾽ ἀποδεικτικὰ στοιχεῖα τῆς Ἑλληνικῆς ἐπίδρασης στὴν ᾿Αμεριχή, τὰ ὁποῖα σχοπίμως παραθλέπονται ἀπὸ τοὺς ᾽Αμερικανιστές, θὰ χρειαζόμασταν τό- μους. ᾿Ἐπιστρέφοντας στοὺς ᾿Ανασάζι συναντᾶμε τὰ γνωστὰ Ἑλληνικὰ σύμδολα (σπειροειδής, κυ- ματοειδὴς χύχλος, μαίανδρος ὀφιοειδής, μέδουσα), τὰ ὁποῖα ὀρίσκουμε παντοῦ στὴν Ἑσπερία ᾿Αγγεῖα τῶν ᾿Ανασάξι καθαρῶς ἑλληνικῆς τεχνοτροπίας, διακοσμημένα μὲ καθαρῶς ἑλλη- νικὰ σύμδολα (μαιάνδρους). (Μουσεῖο Σὰν Χουάν, Πουέμπλο, Νέο Μεξικό).