ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΚΑΤΣΙΑΔΡΑΜΗΣ "Ηταν μνημεῖο ἡ Πυραμίδα ΄Αργους ΚΑΙ ΜΙΑ ΠΑΙΔΑΡΙΩΔΗΣ ΑΠΟΨΗ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΟΥ Πρὶν ἀπὸ λίγο καιρὸ στὸ τεῦχος 59 τοῦ περιοδικοῦ «Αρχαιολογία» δημοσιεύτηκε ἄρθρο τοῦ ἀρχαιολόγου Δρ. ΓΑ. Πίκουλα μὲ θέµα «Οἱ “πυραμίδες” τῆς Αργολίδας» (σελ. 60 ἕως 63). Ὃ Δρ. Πίκουλας ὑποστηρίζει τὴν ἄποψη, ὅτι ἡ πυραμίδα τοῦ Ἑλληνικοῦ εἶναι στρατιωτικὸς πύργος καὶ φιλοτεχνεῖ µία ἀναπαράστασή του. Ὡς λέγει ὁ ἴδιος, «δὲν ἀντι- δικῶ μὲ κανέναν... οὔτε τὰ γραφόμενά μου ἀποτελοῦν ἀπάντηση σὲ προγενέστερους... δὲν ἔλαδα ὑπόψη͵ μου γιὰ λόγους καθαρὰ ἐπιστημονικῆς δεοντολογίας δημοσιεύματα μὴ εἰδικῶν... εἰναι ἀπολύτως θεμιτὸ νὰ ἀσχολεῖται ὁποιοσδήποτε μ᾽ ἕνα ἀρχαῖο μνημεῖο καὶ νὰ γράφει ὅ,τι πιστεύει, ἀλλὰ ταυτόχρονα εἶναι παντελῶς ἀδόκιμο νὰ ὑποκαθιστᾶ τοὺς εἰδικούς. Σέδοµαι τὴν ἄποψη τοῦ ἄλλου, ἀλλὰ δὲν μπορῶ νὰ τὴν δεχτῶ ὡς ἔγκυρη, ὅταν ἀπέχει πόρρω τῆς ἐπιστήμης...». Ὁ «Δαυλός» πρῶτος, ὡς γνωστόν, ἀσχολήθηχε μὲ τὸ θέµα τῶν ἑλληνικῶν πυραμίδων καὶ τὸ ἐξάντλησε σχεδὸν στὶς ἔρευνες ποὺ ἐδημοσίευσε ἕως τώρα (τεύχη 148, 149, 156, 159 κ.λπ). Συνεπῶς, λόγω τοῦ ἐνδιαφέροντος ποὺ παρουσιάζει γιὰ τὸν «Δαυλὸ» τὸ θέµα, κατωτέρω γίνεται χριτικὴ τῆς ἀπόψεως τοῦ Δρ. Πίκουλα, ὅσον ἀφορᾶ τὸ μνημεῖο, καθὼς καὶ τῶν περὶ «μὴ εἰδικῶν» καὶ «ἐπιστήμης» θέσεών του. 1.Η ΠΥΡΑΜΙΔΑ ΩΣ... ΟΧΥΡΟ α. Τὸ Σχ. 4 (6λ. σελ. 10575) δημοσιεύεται ὁ ἀπὸ τὸν Δρ. Πίκουλα καὶ ἀποτελεῖ τὴν εἰκα- στικὴ παρουσίαση τῆς ἀπόψεώςτου, ὅπως αὐτὴ ἀναλύεται στὸ ἄρθρο του. Γιὰ τὴν σχεδίαση χρησιμοποιήθηκε φωτογραφία τῆς πυραμίδος, πάνω στὴν ὁποία τοποθετήθηκε ὀρθογω- νικὸς πύργος μὲ κεραμοσκεπή. Δὲν ἔχουν σχεδιασθῆ γιὰ λόγους ἁπλότητος τὰ παράθυρα, τὰ ὁποῖα παρουσιάζει ὁ Δρ. Πίκουλας. Στὴν μία πλευρὰ τοῦ πύργου, πάνω ἀπὸ τὴν λίθι- νη πυραμίδα, ἔχουν τοποθετη θεῖ αὐτοκόλλητα ἀρχιτεκτονικοῦ σχεδίου (/α5Ι6Υ). ὥστε νὰ ἀποδοθή σχεδιαστικἁ ἡ ἡ ἄποψη τοῦ ἀρθρογράφου, ὅτι ἡ ἀνωδομὴ ἦταν δομημένη ἀπὸ πλίνθους. ᾿Αλλὰ ἂς δοῦμε τὴν συγκεκριμένη, ἔπιχειρη µατολογία. «Τὸ πάχος τῶν τοίχων, οἱ ὑποδοχὲς γιὰ τὸ ξύλινο πάτωμα, ἡ ἀπουσία στὰ πέριξ, ἀλλὰ καὶ στὰ παλαιὰ σπίτια τοῦ χωριοῦ, λιθόπλινθων τῆς ἀνωδομῆς συνηγοροῦν ὅτι τὸ κτήριο συνεχιζόταν κατακόρυφα. Πρόκειται δηλαδὴ γιὰ τὴν πυραμιδοειδῆ δάση ὀρθογώνιου ΧΤΉ οίου πιθανότατα ξυλοπήλινου...» ᾿Απὸ ποῦ ἀποδειχνύεται ἐν πρώτοις, ὅτι τὸ πάχος τῶν τοίχων καὶ οἱ ὀπὲς γιὰ τὸ πάτω- μα ἔγιναν, ὥστε τὸ κτή ριο νὰ συνεχιστῆ κατακόρυφα: Ἐὰν τὸ χτήριο δὲν συνεχιζόταν κα- ταχόρυφα, θὰ ἔ ἔπρεπε νὰ μὴν εἶχε στέγη; ᾿Αφοῦ ὁ ἴδιος ὁ 6 Δρ. Πίκουλας ὁ ἀπορρίπτει εὐθέ- ὡς τὴν πιθανότητα τὸ μνημεῖο νὰ ἦταν ἀσχεπές, οἱ δοχκοὶ θὰ μποροῦσαν νὰ δικαιολογη- θοῦν σὰν δοκοὶ στέγης. Γιατί θὰ ἐ ἔπρεπε, οἱ δοκοὶ νὰ ἦσαν δοκοὶ πατώματος πολυορόφου κτηρίου; Καὶ γιατί τὸ πάχος τῶν τοίχων προὐποθέτει ἀνωδομή; Τί ἐμπόδιζε σὲ αὐτὸ τὸ ὕψος, οἱ τοῖχοι νὰ ἔχουν τὸ συγχεχριμένο πάχος; “Ὥστε τὸ πάχος τῶν τοίχων καὶ οἱ δοκοὶ πατώματος δὲν προὔποθέτουν «σώνει καὶ καλὰ» τὴν ὕπαρξη ἀνωδομῆς. “Ὅσον ἀφορᾶ τὴν πλίνθινη ἀνωδομή, τὴν ὁποία ὑποθέτει ὁ Δρ. Πίκουλας, προφανῶς ὁ συλλογ ισμὸς εἶναι ὁ ἑξῆς: Ἂν τὸ χτήριο ὑψωνόταν κατακόρυφα καὶ ἦταν λίθινο, τότε θὰ ἔπρεπε νὰ ὑπάρξουν οἱ λίθοι τῆς ἀνωδομῆς εἴτε πάνω στὴν πυραμιδοειδῆ δάση εἴτε δια- σχορπισμένοι στὸν περιθάλλοντα χῶρο. Αρα, γιὰ νὰ μὴν ὑπάρχουν λίθοι τῆς ἀνωδομῆς στὴν γύρω περιοχή, ἀφοῦ δὲν θρίσκονται στὴν ὑποτιθέμενη θέση τους, δηλαδὴ πάνω στὸ κτῖσμα, θὰ ἔ ἔπρεπε νὰ εἰχαν μεταφερθῆ ἀλλοῦ -- καὶ σὰν τέτοιος τόπος δὲν εἰναι ἄλλος παρὰ τὰ παλαιὰ σπίτια τοῦ χωριοῦ γιὰ χρήση οἰκοδομική. Βέθαια οἱ κάτοικοι τῆς γύρω πε- ριοχῆς μὲ ἐξαιρετική... «ἐπιμέλεια» ἔπρεπε νὰ εἶχαν λεηλατήσει τὴν ἀνωδομή, ὥστε νὰ μὴν