ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
228ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2000
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Οι Aborigines - Indigenous - Eνδογενείς — ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΣ, ΘΩΜΑΣ
Πρωτογενές κείμενο, χωρίς καμία ἐπέμβαση
Οἱ ΑΡοθσίηες - ΙΠπάίρεποιις - Ἐνδογενεῖς
Πῶς ἔγινε ἡ λέξη Αδοτιςίπε; Τὸ πρῶτο αὐ εἶναι ἡ ἑλληνικὴ πρόθεση ἀπό. Τὸ δεύτερο
συνθετιχὸ εἶναι οἡἱρίπε ἀπὸ τὸ ρῆμα ΟΥ 0 ἢ ου. Τὰ λεξικὰ τὸ ἐξηγοῦν: (ο γίσο καὶ λέ-
γε: «ΟΠ 116 [αήῃ...». Κούνια ποὺ τοὺς κούναγε! Χάθηχαν τὰ λεξικὰ νὰ ψάξουν λίγο
πιὸ κάτω, γιὰ νὰ φτάσουν στὸ ἑλληνικὸ μάρμαρο, ὅπου θὰ 6ροῦν τὸ ἑλληνικὸ ρῆμα ὄρω
ἢ ὄρνυμι, ποὺ σημαίνει ἐγείρω, ἐξεγείρω ἐξ ὕπνου (δηλ. (ο τὶσε):, Ἢ ἀλήθεια δὲν κρύ-
θεται. Ἢ σημασία τοῦ ἐγείρω - ὄρω, ἀπὸ ὅπου καὶ οἱ λέξεις ὄρος -- θουνό, δηλαδὴ ση-
κωμένο, ὄρνις Ξ πουλὶ ποὺ πετάει, χονι-ορτὀς Ξ σχόνη ποὺ σηκώνεται χιλπ. Ὁ "Ὅμη-
ρος στήν Οδύσσεια (ραψωδία ψ 3248δ/9) λέει: «ἐξ οὐρανοῦ "Ἠρηένειαν ὠρσεν...». Ο Κα-
ζαντζάχης καὶ ὁ Καχριδῆς μεταφράζουν τὸ στίχο αὐτό: «χι ἀπ᾽ τ᾽ ἀπαλὸ κλινάρι ση-
χώθηκε ὁ ᾿Οδυσσέας...». "Αρα δὲν μπορεῖ νὰ ὑπάρχῃ καμμιά ἀμφιδολία, ὅτι ἡ λέξη
ΑΡοηίρἰπε ἔχει γίνει μὲ αὐτούσια ἑλληνικὰ γλωσσικὰ ὑλικά; Αβοηρίπες εἶναι αὐτοὶ ποὺ
«σηκώθηκαν» (γεννήθηκαν) ἀπὸ τοὺς πρώτους ἐδῶ, στὴν Αὐστραλία. Εἶναι ἕλληνι-
χώτατοι οἱ «᾿Αδορίγινες», ὅπως σημειώνει ἡ κ. Ελένη Βαροπούλου στὸ «Βῆμα».
“Οταν ἔδωσα αὐτὴ τὴν ἐτυμολογία σὲ αὐστραλὸ ΑΡοτίριπε, ἄνοιξαν τὰ μάτια του,
γλύκανε ἡ φωνή του, ἔνιωσε ὑπερήφανος καὶ μὲ εὐχαρίστησε μὲ χίλιες λέξεις, ποὺ γιὰ
πρώτη φορὰ μάθαινε γιὰ τὴν «ἀμποριτζιναλικότητά» του (ἀπαίσια ἀκουστικὰ λέξη -
ἀλλὰ τί νὰ περιμένῃ κανεὶς ἀπὸ τοὺς ἀγροίκους λατίνους, ποὺ δὲν τὰ παταλάθαιναν, καὶ
οἱ νεώτεροι ἀγγλόφωνοι ἀνακάλυψαν ἄλλη ἀρλούμπα καὶ μᾶς κόλλησαν τὸ “Π΄ς σγεεΚ
[0 πιο”, ὑποδηλώνοντας τὸ ἀκαταλαθίστικο!):
Οἱ ἰθαγενεῖς ὅμως τώρα προτιμοῦν τὸ Ιπάίρεποιι, τοὺς ἀκούγεται, καλύτερα, καὶ ἡ λέ-
ξη ἔχει εὐγένεια ἐπάνω της. Ποῦ ὅμως νὰ τὸ ξέρουν, ὅτι νιώθουν περίφημα, γιατὶ ἀνα-
πνέουν καθαρὸ ἑλληνιχὸ ἀέρα; Δυστυχῶς δὲν εἶχαν κοινὸ ὄνομα ὅλοι τοὺς γιὰ τὴ φυ-
λή τους. Μερικοὶ τοὺς λένε Κούρι, ἀλλὰ αὐτοὶ δρίσκονται μόνο στὴ Βικτώρια καὶ στὴ
Νέα Βόρεια Οὐαλλία.
Τί σημαίνει ἱπαϊβόηοις; Καὶ αὐτὸ ἀπὸ τὴν ἑλληνίδα μάνα ὄγηχε. Πῶς ὅμως; ἱπάμ : οἱ
λατῖνοι πάλι ἔκαναν τὸ ἑλληνικὸ ἐπίρρημα ἔνδον, ποὺ σηµαίνει φυσικὰ µέσα, ἐντός'
καὶ ἔχουμε δεκάδες σύνθετες λέξεις μ᾽ αὐτὸ ὅπως ἐνδόμυχος, ἐνδοσκόπιο, ἐνδόπλασμα,
ποὺ ὑπάρχουν αὐτούσιες σήµερα οἱ περισσότερες στὴν ἀγγλικὴ γλώσσα, ὅπως
εΠάοοΓΙΠΟΙΟΡΥ, ΕΠάΟΘΓΠΙ, Π4ΙΟΟΔΤΡ, ΕΠ4ΟΡΔΙΏΥ κ.λπ., κ.λπ. Τὸ δεύτερο συνθετικὸ εἶναι
τὸ γένος, καὶ τὰ λεξικὰ τὸ κοπανᾶνε ἀδιάντροπα καὶ πάλι «βΌρνι [αἰἰῃ ρεπ» Ξ- γα0ϱ»/ Τί,
νὰ τοὺς πῇ κανεὶς καὶ πῶς; Θὰ χρειαστοῦμε πολλοὺς δασκάλους τοῦ πνεύματος, γιὰ νὰ
τοὺς ἀφυπνίσουμε! Ἔτσι ἱπάϊρεποιις σημαίνει Ενδογενἠς - αὐτὸς ποὺ γεννήθηκε ἐντὸς
αὐτῆς τῆς χώρας. Ὅταν καὶ αὐτὸ τὸ ἐξήγησα κάποτε σ᾽ ἕνα συνέδριο σ’ ἕναν Ἐνδογενη,
μὲ εὐχαρίστησε μὲ µία θερμὴ χειραψία.
Τί κάνουμε σήµερα μ᾽ αὐτὲς τὶς λέξεις στὰ Ἑλληνικὰ; Ἡ γλώσσα μίλησε καὶ ὁ ροῦς
τοῦ ποταμοῦ δὲν γυρίζει πίσω. “Οσο πιὸ γρήγορα συνηθίσουµε καὶ μάθουμε νὰ χρήσι-
μοποιοῦμε τὴ νέα ὁρολογία καὶ τὴν ἐντάξουμε στὴν καθημερινή µας ὁμιλία, τόσο τὸ κα-
λύτερο γιὰ τὴν ἑλληνική µας γλώσσα. Καὶ ἑλληνιχώτατα νὰ τοὺς ἀποκαλοῦμε ᾿Ενδο-
γενεῖς, γιατί γλωσσικά ὁ ὄρος ταιριάζει στὰ πάντα ἀπὸ ἑλληνικὴ γλωσσικὴ πλευρά.
Θωμᾶς Γ. Ἠλιόπουλος
Διευθυντὴς Κολλεγίου «Παιδεία» Μελθούρνης