Λατρεία τοῦ Ἀχιλλέα σὲ νησάκι κοντὰ στὶς ἐκβολὲς τοῦ Δούναβη ΣΥΝΕΧΙΣΘΗΚΕ ΣΤΗΝ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΕΠΟΧΗ Στὴν Μαύρη Θάλασσα, πλησίον τῶν ἐκβολῶν τοῦΔουνάβεως, βρί- σκεται ἕνα μικρὸ νησί, τὸ ὁποῖο οἱ ἀρχαῖοι Ἕλληνες ὠνόμαζαν Λεύ- κη. Σήμερα τὸ νησὶ αὐτὸ ὀνομάζεται Φιδονήσι καὶ ἀνήκει στὴν Οὐκρα- νία. Πολυάριθμοι Ἕλληνες καὶΡωμαῖοι συγγραφεῖς μαρτυροῦν, πὼς στὴν ἀρχαιότητα στὸ νησί τῆς Λεύκης ὑπῆρχε ναὸς ἀφιερωμένος στὸν ἥρωα τοῦΤρωικοῦ Πολέμου Ἀχιλλέα. Μὲ τὴν ἔναρξη τοῦ ἀποικισμοῦ τῶν παραλίων τοῦ Εὐξείνου Πόντου ἡ λατρεία τοῦ Ἀχιλλέα ἐξαπλώνεται καὶ στὰ βόρεια παράλια. Εἶναι γνωστοὶ τόποι λα- τρείας του στὴν χερσόνησο Κιναβούρσκαγια, κοντὰ στὸν ποταμὸ Κιλιγούλ. Ἕνας ἀπὸ τοὺς περισσότερο συχναζόμενους χώρους λατρείας τοῦ Ἀχιλλέα ἦταν ὁ ναὸς ὁ ἀναγερθεὶς πρὸς τιμὴν του στὸ νησὶ τῆς Λεύκης. Ὁ ναὸς αὐτὸς εἶναι ἕνα ἀπὸ τὰ πλέον ἀρχαῖα μνημεῖα τῶν Ἑλλήνων στὰ βόρεια παράλια τῆς Μαύρης Θάλασσας. Τὸ γεγονὸς ὅτι οἱ ἀρχαῖοι Ἕλλη- νες διάλεξαν ὡς τόπο λατρείας τοῦ Ἀχιλλέα ἕνα ἐρημονήσι, τὸ ὁποῖο ὅμως βρίσκεται σὲ μέρος ἐμφανές, ὅπου διασταυρώνονται θαλάσσιες ὁδοί, ἀντα- ποκρίνεται ἀκριβῶς στὶς ἀπαιτήσεις πρὸς ἀνέγερση τέτοιου ναοῦ, δηλαδὴ σὲ μία τοποθεσία ποὺ φαίνεται ἀπὸ παντοῦ, ἀλλὰ ἄνθρωποι δὲν τὴν κατοι- κοῦν. Ὁ Ἀχιλλεὺς λατρευόταν στὴν Λεύκη κυρίως ὡς προστάτης τῶν θαλασσοπό- ρων (Ἀχιλλεύς Ποντάρχης). Ὁ Ἀρριανὸς ἀναφέρει, ὅτι ὁ Ἀχιλλεὺς ἐμφανίζε- ται στὰ ὄνειρα τῶν ναυτικῶν, ποὺ ἤδη ἔχουν ἀράξει στὸ νησὶ ἢ ποὺ βρίσκονται ἐν πλῷ ἀλλὰ σὲ κοντινὴ ἀπόσταση ἀπὸ αὐτὸ καὶ τοὺς ὑποδεικνύει ποῦ εἶναι προ- τιμώτερο νὰ ρίξουν ἄγκυρα. Ὁ ναὸς τοῦ Ἀχιλλέα εὑρίσκετο στὴ δυτικὴ πλευρὰ τοῦ νησιοῦ, σὲ ἕνα ὕψωμα, ὅπου σήμερα ὑπάρχει φάρος. Ἐδῶ ἄφηναν τὶς σεμνές τους προσφορὲς οἱ ἐπι- σκέπτες, ζητώντας ἀπὸ τὸν θεῖο Ἀχιλλέα νὰ τοὺς προστατέψῃ ἀπὸ κάθε κακὸ κατὰ τὴ διάρκεια τοῦ θαλάσσιου ταξιδιοῦ τους. Ἄλλοι ζητοῦσαν ἀπὸ τὸν Ἀχιλ- λέα ἐπιτυχία στὸ ἐμπόριο, ἄλλοι νὰ τοὺς ὑγειάνῃ ἀπὸ ἀρρώστιες ποὺ τοὺς βα- σάνιζαν, ἄλλοι τὸν εὐχαριστοῦσαν γιὰ τὸ αἴσιο ταξίδι τους. Νὰ ἀράξῃ κανεὶς στὸ νησὶ μποροῦσε μόνο ἀπὸ τὴν ἀνατολικὴ πλευρά, ὅπου ὑπῆρχε ἕνας μικρὸς ὅρμος καὶ ἡ γῆ κατηφόριζε πρὸς τὴ θάλασσα. Κατὰ τὸν Ἀρριανὸ στὸ ναὸ μεταξὺ τῶν προσφορῶν ὑπῆρχαν ἀμφορεῖς, δακτυλίδια, πολύτιμοι λίθοι, νομίσματα καθὼς καὶ ἄλλα ἀφιερώματα ὄχι μόνο στὸν Ἀχιλλέα ἀλλὰ καὶ στὸν Πάτροκλο. Πράγματι ἡ ἀρχαιολογικὴ σκαπάνη ἔφερε στὸ φῶς πλῆθος ἀντικειμένων, ποὺ