Οἱ ΑΝΑΜΙΞΕΙΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΖΩΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Ὁ ἀναθεματισμὸς τοῦ Βενιζέλου τὸ 1916 λθε καλὰ προμελετηµένο κι ἀκόμα καλύτερα ὠργανωμένο Δ κι ὄχι «ὡς ἀπρόσμενος κεραυνὸς ἐν αἰθρίᾳ», ὅπως πολλοὶ ὑποστηρίζουν. Τ᾽ ἀποτελέσματα; νὰ συμμετάσχῃ καὶ ἡ ἐκχλησιαστικὴ ἱεραρχία στὸν ᾿Εθνικὸ Διχασμὸ καὶ νὰ δι- αιρεθῇ δαθύτερα ἡ χώρα σὲ «Βόρειους» μὲ ἀρχηγὸ τὸ Βενιζέλο καὶ Νότιους» ὑπὸ τὴν ἡγεσία τοῦ ἀρχιστράτηγου θασιλιᾶ Κων- σταντίνου. Τὶς ἡμέρες αὐτὲς συμπληρώνονται 86 ἀκριθῶς χρόνια (1916-2002) ἀπὸ τότε. Ἐαναθυμόμαστε σήµερα τὰ τότε διαδραμµατισθέντα, εὐχόμενοι νη- Φαλιότητα, ψυχραιμία καὶ διαλλακτικὸ πνεῦμα νὰ πρυτανεύουν στὸ μέλλον. Ἕνα χρόνο πρὶν τὸ ἀνάθεμα τοῦ 1916 εἶχαν προχηρυχθῆ ἐθνικὲς δουλευτικὲς ἐκλογές. Γι) αὐτὲς ἔχει γράψει ὁ ἱστορικὸς Γιῶργος Καρανικόλας: «᾿Απετέλεσαν μνημεῖο πάθους, Φανατισμοῦ καὶ θεοκαπηλίας ἐκ μέρους τῶν κομμάτων καὶ τῆς Εκκλησίας ἰδιαίτερα. ὋΟ μητροπολίτης μάλιστα τῶν ᾿Αθηνῶν καὶ πρόεδρος τῆς Ἱερᾶς Συνόδου Θεόκλητος Α΄, γιὰ νὰ ἐνισχύση ἐκκλησιαστικῶς τὴν ἀντιδενιζελικὴ παράταξη, ἐκμεταλλευόμενος τὴν πλευρίτιδα ποὺ ὑπέστη ὁ ἄναξ Κωνσταντῖνος ἐξαιτίας κρυολογήµατος καὶ ὄχι ἀπὸ τὴ “δενιζελικὴ ἐπιθε- τικότητα”, ὅπως οἱ ἐνδιαφερόμενοι διέδιδαν, συνέταξε ἕνα γλοιῶδες κείµενο προσευχῆς γιὰ τὴ μαθητιῶσα νεολαία καὶ ἀπαίτησε ἀντὶ κανονικῆς προσευχῆς ν᾿ ἀπαγγέλλεται τὸ κείµενο αὐτό. ᾿Ιδοὺ ὁ πρῶτος πικρὸς σπόρος τοῦ ἐθνικοῦ δι- χασμοῦ, ἀρχῆς γενομένης ἀπὸ τὰ σχολεῖα στοιχειώδους καὶ μέσης παιδείας: »“Γλυκύτατε ᾿Ιησοῦ! »Τὴν χαράν μας, τὴν εὐτυχίαν μας καὶ τὴν ζωήν μας ὁλόκληρον θὰ θυσιάσω- με διὰ τὴν ἰδικήν σου θρησκείαν, ὅταν οἱ δύσκολοι καιροὶ ποὺ διερχόμεθα τὸ ἀπαιτήσουν. ᾿Αλλά, διὰ νὰ μὴ φθάσωμεν εἰς αὐτὸ τὸ κρίσιμον σημεῖον, θερά- πευσον τοῦ ξανθοῦ Βασιλέως µας τὴν ἀσθένειαν. 'Ο κάθε πόνος, Χριστέ µας, εἶναι πάντοτε πικρός, ἀλλὰ ὁ πόνος τοῦ Βασιλέως µας εἶναι πικρότερος µέσα εἰς τὸν λαόν µας. Κύριε, θεράπευσον τὸν ἔνδοξον ἡμῶν "Ανακτα, διὰ νὰ ἐπιστρέψῃ εἰς τὸν τιμημένον στρατὸν καὶ στόλον του, οἱ ὁποῖοι τὸν ἀναμένουν διὰ νέα µε- γάλα ἀνδραγαθήματα. Γλύκανε, ξανθέµας Χριστέ, τοῦ ξανθοῦ Βασιλέως τὸν πό-