ΜΙΑ ΠΑΛΑΙΟΛΙΘΙΚΗ ΣΠΗΛΙΑ-ΚΑΤΟΙΚΙΑ Ἀρκετοὶ ἐρευνητὲς θεωροῦν ὅτι ἡ Ὁμηρικὴ Ἰθάκη εἶναι ἡ σημερινὴ Λευ- κάδα. Καὶ κοντὰ σ’ αὐτοὺς πολλοὶ κάτοικοι τῆς περιοχῆς, ἀπ’ τὴν ἴδια τὴ νῆσο ἢ τὶς ἀπέναντι ἀκτὲς τῆς Ἀκαρνανίας, γοητευμένοι ἀπ’ τὴν ἱστορικὴ σπου- δαιότητα τοῦ τόπου τους, προσπαθοῦν νὰ ἀνακαλύψουν κι ἄλλα στοιχεῖα, ποὺ νὰ ἐνισχύουν τὴ θεώρηση αὐτή. Στὰ πλαίσια αὐτοῦ τοῦ λαϊκοῦ ἐνδιαφέρο- ντος, ἕνας βοσκὸς ἀπὸ τὴν Πάλαιρο ἀνακάλυψε ἕνα μικρὸ μὰ ἐντυπωσιακὸ σπήλαιο στοὺς πρόποδες ἑνὸς λόφου κοντὰ στὸ γειτονικὸ χωριὸ Πλαγιὰ (Δῆμος Κεκρωπίας). Πρόσφατα βρεθήκαμε στὴν περιοχὴ καὶ ἐπισκεφθήκαμε τὸ σπήλαιο. Μπαί- νει κανεὶς σ’ αὐτὸ ἕρποντας ἀπὸ ἕνα μικρὸ στόμιο, τὸ ὁποῖο ἔχει διανοιχθῆ ἀπ’ τὸν ἐν λόγῳ βοσκό. Ὁ ἐσωτερικός του χῶρος ἔχει διαστάσεις 3x5 περίπου μέτρα, τὸ ὕψος του δὲ κυμαίνεται γύρω στὰ 2 μέτρα. Χωρὶς νὰ κατέχουμε ἰδι- αίτερες γνώσεις σπηλαιολογίας ἢ ἀρχαιολογίας καὶ παρὰ τὸν ἐλλιπῆ φωτισμὸ (διαθέταμε μόνο δύο μικροὺς φακούς), καταφέραμε νὰ ἐντοπίσουμε τὰ ἑξῆς: Ἕναν ἐντυπωσιακὸ θόλο στὴν ὀροφὴ τοῦ σπηλαίου. ·) ‚) Μεγάλο ἀριθμὸ ἀπὸ πρωτόγονα λίθινα ἐργαλεῖα (ξέστρα, φυλόσχη- μες αἰχμές), ποὺ βρίσκονται στὸ μαλακὸ χῶμα τοῦ δαπέδου καὶ κα- τασκευάστηκαν ἀπὸ μεταφερθέντα πετρώματα, ποὺ δὲν ὑπάρχουν στὴ σπηλιά. Á) Δύο μικρὲς σταλακτικὲς κολῶνες καὶ ἕνα σταλακτικὸ σύμπλεγμα, ποὺ θυμίζει σιαγόνα ζώου, στὸ δεξιὸ τοίχωμα τοῦ σπηλαίου. Τὰ πρωτόγονα αὐτὰ ἐργαλεῖα πιστοποιοῦν τὴν κατοίκηση τοῦ σπηλαίου κατὰ τὴ Λίθινη ἐποχή. Τὸ ἐντυπωσιακώτερο ὅμως στοιχεῖο του εἶναι ὁ θόλος τῆς ὀροφῆς, καθὼς ἡ συμμετρία τῆς κατασκευῆς του μᾶς ὁδηγεῖ στὴ σκέψη ὅτι πιθανὸν νὰ μὴν πρόκειται γιὰ ἕνα θαυμαστὸ φυσικὸ δημιούργημα, ἀλλὰ ἀπο- τέλεσμα λάξευσης ἀπὸ ἀνθρώπινο χέρι. Ἂν ὄντως συνέβη αὐτό, τότε πιθανο- λογεῖται ἡ χρήση τοῦ σπηλαίου ὡς λατρευτικοῦ ἄντρου χθονίων καὶ ὑποχθο- νίων θεοτήτων στὰ βάθη τῆς ἱστορίας. Στοιχειοθετεῖ ἐπίσης πολλὰ ἐρωτήμα- τα γιὰ τὴ σημασία τοῦ θόλου (χρηστικὴ καὶ συμβολικὴ) κατὰ τὴν προϊστο- ρικὴ ἐποχή. [Βλέπε φωτογραφίες ἔναντι σελίδας]. Διαλεχτὴ Σαουλίδου - Σαράντου