Ἡ ἄγνωστη μυστικὴ ἕνωση Ἑλλήνων διαφωτιστῶν τὸν ιε΄ αἰ. Ï̔ σπουδαῖος Ἕλληνας ἱστοριοδίφης Κωνσταντῖνος Σάθας (1842- 1914)1 ἀναφερόμενος στοὺς Ἕλληνες λόγιους, διανοούμενους καὶ νεοπλατωνικούς, ποὺ βρῆκαν καταφύγιο στὴ Δύση μετὰ τὴν ὀθωμανικὴ κατάκτηση τῆς Ἑλλάδας κατὰ τὸν 15ο αἰῶνα, ὑποστηρίζει μὲ ἔμφαση ὅτι οἱ ἄνδρες αὐτοὶ δὲν ἦταν σβησμένοι ἄνθρακες τῆς βυζαντινῆς σχολαστικότητας, ὅπως κοινῶς πιστεύεται, ἀλλὰ ἄσβεστοι σπινθῆρες, ποὺ ἔκαιγαν μέσα στὴν τέφρα τους ἀναμένοντας μία ριπὴ ἀέρα γιὰ νὰ δυναμώσουν ξανὰ τὴ φλόγα τοῦ Ἑλληνικοῦ Πολιτισμοῦ. Ὁ Σάθας ὑποστηρίζει ὅτι ἔδρασε ἐκείνη τὴν περίοδο μία μυστικὴ Ἑταιρεία τῶν ἐν λόγῳ Ἑλλήνων διανοουμένων, ἡ ὁποία προσπαθοῦσε ἐπίμονα καὶ ἐπίπονα νὰ πετύχῃ τὴν ἀναβίωση τῆς Ἑλληνικῆς Παιδείας, τῆς ἑλληνικῆς ἐθνικῆς συνείδησης καὶ τῶν ἑλληνικῶν πατρῴων τρόπων. Οἱ μυστικοὶ ἐκεῖνοι ἱεροφάντες τοῦ Ἑλληνισμοῦ, μυστικὰ μέλη τῆς Ἑταιρείας –συνεχίζει ὁ Σάθας–, φτάνοντας στὴ Δύση κυνηγημένοι ἀπὸ τὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία καὶ τοὺς Ὀθωμανοὺς κατακτητὲς δὲν δίδαξαν ξηρὰ γραμματικὰ μαθήματα, ἀλλὰ μύησαν στὰ μεγάλα μυστήρια τῆς ἀρχαιότητας τοὺς ζῶντας ἐν τῷ σκό- τει τοῦ μεσαιωνικοῦ ρωμαϊσμοῦ εὐρωπαϊκοὺς λαούς. ΣΩΖΕΤΑΙ ΑΠΕΙΡΑΧΤΟΣ Ï ΤΑΦΟΣ ΤΟΥ ΓΕΜΙΣΤΟΥ-ΠΛΗΘΩΝΟΣ ΣΤΟ ΡΙΜΙΝΙ Äιάβασα πρὸ καιροῦ σὲ ἀθηναϊκὴ ἐφημερίδα ὅτι ὅμιλος Ἀθηναίων κυριῶν ὠργάνωσε ἐκδήλωση, γιὰ νὰ τιμήσουν τὴν μνήμη τῆς τραγικῆς Ἑλληνίδος φιλο- σόφου Ὑπατίας. Θυμήθηκα τότε τὸν ξεχασμένο μεγάλο Ἕλληνα πατριώτη καὶ με- γάλο φιλόσοφο Γεώργιο Γεμιστό, ποὺ ἀπὸ τὴν ἀγάπη του γιὰ τὴν Ἑλλάδα ἄλλαξε τὸ ὄνομά του ἐπὶ τὸ ἑλληνικώτερον σὲ Πλήθων. Εἶναι γνωστὸ ὅτι ἔζησε ὁλόκληρο σχεδὸν τὸ πρῶτον ἥμισυ τοῦ 15ου αἰῶνος στὸν Μυστρᾶ ἀγωνιζόμενος γιὰ τὴν Ἑλλάδα. Εἶναι ἐπίσης γνωστὸ ὅτι ὅταν ὁ Μυστρᾶς τούρκεψε, ὁ Ἰταλὸς στρατηγὸς Σιγισμοῦνδος Μαλατέστα, συγγενὴς προφανῶς τῆς Κλεόπας Μαλατέστα, συζύ- γου τοῦ Θεοδώρου Παλαιολόγου (τοῦ νεώτερου), μετέφερε τὰ ὀστᾶ τοῦ Πλήθωνος καὶ τὰ ἐνταφίασε μέσα στὸν καθεδρικὸ ναὸ τῆς ἰταλικῆς πόλεως Ρίμινι. Κοντὰ στὸ Ρίμινι ὑπάρχει ἑλληνικὸ νεκροταφεῖο, στὸ ὁποῖο ἔχουν ταφῆ Ἕλληνες στρατιῶτες, θύματα τοῦ Β΄ παγκο- σμίου πολέμου. Τοὺς τάφους των ἐπισκέπτονται κατὰ διαστήματα συγγενεῖς των, ἐπιζῶντες συμπολεμιστές των καὶ Ἕλληνες ἐκδρομεῖς στὴν Ἰταλία. Σκέφτηκα λοιπὸν νὰ προσπαθήσω νὰ μάθω ἂν ὁ τάφος τοῦ Πλήθωνος μὲ τὰ λείψανά του σῴζεται στὴν ἐκκλησία τοῦ Ἁγίου Φραγκίσκου στὸ Ρίμινι, ὁπότε οἱ ἑκάστοτε ἐπισκέπτες ‣