ΘΑΝΑΤΟΣ ΚΑΙ ΘΕΟΚΡΑΤΙΑ Ἡ περιπέτεια μιᾶς κηδείας στὶς ΗΠΑ Óτὸ περιοδικὸ «Free Inquiry», τὸ ὁποῖο, σημειωτέον, ἀντιπαλεύει τὴν ἐξουσιαστικὴ θεοκρατικὴ νοοτροπία ποὺ ἔχει ἐπιβληθῆ στὶς ΗΠΑ, δη- μοσιεύθηκε ἄρθρο τοῦ κ. Ντὸν Λόουρυ,* τὸ ὁποῖο πραγματεύεται βά- σει προσωπικῆς περιπέτειας τὸ ζήτημα τοῦ θανάτου. Τὸ ζήτημα εἶναι πολὺ σοβαρό, διότι πάνω στὸν φόβο τοῦ θανάτου πάτησαν οἱ κατὰ καιροὺς ἐξουσιαστὲς γιὰ νὰ στηρίξουν τὸν ἐξουσιασμό τους. Ἐκεῖ βασίζονται οἱ θρησκεῖες καὶ τὰ συμφέροντα ποὺ ἀντιπροσωπεύουν. Ἀκολουθεῖ μετάφραση τοῦ ἄρθρου τοῦ κ. Λόουρυ ποὺ φέρει τὸν τίτλο «Γιατί δὲν πεθαίνουμε ποτέ». “Ὁ πατέρας μου καὶ ἡ μητέρα μου ἦταν παντρεμένοι γιὰ πάνω ἀπὸ πενῆντα χρόνια καὶ ὅταν ἡ δύναμη τῆς ζωῆς τῆς μητέρας μου ἡττήθηκε ἀπὸ τὸν καρκίνο, ὁ πατέρας μου, τοῦ ὁποίου ἡ ὑγιεία ἦταν ἤδη κλονισμένη, ἀποφάσισε νὰ μὴν συνεχίσῃ τὸν δρόμο του χωρὶς ἐκείνη. Διέθετε ἕνα πολὺ δυνατὸ μυαλό, καὶ εἶναι προφανὲς ὅτι ἐπεθύμησε νὰ σταματήσῃ ἡ καρδιά του νὰ κτυπᾷ. Τότε ἦταν ποὺ ἡ ἀδελφή μου Τζὴν καὶ ἐγὼ κληθήκαμε νὰ ἀντιμετωπίσουμε ἕνα ἠθικὸ δίλημμα. Τόσο ἐκεῖνος ὅσο καὶ ἡ μητέρα μου ἤθελαν νὰ ἀποτεφρωθοῦν, διότι θεωροῦσαν ἐντελῶς ἀνώφελο ἄψυχα σώματα νὰ καταλαμβάνουν χῶρο στὴν γῆ. Ὡστόσο οἱ δυὸ ἐπιζῶσες ἀδελφὲς τοῦ πατέρα μου ἐπέμεναν νὰ σταλῇ ἡ σορὸς στὸ Ἰλλινόις, οὕτως ὥστε νὰ ὀργανώσουν μία «καθ’ ὅλα σωστὴ καὶ ἀξιοπρεπῆ κηδεία». Ἔστειλαν εἰσιτήρια στὴν Τζὴν καὶ ἐμένα καὶ φρόντισαν γιὰ τὴν ἀγορὰ καὶ μεταφορὰ ἑνὸς (ἀκριβοῦ) φέρετρου. Βλακωδῶς συναινέσαμε. Ἐπειδὴ ὅμως ἡ Τζὴν καὶ ἐγὼ δὲν θέλαμε νὰ παραστοῦμε σ’ αὐτὴν τὴν μακάβρια τελετή, ἀρνηθήκαμε νὰ συμμετάσχουμε σ’ ὅλη αὐτὴν τὴν διαδικασία. Οἱ θεῖες Ντόρα καὶ Ντόρις ἔφριξαν. Ἀφελῶς νόμισα ὅτι θὰ μποροῦσα νὰ τὶς «παρακάμψω» λέγοντάς τους ὅτι ἡ Βίβλος λέει: «Ἀφῆστε τοὺς νεκροὺς νὰ θάψουν τοὺς νε- κρούς». Σίγουρα ὁ μπαμπὰς δὲν θὰ ἤθελε νὰ λάβουμε μέρος σ’ αὐτὴν τὴν ἱεροτελεστία τὴν γεμάτη εὐλογίες, μοιρολόγια, ξόρκια καὶ ἀνθρώπους ποὺ κλαῖνε, μόνο καὶ μόνο ἐπειδὴ συνειδητοποιοῦν τὴν δική τους θνητότητα. Ὅμως τὸ μυαλό τους δὲν ἦταν δεκτικό. Εἶχε πρὸ πολλοῦ καὶ ὁριστικὰ σφαλίσει. «Μά, δὲν θέλετε νὰ ἀποτίσετε τὸν τελευταῖο φόρο τιμῆς στὸν πατέρα σας;» εἶπε ἐπιτιμητικὰ ἡ μία ἀπὸ τὶς δύο, χρησιμοποιώντας μάλιστα μία παιδαριώδη ἔκφραση, ποὺ δὲν μπόρεσα νὰ κα- τανοήσω. «Αὐτὸ εἶναι ἀδύνατον», εἶπα, «διότι ὁ πατέρας μας δὲν ὑπάρχει πλέον. Θὰ τιμοῦμε τὴν μνήμη του ἐνστερνιζόμενοι τὶς ἀξίες ποὺ μᾶς δίδαξε. Τὸ νὰ συμμετάσχουμε σὲ τελετὴ πάνω ἀπὸ τὸ νεκρὸ σῶμα του θὰ ἦταν σὰν νὰ ἐξευτελίζαμε ὁλόκληρη τὴν ζωή του». «Ὅμως ἐκεῖνος κείτεται στὸ γραφεῖο κηδειῶν περιμένοντας τὸ τελευταῖο ἀντίο!», εἶπε ἡ θεία. «Ὄχι ὁ πατέρας μας, ἀλλὰ τὸ σῶμα ποὺ κάποτε εἶχε», εἶπε ἡ Τζήν. Προσπαθήσαμε νὰ τοὺς ἐξηγήσουμε ὅτι ἡ σορὸς δὲν ἦταν ὁ μπαμπάς μας. Ὁ μπαμπάς μας δὲν ἦταν τὸ πτῶμα του, ἦταν τὸ μυαλό του, ὁ χαρακτῆρας του, ἡ προσωπικότητά του. Ἦταν τὸ σύνο- λο τῆς γνώσης καὶ τῆς σοφίας ποὺ συσσώρευσε γιὰ πάνω ἀπὸ ἑβδομῆντα ἐννέα χρόνια. Ἦταν οἱ ἐμπειρίες του, οἱ μνῆμες του, οἱ χαρὲς καὶ οἱ λύπες του, οἱ νίκες καὶ οἱ ἧττες του, τὰ ὄνειρά του, ἡ αἴσθησή του τοῦ χιοῦμορ καὶ ἡ ἀγάπη του γιὰ τὴν μητέρα μας καὶ γιὰ μᾶς, τὰ παιδιά του. Ὅλα αὐτὰ ὅμως εἶναι ἀφηρημένα, δὲν ἔχουν σχέση μὲ τὸ νεκρό σῶμα του. Ἀφοροῦν σὲ διάφορες λει- τουργίες τοῦ ἐγκεφάλου καὶ ὅταν ὁ ἐγκέφαλος πεθαίνῃ, αὐτὲς οἱ ἰδιότητες παύουν νὰ ὑφίστανται. Ὁ πατέρας μας δὲν ὑπῆρχε πλέον καὶ ὅ,τι εἶχε ἀπομείνει ἀπὸ αὐτὸν δὲν ἦταν πάρα ἕνα γέρικο, συρ- ρικνωμένο πτῶμα. Οὔτε ἀγαπούσαμε, οὔτε σεβόμασταν τὸ πτῶμα του. Ἀγαπούσαμε καὶ σεβόμα- * Ὁ κ. Ντὸν Λόουρυ εἶναι συγγραφέας καὶ δημιουργὸς τοῦ «Λόντσταρ», ἑνὸς προγράμματος πρόλη- ψης χρήσεως ναρκωτικῶν οὐσιῶν καὶ ἀλκοολισμοῦ γιὰ μαθητὲς τοῦ πρωτοβάθμιου καὶ δευτεροβάθ- μιου κύκλου σπουδῶν. ‣