ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
294ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2006
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Η «βλάσφημη» επιστήμη και πάλι στόχος της θρησκείας — SUSAN HAACK
Πρωτογενές κείμενο, χωρίς καμία ἐπέμβαση
«Ἡ στάση, τὴν ὁποία ὁ κοινὸς ἄνθρωπος υἱοθετεῖ ἔναντι τῆς Ἐπιστήμης εἶ-
ναι ἀπρόβλεπτη καὶ ποικίλη. Τὴν μιὰ στιγμὴ χλευάζει τὸν ἐπιστήμονα ὡς
κουλτουριάρη καὶ τὴν ἄλλη τὸν ἀναθεματίζει, διότι μὲ τὶς «βλασφημίες» του
δυναμιτίζει τὴν θρησκεία του· ὡστόσο στὸ ἄκουσμα ἑνὸς ὀνόματος ὅπως
τοῦ Ἔντισον κυριεύεται ἀπὸ δέος.» Πέρσυ Μπρίντγκμαν, «Ἡ νέα θέαση τῆς
Ἐπιστήμης», 1929, ἀπὸ τὸ βιβλίο «Σκέψεις ἑνὸς φυσικοῦ ἐπιστήμονος», Ν.
Ὑόρκη, «Φιλοσοφικὴ βιβλιοθήκη», 1955.
[Τὸ ἄρθρο ποὺ ἀκολουθεῖ εἶναι ἀπόσπασμα ἀπὸ τὸ πιὸ πρόσφατο βιβλίο «Ὑπερα-
σπίζοντας τὴν Ἐπιστήμη - Ἐντὸς τοῦ Λόγου: Ἀνάμεσα στὸν ἐπιστημονισμὸ καὶ τὸν
κυνισμό» τῆς Σούζαν Χάακ, φιλολόγου, καθηγήτριας Φιλοσοφίας καὶ Νομικῶν στὸ
Πανεπιστήμιο τοῦ Μαϊάμι.]
Στὶς μέρες μας εἶναι λίαν σύνηθες νὰ ἀπαξιώνεται ἡ Ἐπιστήμη · ἀπὸ τὴ μία μεριὰ
ἀπὸ ἐκείνους ποὺ φοβοῦνται, ὅτι ἡ ἐπιστημονικὴ θεώρηση μᾶς στερεῖ τὴν μαγεία τῶν
μυστηρίων τοῦ κόσμου καὶ ἀπὸ τὴν ἄλλη ἀπὸ ἐκείνους ποὺ εἶναι πεπεισμένοι, ὅτι ἡ
Ἐπιστήμη φέρει εὐθύνη γιὰ τὰ δεινὰ τοῦ ρατσισμοῦ ἢ τοῦ σεξισμοῦ, ποὺ παρατηροῦν-
ται στὸν ἰμπεριαλιστικὸ κόσμο τῆς Δύσης.
Ἀνάμεσα σὲ ἐκείνους ποὺ φοβοῦνται τὴν ἔλλειψη μυστηρίου συγκαταλέγονται καὶ
ἄνθρωποι ὅπως ὁ Τζὼν Κίτς, ποὺ εἶπε κάποτε, ὅτι «ὁ Νεύτων κατέστρεψε τὴν ποιητι-
κότητα τοῦ οὐράνιου τόξου, περιορίζοντάς το σὲ ἕνα πρῖσμα». Καὶ βέβαια εἶναι ἀπο-
λύτως ἀληθὲς ὅτι, ὅταν ἡ Ἐπιστήμη ἐξηγεῖ ἕνα φυσικὸ φαινόμενο –τὴν πολυγλωσσία
ἑνὸς πουλιοῦ-μίμου, τὴν ὀμορφιὰ μιᾶς ὀρχιδέας, τὴν ἀγριότητα μιᾶς θύελλας–, τότε
τὸ φαινόμενο αὐτὸ παύει νὰ ἀποτελῇ μυστήριο. Φυσικὰ ὁ «Θεός» δὲν σχεδίασε τὸ
πουλὶ μῖμο, τὴν ὀρχιδέα καὶ τὸ οὐράνιο τόξο γιὰ τὴν εὐχαρίστησή μας, οὔτε στέλνει
θύελλες, γιατὶ εἶναι θυμωμένος μ’ ἐμᾶς τοὺς ἁμαρτωλούς. Ὅμως τίποτε ἀπὸ ὅλα αὐ-
τὰ δὲν κάνει τὸ πουλί-μῖμο λιγώτερο χαριτωμένο, τὴν ὀρχιδέα λιγώτερο ὑπέροχη, τὸ
οὐράνιο τόξο λιγώτερο ὄμορφο ἢ τὴν θύελλα λιγώτερο φοβερή.