ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
295ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2006
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Οι αστρονομικές γνώσεις στην αρχαία Γραμματεία — ΣΑΡΡΗΣ, ΓΕΩΡΓΙΟΣ
Πρωτογενές κείμενο, χωρίς καμία ἐπέμβαση
ΔΑΥΛΟΣ/295, Ὀκτώβριος 2006
20169
Οἱ ἀστρονομικὲς γνώσεις στὴν ἀρχαία Γραμματεία
Ἀγαπητὲ κύριε ἐκδότα,
Μελετῶντας τὸν διάλογο «Φαῖδρος»
τοῦ Πλάτωνος συνεκράτησα τὸ παρακάτω
χωρίο: «Ὁ μὲν δὴ μέγας ἡγεμὼν ἐν οὐρανῷ
Ζεύς, ἐλαύνων πτηνὸν ἅρμα, πρῶτος πορεύ-
εται, διακοσμῶν πάντα καὶ ἐπιμελούμενος.
Τῷ δ’ ἕπεται στρατιὰ θεῶν τε δαιμόνων τε,
κατὰ ἕνδεκα μέρη κεκοσμημένη· μένει γὰρ
Ἑστία ἐν θεῶν οἴκῳ μόνη. Τῶν δὲ ἄλλων,
ὅσοι ἐν τῷ τῶν δώδεκα ἀριθμῷ τεταγμένοι
θεοὶ ἄρχοντες ἡγοῦνται, κατὰ τάξιν ἣν ἕκα-
στος ἐτάχθη.» (246e-247a.)
Ἔχω διαβάσει τὴν ἔρευνα τοῦ μαθηματι-
κοῦ Ἱπποκράτους Δάκογλου περὶ τοῦ ἀριθ-
μοῦ τῶν πλανητῶν τοῦ ἡλιακοῦ συστήματος
στὸ «Δαυλό». Ἀπ’ τὸ ἄνω χωρίον τοῦ «Φαί-
δρου» γίνεται φανερό, ὅτι ὑπῆρχε ἡ γνώση
στοὺς φιλοσόφους τοῦ 3ου π.Χ. αἰ. περὶ τοῦ
ἀριθμοῦ 12 (ὅσοι καὶ οἱ Ἕλληνες θεοί) τῶν
πλανητῶν. Μιὰ γνώση κατάλοιπο τοῦ προκα-
τακλυσμιαίου πολιτισμοῦ. Βέβαια ὅσο σοφὸς
καὶ νὰ εἶναι ἕνας φιλόσοφος, ὡς ὁ Πλάτων,
δὲν δύναται νὰ συγκριθῇ μὲ τοὺς προκα-
τακλυσμιαίους ἀστρονόμους, γι’ αὐτὸ καὶ
τὸν βλέπομε νὰ ὀνομάζῃ οὐράνια σώματα
«θεούς» καὶ τοὺς δορυφόρους τους «δαίμο-
νες». Διότι τί ἄλλο νὰ ἐννοῇ μὲ τὸν ὅρο δαί-
μονες στὸ ἄνω χωρίον; Τοὺς δορυφόρους,
βέβαια.
Ἀξίζει νὰ σημειωθῇ, ὅτι ἀκόμη καὶ σήμερα
ἡ ἀνθρωπότης δὲν ἔχει κατορθώσει νὰ διευ-
κρινίσῃ τὸν ἀκριβῆ ἀριθμὸ τῶν πλανητῶν.
Τὸ θέμα εἶναι ἀνοικτό. Πῶς ἐγνώρισε λοιπὸν
ὁ Πλάτων τὴ δομὴ τοῦ ἡλιακοῦ συστήματος,
ὅταν καὶ τῇ σήμερον ἡ N.A.S.A. καὶ ἡ E.S.A.
ἀκόμη ἐρευνοῦν; Προφανῶς ἡ γνώση ἦταν
κατάλοιπο τοῦ προκατακλυσμιαίου πολιτι-
σμοῦ.
Ὑπὸ αὐτὸ τὸ πρῖσμα, θὰ πρέπει, πιστεύω,
ἡ ἐπιστημονικὴ κοινότης –ἰδιαίτερα ἐν
Ἑλλάδι– νὰ μελετήσῃ συγγραφεῖς ὅπως ὁ
Ὅμηρος ἢ ὁ Ἡσίοδος ὡς μεταφορεῖς τῆς γνώ-
σης ἀπ’ τὴν μήτρα (δελφύς-Δελφοί), ποὺ διε-
σώθη τοῦ κατακλυσμοῦ, στὸ πλατὺ κοινό. Τὸ
αὐτὸ ἔπραξαν καὶ οἱ Πυθαγόρειοι ἀλλὰ μὲ
μυστικιστικὸ τρόπο, ἔχοντας ἐπαφὴ καὶ μὲ
τὶς αἰγυπτιακὲς μῆτρες (ναὸς Ἴσιδος, πυρα-
μίδες κ.λπ.). Μιὰ γνώση πού, προϊόντος τοῦ
χρόνου ἄρχισε νὰ φθίνῃ· π.χ. οἱ «δαίμονες»
τοῦ «Φαίδρου» ἔγιναν ἄυλες ὀντότητες καὶ
ἀνεμίχθησαν σὲ τελετὲς ἐμψύχωσης ἀγαλμά-
των αἰγυπτιοχαλδαϊκῆς προελεύσεως, ὅπως
οὕτως «ὑπογραφόντων».)
Νὰ καθιερωθῇ στὸ Σύνταγμά μας καὶ ἡ Καθαρεύουσα, ποὺ εἶναι ἡ λογία μας
παράδοση καὶ ἀπορρέει ἀπὸ τὴν κοσμοϊστορικὴ Ἀρχαία μας Γλῶσσα. Διότι τὰ ὅσα
ἔγιναν κατὰ τὸ παρελθὸν (κατάργηση τῆς Καθαρεύουσας ἀπὸ τὸν Γεώργιο Ράλλη καὶ
γλωσσικὴ ἀποδιάλυση μὲ τὸ μονοτονικὸ τοῦ Ἀνδρέα Παπανδρέου), τώρα ποὺ ἐπανα-
διδάσκεται ἡ Ἀρχαία Γλῶσσα στὰ Λύκεια, ποὺ εἶναι τὸ ἀνεκτίμητα δημιουργικὸ ὑπό-
βαθρο τῆς Καθαρεύουσας, γιὰ νὰ ἐμπλουτισθῇ καὶ πάλι ὁ πενιχρὸς λεκτικὸς ὁπλισμὸς
τῆς ὁμιλουμένης καὶ γραφομένης Δημοτικῆς, κρίνεται ἐπάναγκες τὸ ζήτημα τῆς ἐπανό-
δου τῆς Καθαρεύουσας, ποὺ θὰ συντελέσῃ στὴν ἐνεργοποίηση τῆς διανοίας πάντων
καὶ στὴν διάνοιξη κλειστῶν πνευματικῶν ὁριζόντων. Διότι κάθε λέξη ἑλληνικὴ ἔχει
προσέτι μέσα της καὶ τὸ ἐχέγγυο τοῦ στοχασμοῦ.
Νὰ καταργηθῇ μὲ ἀπόφαση τῆς Βουλῆς τῶν Ἑλλήνων τὸ ἀνθελληνικὸ καὶ κατά-
πτυστο μονοτονικό, ποὺ διέλυσε τὶς δομὲς τῆς Γλώσσας μας, κατέστρεψε τὴν διαύγεια
καὶ τὴν ἀκριβολογία της καὶ ὑπενόμευσε ἐγκληματικὰ τὴν αἰσθητική της δεινότητα. Δι-
ότι οἱ τόνοι καὶ τὰ πνεύματα ἀπετέλεσαν γιὰ τὶς λέξεις μὲ τὴν πάροδο τοῦ χρόνου, ποὺ
ἦταν εἰκοσιπέντε (25) αἰῶνες, καὶ ἀναντικατάστατα ἐπικοσμήματα, δηλαδὴ εἰκαστικὰ
«συμφραζόμενα», ὅπως παρεδέχθη ἔναντι τῶν γραπτῶν ἀπόψεών μου (ἴδε τὸ δοκίμιό
‣