ΔΕΙΝΙΑΣ ΔΙΚΑΙΟΣ Ὃ ἔσχατος αὐτοεξευτελισμὸς τοῦ κ. Γιάννη Ρίτσου «... Ὁ Ρίτσος ποὺ συχνὰ ἔχει λάβει διακρίσεις κυριαρχεῖ στὴν ἐποχή µας καὶ ἡ ποίησή του εἶναι τεράστια σὲ περιεχόμενα καὶ σὲ θεματολογία, σὲ θέσεις καὶ ἀπόψεις, σὲ γλῶσσα καὶ σὲ ποιητικὴ ἔκ- φρασι. Ἢ ποίηση τοῦ Ρίτσου προωθεῖται καὶ ξεπερνάει ὅλους τοὺς χώρους καὶ ὅλες τὶς περιοχές, διότι ὁ ποιητής µας ἀνήκει σὲ ἀξιοσημείωτη ποιητικὴ οὐσία». (Τὸ Βῆμα, 9.6.85). ΑΡΙΣΤΟΞΕΝΟΣ ΣΚΙΑΔΑΣ, καθηγητὴς Πανεπιστηµίου ᾿Αθηνῶν ᾽Απ΄ τὰ λόγια τοῦ κ. Σκιαδᾶ δὲν μποροῦμε νὰ εἴμαστε βέβαιοι, ἄν ὁ ἴδιος ὑπολήπτε- ται τὴν ποίησι τοῦ Ρίτσου --- ὅσο δείχνουν νὰ τὴν ὑπολήπτονται οἱ στηµένοι θεσμοί. ”Αν ναὶ (δὲν τὸ λέει), παρακαλεῖται νὰ μᾶς στείλει τοὺς πενήντα - ἑκατὸ καλύτερους, κατὰ τὴν ἀντίληψίτου, στίχους ἀπὸ τὸ ἔργο τοῦ ... ποιητοῦ τῆς Ρωμιοσύνης, γιὰ κριτική. Ὅ- σον ἀφορᾶ στὴν «τεράστια σὲ γλῶσσα» ποίησι τοῦ Ρίτσου, παραθέτουμε ἀμέσως πίνακα ἐμφαίνοντα τὸ συντελεστὴν συχνότητος λέξεων καὶ τὸν ἀριθμὸ παρθένων λέξεων ἀνὰ ἑ- κατοντάδα [ἐπὶ κειμένων ἐκτάσεως 1.783 λέξεων -- μὴ συμπεριλαμβανομένων τῶν μονοσυλλάβων] δώδεκα ποιητῶν, ἀπ᾽ τὸ βιβλίο τοῦ κ. Σ.Γ.Γ. Παναγιωτάτου «4ι᾽ ἀριθμῶν προοδευτικοαναλυτικὴ μέθοδος, ἀποδεικτικὴ τῆς ἀπομειώσεως τῆς δημοτικῆς γλώσσας», ᾿Αθήνα 1973, σελίδες 152: ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗΣ ΣΥΧΝΟΤΗΤΟΣ ΛΕΞΕΩΝ ΚΑΙ ΠΑΡΘΕΝΕΣ ΛΕΞΕΙΣ ΑΝΑ ΕΚΑΤΟΝΤΑΔΑ ᾿Ονοματεπώνυμον Συντελεστῆς Παρθένες ποιητοῦ συχνότητος λέξεις ἀνὰ λέξεων ἑκατοντάδα Ο. Βότση 2,6] 38 Ν. Βρεττάκος 2,24 45 Γ. ΡΙΤΣΟΣ 2,00 50 Σ. Κυριαζόπουλος 1,95 51 Κ. Καβάφης 1,98 50 Γ. Σεφέρης 1,93 52 Α. Σικελιανὸς 1,92 52 Κ. Παλαμᾶς 1,89 53 Ν. Καββαδίας 1,90 53 Ν. Καζαντζάκης 1,69 59 Τ. Παπατσώνης 1,70 59 Σ. Γ. Παναγιωτᾶτος (δημοτικὴ ἀδιάψευστη) 1,63 6! Σ. Γ. Παναγιωτᾶτος (δημοτικὴ ἀπαραίτητη) 1,55 64 Στὸ ἀναφερθὲν βιβλίο, ἐξ ἄλλου, περιέχονται μία πρὸς μία ὅλες οἱ παρθένες λέξεις (μὲ τὴ χρῆσι καὶ ἐπανάληψι τῶν ὁποίων ἐγράφη τὸ κείμενο τῶν 1.783 λέξεων - ἀνθολογη- μένο) τοῦ Ρίτσου εἰς κατάδειξιν τῆς ἐγγύτητός τοὺς πρὸς τὴν νοηματικὴν εὐτέλεια, ρηχό- τητα καὶ ἔνδειαν τῆς καθημερινότητας! (Στὸν Καβάφη --- ἰσότονη γλωσσικὴ πυκνότης --- ὑπάρχει ἀξιοσημείωτη μακρότης ἀπ’ τὴν καθημερινότητα). ᾿Ακόμα, στὸ ἴδιο βιβλίο,προσδιορίζονται ἐπακριβῶς τὰ κείμενα, ἐφ᾽ ὧν οἱ μετρήσεις. (Ολ᾽ αὐτά, γιὰ νὰ γί- νει ἀντιληπτὴ ἡ σοβαρότης ὅσων ἀκολουθοῦν). Τέλος: οἱ ἐνδείξεις τῆς πρώτης Στήλης τοῦ Πίνακος σημαίνουν τὸ πόσες φορὲς ἔχει χρησιμοποιηθεῖ κάθε λέξις στὸ συγκεκριμένο κείμενο τῶν 1.783 λέξεων (γιὰ νὰ σχηματίσει ἀντίληψιν ὁ ἀναγνώστης: ὅσο περίπου οἱ πρῶτες δέκα σελίδες τῆς καζαντζακικῆς « Ὀδύσσειας»). Οἱ ἐνδείξεις τῆς δεύτερης, πα- ράπλευρης, στήλης σημαίνουν τὸν ἀνὰ ἑκατοντάδα λέξεων τοῦ μετρηθέντος κειμένου ἀ- ριθμὸ παρθένων λέξεων. Ἡ σοβαρότης ὅλων αὐτῶν καθηλώνει, ἄν σκεφθοῦμε πὼς οἱ ἀ- νάλογες ἐνδείξεις, ποὺ δίδει ὅλο τὸ βραβευθὲν μὲ κρατικὸ βραβεῖον βιβλίο φιλολόγου ποι- ήτριας (Ὄλγας Βότση, «Κρύπτη καὶ Σύνορο», ᾿Αθήνα, 1970), δηλαδὴ 3,45 συντελεστὴς