ΛΑΜΠΡΟΣ ΝΤΟΚΑΣ (τοῦ Πανεπιστηµίου Πατρῶν) Ὃ φιλοσοφικὸς στοχασμὸς στὰ χρόνια τῶν μεγάλων κατακτήσεων τῆς ᾿Επιστήμης νόηση ποὺ ὑπέβαλε τὸν ἄνθρωπο ὡς τὴν ἀνώτερη συνειδητὴ ὕπαρζι. σ΄ ὁλό- κληρη τὴν ῥόσλικτική τὴς πορεία ἀναζήτησε τὴ γνώσῃ γιὰ τὴ ζωὴ καί τὸν κόσμο. Διαμόρφωσε θρησκευτικὸς καὶ ἡθικὲς ἀντιλήψεις. ποὺ καθόρισαν μὸ αὐθεντικὸ καί ἀπόλυτο τρόπο τὴ συμπεριφορὰ τοῦ ἕλλογου ὄντος ὡς τὴν ἐποχὴ ποὺ γεννήθηκε ἡ ἐπιστήμη. ΄ Η θρησκεία ἁπαντᾶ σὲ ὅλα τὰ μεγάλα ἐρωτήματα. χωρίς νὰ ἔχει ἀνάγκη τῆς λογικῆς ἀπόδειζης. γιατί τὸ κῦρος τῶν ἀπαντήσεων ἐπιβάλλεται ἀπὸ τὴν αὐθεντία τοῦ Θείου. ᾿Αντιθέτως ἡ ἐπιστήμη εἰσάγει τήν ἔρευνα. καὶ κατακυρώνει τὶς ὑεωρὶες τῆς μὲ τὴν λογικὴ συνύπεια. καὶ τὴν ὑπαλ ἠθύνση. Δυστυχῶς ὅμως ὑπάρχουν πρωταρχικὰ Σρωτήματα. στὰ ὁποῖα. παρ᾽ ὅλο ποὺ ἡ ἐπιστήμη ὀὲν μπορεῖ νὰ ἀπαντήσει, ἡ λύσῃ τῆς θείας ἀποκάλυψης εἶναι σκάνόαλο γιὰ τὸν ὀρθὸ λόγο. ὁ ὁποῖος καταζιώνεται ἀπὸ τὴν ἀντικοιμονικὴ πραγματικότητα. Λὐτοῦ. τοῦ. εἴδους προβλήματα χρεώνεται ὁ φιλοσοφικὸς στοχασμός. γιὰ νὰ τὰ φωτίσοι. ΄ Η θεώρηση τῶν φιλοσοφικών προβλημάτων ἀπὸ τοὺς διανοητὰς ποικίλλει ἀνάλογα μὲ τὴν προσύγγιση στὴν ὑπιστημονικὴ σκόψ] ἢ τὴν θολογικὴ παραδοχή. ᾿Ο χῶρος τῆς φιλοσοφίας βρίσκεται ἀνάμεσα στὴν ὑπιστήμη καὶ τὴ θεολογία. Πρέπει νὰ σημειώσουμε ὅτι ὅσο ἢ ὑπιστήμι πλουτίζεται μὲ ὁριστικὺς γνώσεις. τόσο ἢ φιλοσοφία ἀπαλλάσσεται ἀπὸ προβλήματα φαινομενικῶς ἄλυτα. χωρίς ὅμως ποτὲ νὰ συρρικνώνοται, γιατὶ συνεχῶς γεννιοῦνται καινούργια. πολὺ δυσκολότερα. Ἢ ἐπιβολὴ τῆς ἐπιστημονικῆς σκέψης καὶ μεθόδου στὴν φιλοσοφικὴ ἔρευνα συντελεῖ στὴν διαλεὐκανση καὶ βαθύτερη κατανόηση τῶν φιλυσοφικῶν προῤλη- μάτων. γιατὶ ἢ προσύγγισή τους γίνεται μὲ τὴν ὑπαγωγικὴ καὶ παραγωγικὴ σκέψη]. ποὺ κυριαρχοῦὺν στὴν ὑπιστήμη. ΄Οσο οἱ φιλοσοφικὺς ὑποθέσεις πλ ηστάζουν τὶς ἐπιστημονικός, τόσο τὸ φιλοσοφικὸ θεώρημα. ὡς λογικὸ παράγωγο. γίνεται πιστικότόρο. Ληλαδὴ τὸ κῦρος τοῦ φιλοσοφικοῦ οἰκοδομήματος ὑξαριᾶται ἀπὸ τὴν θομολίωσή του καὶ τὴ λογικὴ συνόπεια. ΄ Η ἐπιστήμη ἑζασφαλίζεοι γνώση πολὺ περιορισμένη. ἐνῶ ἢ φιλοσοφία τοῦ ὀρθοῦ λόγου ἐπιτρέπει νὰ στοχαστοῦμε τὰ πιὸ σημαντικἁ πράγματα. χωρὶς τὴν ἐπιβολὴ τοῦ θεολογικοῦ ἀξιώματος ἢ τοῦ συστηματικοῦ δόγματος. Η ὁδυνηρὴ ἀβεβαιότητα μπροστὰ στὸ φόβο καὶ τὴν ὑλπίδα εἶναι προτιμότερη ἀπὸ τὰ δεκανίκια ἑνὸς παρήγορου παραμυθιοῦ. 11 φιλοσοφικὴ σκέψη βάλλεται τόσο ἀπὸ τὴν ἐπιστήμη. παρ᾽ ὅλη τὴ βοήθεια ποὺ τῆς προσφέρει μὲ τὶς γνώσεις τῆς, ὅσο καὶ ἀπὸ τὴν θεολογία. ἡ ὁποία