ΛΠΟΣΤΟΛΟΣ Κι. ΓΑΤΣΙΑΣ3 ᾿Ετυμολογικ)-φιλοσοφινὴ προσέγγιση στὴν ἀρχαία ἑλληνικὴ λέξη «δαυλὸς» ἘΠ χ, ᾿Απόστολος Κα. Γάτσιας ὑπῆρξε λέχτωρ στὴ Θεολογιχὴ Σ7ολὴ τοῦ ᾿Αριστοτελείου Πανεπιστη- μίου Θεσσαλονίκης (καὶ ὄχι τοῦ Πανεπιστημίου ᾿Αθηνῶν, ὅπως ἐκ παρχδοοµής ἀνεγράφη στὸ 50-51 τ. τοῦ «Δ»). Τώρα εἶναι ἱεροδιάκονος χαὶ χαθηγητὴς τοῦ | υμνασίου [αστούνης. Κάνω μιὰ ἔρευνα, ἡ ὁποία δὲν ἔχω ἰδέα ποῦ θὰ μὲ ὁδηγήση. ᾿Εκεῖνο ποὺ γνω- ρίζω εἶναι ὅτι ἀφορᾶ ἄμεσα στὸ περιοδικὸ αὐτὸ ἤ καλύτερα: στὸν τίτλο του, τὴ λέ- ἔη «δαυλός» ἦ Δὲν μ᾽ ἐνδιαφέρουν καθόλου ἐδῶ τὰ ψυχολογικά, τὰ πνευματικά, τὰ συμβολιχά, τὰ καλαισθητικὰ ἤ ὁποιαδήποτε ἄλλα χίνητρα ποὺ ὤθησαν τὸν ἐκδό- τὴ νὰ ἐπονομάση ἔτσι πρίν ἀπὸ χρόνια τὸ ὄντως λαμπρὸ καὶ ὠφέλιμο ἐπιστημονικὰ -ἐθνικὰ- κοινωνικὰ περιοδικό του, ποὺ ---ὡς ἕνα βαθμὸ--- τόσο ἐμεῖς πού ἀρθρογρα- φοῦμε, ὅσο καὶ οἱ ποικίλοι ἀναγνῶστες τὸ θεωροῦμε κατὰ κάποιο τρόπο οἰχεῖο, δη- λαδὴ «καὶ δικό μας». ᾿Ἠκεῖνο ποὺ μ᾽ ἀπασχολεῖ εἶναι αὑτὴ καθ᾽ αὐτὴ ἡ λέξη «δαυλός». 'Ἡ ἐτυμολο- γική της προέλευση, τὸ σημασιολογικό της πεδίο" καὶ ἴσως, ἄν καταστῇ μπορετό, ν᾿ ἀποτολμήσω μιὰ προσέγγιση στὸ συμβολικὸ βάθος, στὴν ἔννοια δηλαδὴ ποὺ χρύ- βει μέσα της αὐτὴ ἡ λέξη. Διότι εἶναι γνωστό, ἱστορικὰ τουλάχιστον, ὅτι σὰν σύμ- βολο᾽ ὁ δαυλὸς χρησιμοποιήθηκε καὶ χρησιμοποιεῖται ἀπό ( γησχεῖες-μυστιχὲς καὶ φανερὲς ἑταιρίες', τὸν ἀθλητισμό, τὴν πολιτικὴ κλπ. ὌἜγινα ἀναγνώστης τοῦ περιοδικοῦ μετὰ τόν... ἕκτο χρόνο τῆς κυκλοφορίας του. "ἔχω μελετήσει µόνο τὰ δέκα τελευτάῖα τεύχη του. Κατὰ συνέπειαν ἀγνοῶ, ἄν στὰ πρῶτα τεύχη ἤ σὲ κάποιο προηγούμενο τεῦχος ἔχη δώσει ὁ ἐχδότης κάποια ἐξήγηση γιὰ τὴν προτίµηση τοῦ ἐπιτυχημένου ὄντως αὐτοῦ τίτλου. "Οχι ὅτι εἶναι «ἀναγκαῖον» νὰ ὑπάρχη παντοῦ καὶ πάντα κάποια «ἐξήγηση». "σα-ίσα, ἡ ὁμορφιὰ ἑνὸς συμβόλου, πιστεύω ὅτι βρίσκεται σ᾽ αὐτὸ τὸ μυστήριο, στὴν ἀνεξιχνίαστη γοητεία, ποὺ μ᾽ ἕνα ἰδιαίτερο τρόπο στὸν κάθε διανοητὴ ἀναμοχλεύει παραστάσεις καὶ συνειρμούς, πόθους κρυφούς µέσα στὸ ὑποσυνείδητό του. Αὐτὴ εἶναι ἡ λειτουρ- γία τοῦ συμβόλου. Νὰ μιλᾶ μὲ χοινὸ τρόπο σὲ ὅλους καὶ ὅλοι νὰ νιώθουν κάτι τὸ «διαφορετικὀ». Καὶ αὐτὸ τὸ διαφορετικὸ στὸ βάθος τοῦ βάθους του νὰ εἶναι τὸ ἴδιο. Τί σημαίνει αὐτό; ᾿ Αναφέρω ἕνα παράδειγμα: Ὁ Α πιστεύει μελετῶντας τὸν «Δαυλό», ὅτι προτιμήθηκε ὁ τίτλος αὐτός, διότι τὸ περιοδικὸ ἀγαπᾶ τὴν ἀλήθεια, θέλει νὰ φέρη στὸ φῶς ἔρευνες ἤ στοιχεῖα ποὺ σκόπιμα ἢ ἀπὸ ἀνοησία-ἀμέλεια-ᾱ- προσεξἰα μένουν ὡς τώρα στὸ σκοτάδι. Δηλαδὴ ὁ Α πιστεύει ὅτι ὁ σκοπὸς τοῦ «Δαυλοῦ» εἶναι κατὰ κάποιο τρόπο ἡ διαφώτιση' ὅπως ὁ δαυλὸς φωτίζει στὸ σκοτά- δι, ἔτσι - -τρόπον τινὰ- - καὶ τὸ περιοδικὸ ποὺ φέρει αὐτὸν τὸν τίτλο, προσπαθεῖ νὰ ρἱξη φῶς στὸ πνευματικὸ σκοτάδι... Ὁ Β πιθανὸν νὰ πιστεύη ὅτι ὁ «Δαυλὸς» εἶναι ἕνα ὅπλο. “ἕνα μέσον, γιὰ νὰ βάλη κανεὶς φωτιὰ στὶς ἄθλιες ἀνοησίες ποὺ µονοπω- λοῦν ἐξ κατέντρα τὴν «ἐπιστήμη» σὲ τοῦτο τὸ «ψέωμα τὸ βασίλειο», ὅπως ὀνομάζει τὴν Ύ ωροκώσταινα ὁ Παλαμᾶς. Διαλέγει κανεὶς καὶ παίρνει ὅποια συμβολικὴ ἑρ- µηνεία τοῦ ἀρέσει: «Δαυλὸς»-φωτοδότης ἦ «Δαυλὸς)-μπουρλοτιέρης. ᾿Αλλὰ καὶ ἕ- νας Τ᾿ ἤ ἕνας Δ μπορεῖ νὰ ἐρμηνεύη τὸ σύμβολο ἀλλιῶς.