Κ.Δ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ (καθηγητὴς Ψυχιατρικῆς καὶ Νευρολογίας) Δύο περιπτώσεις ψυχικῆς παθήσεως παρ᾽ ᾿Αρχαίοις Ἕλλησιν Ὅτι ἡ ψυχοπάθεια ὑπῆρχεν εἰς ἁπάσας τὰς ἐποχάς, μαρτυροῦσιν αἱ διεσπαρ- μέναι ἀφηγήσεις τῶν ἱστορικῶν συγγραφέων περὶ μεμονωμένων περιπτώσεων ψυχοπαθείας ἀξιολόγων προσώπων, μαρτυροῦσι δὲ προσέτι τὰ συγγράμματα ἀρ- χαίων ἰατρῶν (᾿ Ιπποκράτης) καὶ αἱ περιγραφαὶ ἐν τοῖς ἀρχαίοις δράµασι καὶ ταῖς ἀρχαίαις τραγωδίαις, ἔνθα εἰκονίζονται πρόσωπα ψυχικῶς ἀνώμαλα ἢ καὶ τε- λείως φρενοβλαβῆ. ᾽Εν προκειμένῳ θὰ ἀσχοληθῶμεν μὲ δύο περιπτώσεις ψυχι- κῆς παθήσεως, τὰς ὁποίας ἀναφέρει ἐν τῇ «Ποικίλῃ “Ἱστορίᾳ» του ὁ Αἰλιανὸς καὶ ἐκ τῶν ὁποίων ἡ μία ἀναφέρεται εἰς ἰατρόν. Ἢ ὑπὸ τοῦ Αἰλιανοῦ περιγραφὴ τῶν δύο τούτων περιπτώσεων εἶναι ἀπὸ κλι- νικῆς ἀπόψεως λίαν ἁδρά, σχεδὸν μονοσυμπωματική, ὡς ἐν τῇ ἰατρικῇ λέγομεν, ὥστε ματαίως ζητεῖ τις νὰ κατατοπισθῇ ἐπαρκῶς, ἵνα δυνηθῇ νὰ κατατάξῃ μετὰ σχετικῆς βεβαιότητος τὰς περιγραφομένας ψυχικὰς παθήσεις εἴς τινα τῶν γνω- στῶν ψυχιατρικῶν κλινικῶν εἰκόνων. Ἐν τούτοις θέλομεν προβῆ εἰς τὴν ἀνάλυ- σιν αὐτῶν, ἔχοντες ἐπίγνωσιν τοῦ ὑποθετικοῦ τοῦ διαγνωστικοῦ χαρακτηρισμοῦ, «τὸν ὁποῖον κατωτέρω θέλομεν διατυπώσει. ᾿Επειδὴ ὅμως δὲν πρόκειται περὶ ψυ- χιατρικῆς διατριβῆς, ἀλλὰ περὶ μικρᾶς εἰσφορᾶς εἰς τὴν ψυχιατρικὴν ἱστορικὴν φιλολογίαν, προβαίνομεν εἰς τὴν ἀνάλυσιν αὐτῶν. Ἢ πρώτη περίπτωσις (Αἰλιανοῦ, Ποικίλης Ἱστορίας Δ 25) ἔχει ὡς ἑξῆς: «Θράσυλος ὁ Αἰξωνεὺς παράδοξον καὶ καινὴν ἐνόσησεν μανίαν. ᾿Απολιπὼν γὰρ τὸ ἄστυ καὶ κατελθὼν εἰς τὸν Πειραιᾶ καὶ ἐνταῦθα οἰκῶν τὰ πλοῖα τὰ καταίροντα ἐν αὐτῷ πάντα ἑαυτοῦ ἐνόμιζεν εἶναι καὶ ἀπεγράφετο αὐτὰ καὶ αὖ πάλιν ἐξέπεμπε καὶ τοῖς περισῳζομένοις καὶ αἰσιοῦσιν εἰς τὸν λιμένα ὑπερέχαιρε΄ χρόνους δὲ διετέλεσε πολλοὺς συνοικῶν τῷ ἀρρωστήματι τούτῳ. ᾿Εκ Σικελίας δὲ ἀναχθεὶς ὁ ἀδελφός αὐτοῦ, παρέδωκεν αὐτὸν ἰατρῷ ἰάσθαι καὶ ἔπαυσεν αὐτὸν τῆς νόσου οὔ- τος. ᾿Εμέμνητο δὲ πολλάκις τῆς ἐν τῇ μανίᾳ διατριβῆς καὶ ἔλεγε μηδέποτε ἡσθῆ- ναι τοσοῦτον, ὅσον τότε ἥδετο ἐπὶ ταῖς μηδὲν αὐτῷ προσηκούσαις ναυσὶν ἀπο- σῳζομέναις». Ἐν τῇ περιπτώσει ταύτῃ ὡς σύμπτωμα προεξάρχει ἡ νοσηρὰ ἰδέα, ὅτι τὰ πλοῖα τὰ εὑρισκόμενα εἰς τὸν λιμένα ἦσαν κτῆμα τοῦ πάσχοντος. Τοῦτο δέον νὰ χαρακτηρίσωμεν ὡς νοσηρὰν ἰδέαν ὑπαγομένην εἰς τὰς παραληρητικὰς ἰδέας με- γαλείου. ᾿Ατυχῶς δὲν ἀναφέρονται ὑπὸ τοῦ συγγραφέως ἄλλα σχετικὰ πρὸς τὴν ἰδέαν ταύτην συμπτώματα οὔτε γίνεται μνεία, ἐὰν ὑπῆρχον ψυχοκινητικαὶ διε- γέρσεις ἢ πράξεις βίαιαι πρὸς τὸ περιβάλλον. Νομίζομεν ὅτι, ἐὰν ὑφίσταντο τοιαῦτα συμπτώματα, μᾶλλον θὰ ἀνεφέροντο ὡς κάτι τὸ ἀξιοσημείωτον. ᾿Εκ τῆς ἐλλείψεως πληροφοριῶν περὶ ἄλλων συμπτωμάτων τείνει τις νὰ παραδεχθῇ, ὅτι διὰ νὰ μή ἀναφέρωνται ἐντυπωσιακαὶ ἐκδηλώσεις, μᾶλλον θὰ ἔλειπον, ὁ δὲ πά-