5764 θρο τοῦ κ. ᾿Ορέστη ᾿Ηλιανοῦ ἀνεφέρετο στὴ σχέση, ὁμοιότητα καταγω- γῆς καὶ συγγένεια διὰ μέσου τῶν αἰώνων ἕως σήµερα, Ελλήνων καὶ ᾿Αλ- βανῶν- ᾿Ιλλυριῶν. Δὲν ὑπάρχει συνεπῶς μεταξύ τοὺς καμμία ἀντίφαση, ἀλ- λὰ καθένα ἀπ᾿ αὐτὰ συμπληρώνει ἱστορικὰ τὸ ἄλλο. ᾿Ανεξαρτήτως αὐτοῦ βρίσκεται ἐκτὸς οἱασδήποτε λογικῆς ὁ τυπικώτατα ἀντιφατικὸς ὑπαινιγμὸς ὅτι ἕνα ἄρθρο ποὺ δημοσιεύεται στὸ «Δαυλὸ» ἐκφράζει τὴν γραμμὴ του, ἀλλὰ ἕνα ἄλλο ἄρθρο ποὺ ἐπίσης δημοσιεύεται στὸν «Δαυλό», καὶ μάλιστα μὲ μεγαλύτερη ἐκτένεια καὶ προβολὴ ...«τονίζει τὴν ἀντίθετη ἐπίσημη θέση τοῦ Περιοδικοῦ»! Συνεπῶς οἰαδήποτε συζήτηση ἐπὶ τῶν ἀπόψεων αὐτῶν τοῦ ἐπιστολογράφου --καλοπροαίρετου, ὑποθέτουμε--- καθίσταται λογικῶς ἀδύνατη, ὅπως στερεῖται ἀκόμη καὶ στοιχειώδους ἀποδεικτικότητας ὁ ἱ- σχυρισμὸς τοῦ κ. Δ.Κ. ὅτι ἡ ἑλληνικὴ λέξη «Δίας» ἐλήφθη ἀπὸ τὴν ἀλβα- νικὴ γλῶσσα (πότε, ὑπὸ ποῖες συνθῆκες,; ἀπὸ ποιὲς φιλολογικὲς ἢ ἄλλες γραπτὲς ἢ μή, πηγές; βάσει ποίων μαρτυριῶν ἢ ἄλλων στοιχείων συνάγεται αὐτό,)... Τὸ λέσβιον σύστημα τῆς ἀρχαίας τοιχοδοµίας ΕΠΙΔΟΓΗ ΕΠΙΣΤΟΛΩΝ ΑΝΑΓΝΩΣΤΩΝ Κύριε διευθυντά, Διάβασα μὲ πολὺ ἐνδιαφέρον τὸ ἄρθρο τοῦ κ. Η.Λ. Τσατσόμοιρου «Ποία τεχνολο- γία ἐφαρμόσθηκε στὰ προκατακλυσμιαῖα τείχη τῆς Ελλάδος,» (τεῦχος Νοεμβρίου 1989). "Ας μοῦ ἐπιτραπῆ νὰ συμπληρώσω ὁ- ρισµένα στοιχεῖα σχετικὰ μὲ τὸ θέµα αὐτό. Πράγματι τὸ σύστημα δομήσεως τῶν ᾱ- ναφερομένων τειχῶν εἶναι ἀξιοθαυμάστου τεχνικῆς. Τὸ κατώτερο τμῆμα τοῦ ἀναλημ- ματικοῦ τείχους τῶν Δελφῶν ἀλλὰ καὶ τὸ µέρος τοῦ τείχους ἀνατολικὰ τῆς ἀκροπό- λεως τῶν Οἰνιάδων, ὅπως εἰκονίζονται εἰς τὸ ἄρθρο, ἔχουν ἀνεγερθῆ κατὰ τὸ ἔπονο- μαζόμενο «λέσβιον» σύστημα δομήσεως, ἐ- νῶ ἄλλα τμήματα τῶν τειχῶν αὐτῶν ἔχουν ἀνεγερθῇῆ κατὰ τὸ πολυγωνικὸν σύστημα δομήσεως. Εἰς τὸ λέσβιον σύστημα ἐλάχιστοι μό- νον ἁρμοὶ εἶναι εὐθύγραμμοι, οἱ περισσό- τεροι δὲ καμπύλοι εἰς τρόπον, ὥστε νὰ ἀ- ποκλείωνται οἱ σαφεῖς γωνίες. ᾿Εφαρμό- σθηκε δὲ αὐτὸ κυρίως γιὰ τὴν κατασκευὴ ἀ- ναλημματικῶν τοίχων εἰς τὴν ᾿Αττική, τὴν Θεσσαλία, τὶς νήσους τοῦ Αἰγαίου καὶ τὶς δυτικὲς ἀκτὲς τῆς Μικρᾶς ᾿Ασίας, δηλ. εἰς περιοχές, οἱ ὁποῖες ἐτέλουν ὑπὸ Αἰολικὴν ἢ ᾿Ιωνικὴν ἐπίδραση. "Αριστο --ὄχι ὅμως καὶ τὸ ἀρχαιότερο-- παράδειγµα αὐτοῦ παρέχει τὸ κατώτερο ἀνάλημμα τοῦ ναοῦ τοῦ ᾿Απόλλωνος εἰς Δελφούς. Εἶναι ἄγνω- στο πότε ἄρχισε ἡ ἐφαρμογὴ τοῦ λεσβίου συστήµατος, ὁπωσδήποτε ὅμως αὐτὸ εἶναι γνωστὸ κατὰ τὸν 7ον π.Χ. αἰῶνα, ὅπως ἀ- ποδεικνύει ἡ χρησιµοποίησή του εἰς τοὺς τοίχους τοῦ ἀρχαιοτάτου Τελεστηρίου τῆς ᾿Ελευσίνας. 'Ἡ ἀκμὴ του ἐντοπίζεται εἰς τὸν 6ον π.Χ. αἰῶνα, ἡ δὲ παρακμή του τίθε- ται περὶ τοὺς χρόνους τῶν Περσικῶν πολέ- μων. ᾿Απομιμήσεις ὅμως τοῦ καμπυλοπλεύ- ρου δὲν ἔλειψαν καὶ κατὰ τοὺς ἑπομένους αἰῶνες. Τὸν χαρακτηρισμό του ὡς «λεσβίου» ὁ- φείλει τὸ σύστημα τοῦτο εἰς τὸ χωρίον 1137 β 30 τοῦ ἔργου «᾿Ηθικὰ Νικομάχεια» τοῦ ᾿ Αριστοτέλους, κατὰ τὸ ὁποῖον ἡ ἀνα- τροφὴ τῶν νέων ὤφειλε νὰ προσαρμόζεται πρὸς τὰ πράγματα, ὅπως «ὁ µολύβδινος κα- νὼν τῆς λεσβίας οἰκοδομίας, ὅστις πρὸς τὸ σχῆμα τοῦ λίθου μετακινεῖται καὶ οὐ µέ- νει». Τὸ χωρίον τοῦτο σχολιάζει Μιχαὴλ ὁ ᾿Εφέσου καὶ τὸ ἑρμηνεύει ὡς ἑξῆς: «τοῦ δὲ τῶν ἀορίστων τοὺς κανόνας ἀορίστους εἷ- ναι καὶ συμμεταβάλλειν τοῖς ὁριζομένοις σημεῖον παρέθετο (ἔνν. ὁ ᾿ Αριστοτέλης) τὸν μολύβδινον κανόνα τῆς λεσβίας οἰκο- δομῆς οὐ γὰρ ἐκ λείων λίθων καὶ ἴσως συ- ντεθειμένων καὶ εὐθυσμένων ἡ καλουμένη λέσβιος οἰκοδομὴ ᾠκοδόμηται. Λεσβία δὲ λέγεται οἰκοδομή, ὅτι ἐκείνοις (δηλ. τοῖς Λεσβίοις) ἐν συνηθείᾳ τοῦτο’ ἐσοχὰς γὰρ καὶ ἐξοχὰς ἔχοντας τοὺς λίθους ὠκοδό-