ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΗΣ ΝΕΥΤΩΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΒΑΝΤΙΚΗΣ ΜΗΧΑΝΗΣ ΚΙ Ο ΕΡΧΟΜΟΣ ΤΗΣ ΟΛΙΣΤΚΗΣ ΘΕΩΡΗΣΗΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ Ίον «Πάντα δολερό. θὰ ἐξακολουθεῖ νὰ γεννιέται τὸ γένος τῶν ἀνθρώπων, σκοτεινόζωοι κι ἀπὸ λάσπη µόνο φτιχγμένοι, ἴδιοι μὲ ὄνειρα καὶ ἀσθενεῖς σὰν τοὺς ἴσκιους καὶ γεμᾶτοι ἀπὸ λύπες» [᾿ Ἀριστοφάνης: « Όρνιθες»] ἐν εἶναι μόνο, ὅτι μὲ τὸν ἐρχομὸ τῆς χβαντικῆς θεωρίας, ποὺ συγχλόνισε τὸν κόσμο, τῆς (κατ᾽ οὐσίαν) θεωρίας τῆς ἀβεβαιότητας καὶ ἀκαθοριστίας τοῦ πράγ- ματος καὶ τοῦ παράδοξου τοῦ δυαδισμοῦ, ποὺ σὰν λαίλαπα ἐπέφερε τὴν ἀδυναμία τῆς γνώσης τοῦ κόσμου, ἀλλὰ ποὺ συνάμα κατέρριψε σὰν πλάνη ὅλη τὴν θεωρία τῇ νευτώνειας μηχανῆς: πὼς ὅλο τὸ Σύμπαν εἶναι σὰν ἕνα ὑπερ-τέλειο ρολόι καὶ ὑποα κούει σὲ αὐστηροὺς ἀναλλοίωτους αἰώνιους μηχανικοὺς νόμους. Ἔτσι μὲ τὴν θεωρία τῶν χβάντα ὁ κόσμος τῆς γνώσης παραμένει μετέωρος, ἐ- ξωπραγµατικός, μὲ μόνη τὴν βεβαιότητα τῆς ἀβεβαιότητας κι ἀχαθοριστίας, καὶ παραπαίει καὶ χτυπιέται ἀπὸ ὄχθη σὲ ὄχθη, ἀπ᾿ τὸ παράλογο στὸ λογικὸ κι ἀπ᾿ τὸ λογικὸ στὸ παράλογο. “Ὅμως τὸ παράδοξο τοῦ δυαδισμοῦ, τῶν ὁλοὲν ἐναντίων, δὲν εἶναι τωρινό. "ἔχει τὶς ρίζες του πολὺ παλιά, ἀκόμη κι στὸν πρῶτο «ἔμφρονα ἄνθρωπο» καὶ μετά᾽ βλέ- πουµε τὸ παράδοξο τοῦ δυαδισμοῦ νὰ μπαίνει µέσα σὲ κάθε ἔργο, σὲ κάθε σκέψη, βλέπουμε τὸν ἄνθρωπο συνεχῶς νὰ κομµματιάζει τὰ πράγματα, νὰ δημιουργεῖ ἀντι- θέσεις, διαφορές, νὰ ἀπομακρύνεται ὁλοένα ἀπὸ τὸ ἀρχικὸ μοντέλο, ἰδανικό, τοῦ πράγματος, νὰ στροβιλίζεται στὴ δίνη τῶν ἀντιφάσεων, στὴν ἁ-τοπία τοῦ ΕΙΝΑΙ καὶ ΜΗ ΠΙΝΑΙ, νὰ μπαίνει σ᾽ ἕνα κόσμο σπασμένο, ἀσυνάρτητο, ποὺ σὰν ἔσχατη καταφυγή κλείνεται, ἀπελπιστικά, στὸν μικρὸ ἀτομικὸ μοναχικὸ χῶρο του, ἄβου- λος, νυσταγµένος ἐπαίτης. «γεμᾶτος ἀπὸ λύπη, ἴδιος μὲ ὄνειρα κι ἀσθενὴς σὰν τοὺς ἴσκιους». Η ἱστορία τῶν ἀνθρώπων εἶναι ἐπαναλαμβανόμενη στὸν πόνο, στὴ λύπη, στὸ ἔ- γχλημα, στὸ κομμάτιασμα τοῦ “Ωραίου. 2ον ΖΟΗ-ΝΟΥΣ-ΨΥΧΗ αΛάδινε ἡ μοίρα µου νᾶχα τὴν ἱερὴ ἄγνεία τῶν λόγων χι όλων τῶν ἔργων, ποὺ ἡψηλοὶ τὰ ὁρίζουνε νόμοι!» [Σοφοχλῆς: «Οἰδίπους Τύραννος»] Μέσα στὴν δίνη καὶ στὸ ἀδιέξοδο τῆς μηχανοχρατίας, τοῦ ἀβέβαιου καὶ παρά- ΩΣ ,ὕ ᾿ - Ν ͵ ’ ΔΝ « Ν Δ ς ” “ δοξου τῶν χβάντα, δὲν μποροῦμε νὰ κρατήσουμε τίποτα τὸ ὑψηλὸ καὶ ὡραῖο. “Ὅλα μᾶς φεύγουν. Καὶ τὸ μυστικὸ τῆς ζωῆς παρέμεινε ἄλυτο. ᾿Ασχοληθήκαμε μόνο μὲ τὸν καταχερματισμὸ τοῦ ἀρχικοῦ μοντέλου, ἰδανικοῦ (πράγματος) τῆς ζωῆς, τὴν ἐ-