ΠΝΙΟΧΟΣ Ὃ Ἰησοῦς ἀπὸ τὴ σχοπιὰ τῆς Ἱστορίας ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ Γιὰ τὸ ἱστορικὸ πρόσωπο τοῦ Ἰησοῦ ἀπὸ τὴ Ναζαρὲτ ἡ 6ιδλιογραφία εἶναι ἀπέραντη. Ὅλες σχεδὸν οἱ σχολὲς ἢ οἱ τάσεις τῆς Ἱστορίας καὶ τῆς Θεολογίας ἔχουν ἀσχοληθεῖ ἐπισταμένως μὲ τὸ πρόσωπο τοῦ Χριστοῦ, ἰδιαίτερα μετὰ τοὺς αἰῶνες τοῦ Διαφωτισμοῦ. Τὰ συμπεράσματά τους εἶναι πολλὰ καὶ ποικίλα: κυ- μαίνονται ἀπὸ τὴν ὑποστήριξη τῆς «ἱστορικῆς ἀνυπαρξίας» µέχρι τὴν ἀποδοχή του ὡς «θεανθρώπου». (Γιὰ περισσότερες πληροφορίες θλέπε ΑΙΟετί οΠννείίζογ, «Ἱστορία τῆς ἔρευνας τοῦ δίου τοῦ ᾿[ησοῦ», ᾿Αθῆναι 1952, ἐκδόσεις « "Άρτος Ζωῆς»). Τρία πάντως εἶναι τὰ κοινῶς ἀποδεκτὰ ἀπὸ τοὺς περισσότερους ἐρευ- νητὲς συμπεράσματα: α) Ὃ Ἰησοῦς ὑπῆρξε ἱστορικὸ πρόσωπο ποὺ ἔζησε στὸ πρῶτο μισὸ τοῦ 1ου αἱ. μ.Χ., τὴν ἐποχὴ ποὺ ἡ Παλαιστίνη -- κατεχόμενη ἔμμεσα (διὰ τῆς Ἡρωδιανῆς δυ- ναστείας) ἢ ἄμεσα ἀπὸ τοὺς Ρωμαίους -- σπαρασσόταν ἀπὸ ἐμφύλιο πόλεμο. (Ἰώ- σηπος: «᾿Ιουδαϊκὸς Πόλεμος» καὶ «᾿Ιουδαϊκὴ ᾿ Αρχαιολογία»). 6) Ὑπάρχει σαφὴς καὶ καθοριστική διαφοροποίηση μεταξὺ Ἰησοῦ καὶ μετέ- πειτα Χριστιανισμοῦ, μεγεθῶν τὰ ὁποῖα ἡ ἱστορικὴ ἐπιστή µη τὰ ξεχωρίζει, τὰ ἐρευνᾶ ἀντιχειμενικὰ καὶ δὲν τὰ συγχέει. (Πρ6λ. καὶ τὸν διαχωρισμὸ μεταξὺ Σω- κράτη-Πλατωνισμοῦ, Μὰρξ- -Κομμουνισμοῦ κ. λπ.). γ) "Αλλο εἶναι τὸ ἀντικείμενο τῆς ἱστορικῆς ἔρευνας στὸ πρόθλη μα Ἰησοῦς κι ἄλλο τὸ ἀντικείμενο τῆς Θεολογίας. Ἔχει λεχθεῖ, ὅτι ἄλλος ὁ Ἰησοῦς τῆς Ἱστο- ρίας καὶ ἄλλος ὁ Χριστὸς τῆς Θεολογίας, ποὺ φυσικὰ δὲν εἶναι ἀπαραίτητο νὰ ταυτίζονται -- καὶ σίγουρα δὲν ταυτίζονται. Στὴ μελέτη αὐτὴ ἐκεῖνο ποὺ ἐρευνᾶται εἶναι, ἀπὸ αὐστη ρὰ ἐ ἐπιστη μονικὴ ἄπο- ψη, ἡ ἱστορικὴ ἀλήθεια γιὰ τὴν ταυτότητα τοῦ Ἰησοῦ -- καὶ μόνο. 'Οδηγός µας εἶναι κυρίως ὅλα τὰ σχετικἀ μὲ τὴν ἐποχὴ ἀρχαῖα κείμενα, ὅπως ἡ Καινὴ 4άια- θήκη, τὰ ᾿Απόκρυφα Εὐαγγέλια, τὰ Χειρόγραφα τῆς Νεκρᾶς Θάλασσας, ὁ Ἰώ- σήπος, ὁ Τάκιτος, ὁ Σουετώνιος, ὁ ό Λουκιανός, ὁ ὁ Πορφύριος, ἑ ὀ Κέλσος, τὸ Τοἱεαο(ὴ οσμα κ.λπ. ᾿Απὸ τοὺς νεώτερους ἐρευνητὲς ση μειώνουμε δύο, ποὺ προκάλεσαν ἐπανάσταση στὴν ἔρευνα μὲ τὰ ἔργα τους, ποὺ ἀκόμη συζητοῦνται. Ὃ ἕνας εἶναι ὁ Γερμανός θεολόγος, καθηγητὴς στὸ πανεπιστήμιο Μάρμπουργκ, Βπαο!]ῇ Βυ]ίπιαπη, ὁ ὁποῖος τὸ 1941 προκάλεσε θύελλα μὲ τὸ ἔργο του “Νεμες ΤεςίιαΙΘΗΙ μπὰ Μγιμοίοριο" (Ξ- Καινὴ Διαθήκη καὶ Μυθολογία) μιλῶντας γιὰ τὴ μέθοδο τῆς «ἀπομύθευσης» (Επιπιγιλο]ορβίκίετιπβ). Σύμφωνα μὲ τὸν ΒπΙίπιαπη τὰ Εὐαγγέλια πέρα ἀπὸ τὸν ἀναμφισθήτητο ἱ ἱστορικὸ πυρῆνα τους εἶναι πλήρη μυθολογικῶν στοιχείων (θαύματα, ἀνάσταση κ.λπ.) καὶ δασίζονται στὸ τριπλὸ «κοσμοείδω- λο» τῆς Ρωμαϊκῆς ἐποχῆς (” Άδης-Χθών-Παράδεισος/Οὐρανός). «Δὲν δύναται νὰ χρησιμοποιῇ τις ἠλεκτοικὸν φῶς καὶ ραδιόφωνον καὶ συγχρόνως νὰ ι πιστεύῃ εἰς τὰ θαύματα», τονίζει χαρακτη ριστικῶς ὁ Βυ/ίπιαπη καὶ συνεχίζει: «Εἶναι ἄνευ νοήματος. νὰ λέγεται σήμερον, ὅτι ὁ Χριστὸς κατῆλθεν εἰς τὸν Αδην ἢ η ἀνῆλθεν εἰς τοὺς οὐρανοὺς καὶ ἐκάθισεν ἐν δεξιᾷ τοῦ Θεοῦ, ἐφ᾽ ὅσον µετεθλήθη τὸ μυθικὸν κοσμοείδωλον τῶν τριῶν ὀρόφων» (ΕΚ. Βαίπιαπη, Λεμες Τεδίαιεη ιά Μγ/Μο]ορίς, Μήίποπεπ Ξ ΚεΓγρπ]α υπά Μγίῃος, Ι, εᾱ. Η. -- ΜΜ. Βακίβοῃ, ΠαπιΌυτρ σ. 15-48). ὋὉ δεύτερος ποὺ προκάλεσε σάλο γιὰ τὶς μεγαλοφυεῖς ἐργασίες του εἶναι ὁ Ε