ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΚΑΙΣΙΑΔΡΑΜΗΣ Τὸ τελευταῖο θῆμα πρὶν ἀπὸ τὸ ᾽Αλϕάθητο 1, Εἰσαγωγή. 1.1. Εἶναι γνωστόν, ὅτι μερίδα ἐπιστη μόνων ὑποστηρίζει τὴν Σημιτικὴ (Φοινιχικὴ) προέλευση τοῦ ᾿Αλφαδή- του [7]. Φθογγικὸν ἀλφάδητο δὲ νοεῖται ἀφ᾿ ἑνὸς μὲν ἥ σύλληψις τῆς ἰδέας τῆς ἀποδόσεως διακεκριμένων φθόγ- γων διὰ διαχεχθιμένων συµόόλων, ἀφ᾽ ἑτέρου δὲ χαὶ ὁ τρόπος ὑλοποιήσεώς τῆς, δηλαδὴ ἡ ἥ ἐπιλογὴ τῶν συμθό- λων καθ᾽ ἑαυτήν, Ἢ᾽ Ελληνιχὴ συµµετοχή στὴν δημιουργία τοῦ ἀλφαθήτου κατὰ τοὺς ἐπιστήμονας αὐτοὺς πε- ριορίζεται μόνον στὴν μεταρρύθμιση τοῦ ᾿δανεισθέντος ἀλφαθήτου. 1.2. Οἱ Ἕλληνες ἐδημιούργησαν χαὶ ἐχρησιμοποίησαν ὅλα τὰ εἴδη τῆς προαλφαθητικῆς γραφῆς, ἀπὸ τῆς Εἰκονογραφικῆς, Ἱερογλυφικῆς µέχρι καὶ τῶν συλλαδικῶν γραμμικῶν γραφῶν, τῆς Γραμμικῆς Α καὶ τῆς Γραμ- μικῆς Β χαὶ συνεπῶς δὲν ἦσαν ἄσχετοι μὲ τὸ ἀντικείμενο τῆς γραφῆς. Ἡ κατανόη σις ὅμως τῶν δασιχῶν σταδίων τῆς διαδικασίας δημιουργίας τῶν ἀνωτέρω γραφῶν ὑ ὑπὸ τῶν Ἑλλήνων (αἱ ὁποῖαι δὲν ἐ ἐξαρτῶνται ἐχ Μεσοπο- ταμιακῶν ἢ Αἰγυπτιακῶν προτύπων. ἀλλὰ εἶναι αὐτοδύναμα δημιουργήματα Ἑλλήνων [6]), ἡ ὁποία ἐκτίθεται μὲ συνοπτιχὸ τρόπο χατωτέρω, ἀποδειχνύει ὄχι μόνον ὅτι τὸ φθογγιχὸ ἀλφάδητο ἀποτελεῖ τὴν τελικὴ κατάληξι τῆς διαδικασίας αὐτῆς, ἀλλὰ ὅτι τοῦτο δύναται νὰ αἰτιολογηθῆ πλήρως ὑφ᾽ ὅλης τῆς παραδόσεως τῆς γραφῆς τοῦ Ἑλλαδικοῦ χώρου. 2. Ἡ γραφὴ ὡς δημιουργία. Ὡς γραφὴ δύναται νὰ νοηθῆ ἡ ἥ διαδικασία µορφοποιήσεως ἢ ἢ ὑλοποιήσεως τοῦ ἤχου, μὲ σχοπὸ τὴν διατήρη- σι χαὶ μετάδοσι πληροφοριῶν. Αἱ τρεῖς παράμετροι, αἱ ὁποῖαι συνυπάρχουν στὸ πρῶτο στάδιο τῆς γραφῆς, εἶναι α) ἡ ἢ εἰχόνα, δ) τὸ νόημα χαὶ γ) ὁ ἦ χος. Στὰ τελευταῖα στάδια (συλλαθική(ἀλφαδητικὴ γραφὴ) παραμένει µόνον ὁ ἦχος - ἀλλὰ περὶ τῆς διαδικασίας αὐτῆς χατωτέρω. 2. Ἡ Εἰκονογθαφή. Τὸ πρῶτο καὶ ἀτελὲς σύστηµα γραφῆς, τὸ ὁποῖον χρῇ σιμοποιεῖται στὸν Ἑλλαδικὸ χῶρο, ἀλλὰ χαὶ ὁπουδήποτε συναντᾶται γραφή, ἀποδίδεται διὰ τοῦ ὅρου Εἰκονογραφή. Εἰς τὸ σύστημα αὐτὸ συνυπάρχουν χαὶ αἱ τρεῖς προ- αναφερθεῖσαι παράμετροι καὶ παρουσιάζεται πλήρης σύνδεσι ἤ ἤχου, εἰκόνας χαὶ νοήματος τῶν γραφομένων. Ὃ γραφεὺς μορφοποιεῖ τὸν ἦχο χαταγράφων πληροφορίες μέσω τῆς εἰκόνας, ἀλλὰ καὶ ὁ ἀναγνώστης χατανοεῖ τὸ γόημα τοῦ χειμένου ἐχ τῆς εἰκόνας τῶν παρουσιαζομένων εἰς αὐτὸ ἀντιχει μένων. Εἰρήσθω ἐ ἐν παρόδῳ, ὅτι, ὅταν ἀναφερώμεθα στὴν ἀνάγνωσι, ἐννοοῦμεν τὴν ἀνὰ-γνῶσιν, δηλαδὴ τὴν ἀνάχτησι γνώσεως ἐκ τοῦ κειµένου. Εἰς τὴν Εἰκονογραφὴ καθίσταται κατανοητὴ ἡ ἀδυναμία τῆς ἀποδόσεως ἀφηρημένων ἐννοιῶν. 4, Ἡ ᾿ ἱερογλυφική. Τὸ ἑπόμενο ὀῆμα μετὰ τὴν Εἰκονογραφὴ εἶναι ἡ Ἱερογλυφική, στην ὁποία διατηρεῖται ὁ ὁ ἦχος καὶ ἡ εἰκόνα, ἀλλὰ ὑ ὑπάρχει ἀποσύνδεσι νοηματιχὴ ἀπὸ τὸ ἱερογλυφιχὸ σύμόολο. Ἥτοι ἡ εἰκόνα ἑνὸς «πίθου» (πιθαριοῦ) χρη- σιμοποιεῖται ὄχι μὲ σκοπὸ νὰ παρουσιασθῆ τὸ ὁμώνυμο δοχεῖο, ἀλλά μὲ σχοπὸ νὰ ἀποδοθή ἡ Ἱ συλλαύὴ πιθ- ἢ νὰ ἀποδοθῇ π.χ. τὸ ρῆμα «πείθω». Ἡ Ἰερογλυφιχὴ λοιπὸν ἀποτελεῖ τὴν πρώτη νοηματικὴ ἀποσύνδεση εἰκόνος χαὶ εἰκονιζομένου, ἐνῶ διατηρεῖται ὁ ἀμέσως ἥ σχέσις ἤχου χαὶ εἰκόνος. Οὕτω ἀπὸ τὶς τρεῖς παραμέτρους τῆς Εἰχο- νογραφῆς, τὴν εἰχόνα, τὸν ἤχο καὶ τὸ νόημα, διετήρησε τὶ τὶς πρῶτες δύο, ἀπορίπτοντας τὴν τρίτη. Συμπέρασμα Ίου: α. Ἡ ἐξέλιξις τῆς Εἰκονογραφῆς πρὸς τὴν Ἱερογλυφικὴ ὑπῆρξεν ἄμεση καὶ συνεχής. 6. Ἡ Ἱερογλυφικὴ ἀπετέλεσε τὴν πρώτη ἀφαιρετικὴ προσπάθεια στὴν ἐξέλιδι τῆς γραφῆς. ἀποδεσμεύουσα τὸ νοη- ματιχὸ περιεχόμενο τῆς εἰχόνος ἀπὸ τὴν φωνητιχή τοῦ ἀξία. 5, Ἡ ἐξέλιξις τῆς Ἱερογλυφικῆς πρὸς τὴν ΓΓΑ καὶ ΓΓΒ. 5.1. Ἡ ΓΓΒ ἀποτελεῖ συλλαδικὸν σύστημα, ἀποδίδον τὴν Ἑλληνικὴν γλῶσσαν, χρησιμοποιοῦν περίπου δ6 ἀναγνωσθέντα σύμόολα (συλλαδογράμματα) [1.47.. Δηλαδὴ κάθε σύμδολον τῆς γραφῆς παριστᾶ συνήθως μίαν ἁπλῆν συλλαδὴν ἀποτελουμένην ἐξ ἕ ἑνὸς συμφώνου καὶ ἑνὸς φωνήεντος. Ὑπάρχουν δὲ καὶ σύμδολα τῆς ΓΓΒ ἀποδίδοντα µόνον φωνήεντα, τὰ ὁποῖα ἐν προκειμένῳ ἀποτελοῦν καθαροὺς φθόγγους. Ἡ ΓΓΒ λοιπὸν δὲν ὁ ἅπο- τελεῖ ἀμιγῶς συλλαθικὸν σύστημα κατὰ τὴν κυριολεξίαν τοῦ ὅρου, ἐφ᾽ ὅσον ἤδη τὰ φωνή εντα ἐμφανίζονται ὡς ἀνεξάρτητες φωνητικὲς µονάδες χαὶ παρίστανται διὰ καθωρισµένων συµόόλων. "Αρα ἡ ἔννοια τῆς ἀνεξαρτή- του φωνητικῆς µονάδας, δηλ. τοῦ φθόγγου, ἡ ὁποία ἀποτελεῖ τὴν θάσιν τοῦ φθογγικοῦ ἀλφαθήτου, ἦτο ἤδη γνωστὴ χαὶ ἐν χρήσει. 5.2. Ἡ ΓΓΒ προέχυψε ἐχ τῆς προηγούμενης ἐν χρήσει Ἱερογλυφικῆς. Μάλιστα δὲ ἀχροφωνιχῶς, Πράγματι. διὰ τὸ συλλαδόγραμμα μυ καὶ τὴν Γραμμικὴ Ἱερογλυφικὴ παράστασι τῆς ἀγελάδος, ἡ ὁποία ὠνομάζετο μυ- χή γῇ, χρησιμοποιεῖται τὸ ἴδιο σύμόολο εἰ εἰς τὴν. ΓΓΒ. Οἱ Μυχηναῖοι λοιπὸν ἀπὸ τὴν λέξινμυ-κήνη κράτη σαν τὸ μυ-, ἀφαι- ρώντας τὰ ὑπόλοιπα καὶ διετήρησαν γιὰ τὴν γραπτὴ ἀπόδοσι τοῦ μυ- τὴν ἱερογλυφικὴ παράστασι τῆς μυ-κήνης.