ΕΛΛΟΓΑ ΚΑΙ ΜΑΝΤΙΚΑ Μόνο ἐλεύθερη ἰδιωτική Παιδεία Οἱ πολιτικοί μας ἡγέτες, λέποντας ὅτι ἀδυνατοῦν ν’ ἀντεπεξέλθουν στὶς οἰκονομικὲς ὑπο χρεώσεις ποὺ δημιουργοῦν οἱ δημόσιες ἐ ἐπιχειρήσεις καὶ ὀργα- νισμοί, «πείσθηκαν» νὰ προδοῦν στὴν ἀποκρατικοποίησή τους. Προχωροῦν ὅμως δειλὰ κι ἐπιλεκτικὰ εἴτε ἐξαιτίας κάποιων συμφερόντων τους -κομμα- τικῶν ἢ προσωπικῶν, ἀδιάφορο-- εἴτε «διὰ τὸν φόδον τῶν ᾿Ιουδαίων»' τῶν «᾿Ιουδαίων», ποὺ οἱ ἴδιοι οἱ πολιτικοὶ ἐξέθρεψαν καὶ ἐδίδαξαν νὰ συµπερι- φέρονται ἔτσι... Διότι οἱ ἐργαζόμενοι στὸ δημόσιο, οἱ δημόσιοι ὑπάλληλοι, ἔχουν μάθει νὰ πληρώνονται χωρὶς νὰ ἐργάζονται, «νὰ ζῶσι χωρὶς νὰ σκά- πτωσι», καθὼς ἔλεγε ὁ Ροΐδης. Μιὰ τυχὸν ἀποκρατικοποίηση τῆς 4.Ε.Η. ἢ τοῦ Ο.Τ.Ε. γιὰ παράδειγμα εὔλογα προκαλεῖ ἀνησυχίες καὶ ἀνασφάλεια στοὺς χιλιάδες ἐργαζομένους, οἱ ὁποῖοι δὲν γνωρίζουν, ἂν οἱ αὐριανοὶ ἰδιοκτῆτες θὰ τοὺς διατηρή σουν στὶς θέσεις τους καὶ ὑπὸ ποίους ὅρους ἐργασίας. Φυσικὸ εἰναι λοιπόν, ν ᾿ἀντιδροῦν, ν᾽ ἀπεργοῦν. καὶ νὰ καταγγέλλουν «τὸ ἄστοργο κι ἀντεθνικὸ κράτος», ποὺ προδαίνει «στὸ ξεπούλημα τῶν στρατηγικῆς σημα- σίας ἐπιχειρήσεων, ἀδιαφορώντας γιὰ τοὺς ἐθνικοὺς κινδύνους, ποὺ σ"νε- πάγεται μιὰ τέτοια ἐνέργεια», πράγματα πού, ὅπως καταλαδαίνετε, οὐδόλως τοὺς ἀπασχολοῦν στὴν πραγματικότητα... Αὐτά φοδούμενοι οἱ πολιτικοὶ προχωροῦν, ὅπως εἴπαμε, δειλά, ἐπιλεκτικὰ καὶ ἀλλοπρόσαλλα. Δὲν τολμοῦν ν᾿ ἀποκρατικοποιήσουν τὴν 4.Ε.Η., τὸν κλά- δο ὑγείας, τὴν παιδεία" ποοπαντὸς τὴν παιδεία! Τὴν κρατική ( Α)παιδεία, ὅπως τὴν ἀποκαλεῖ σύγχρονος φιλόλογος καὶ διανοητής, ποὺ ἀποτελεῖ δίχως ἄλλο τὴν τροφὸ ὅλων τῶν κακοδαιμονιῶν τῆς χώρας, ἐνῶ θά ᾽πρεπε νά ᾽ναι μητέρα «πάσης ἀρετῆς καὶ πάσης δικαιοσύνης». Ὅ,τι κατέστησε τήν Ελλάδα τοῦ παλιοῦ καλοῦ καιροῦ μεγάλη καὶ καλή, ὅ,τι ὡδήγησε τὴν φιλοσοφία, τὶς ἐπιστῆμες καὶ τὶς τέχνες σιὴν κορύφωσή τους ἦταν ἡ ἐλεύθερη, αὐτοτελὴς καὶ ἀνεξάρτητη πάσης κηδεμονίας -- κρατικῆς ἢ θοησκευτικῆς ἢ κοινωνικῆς-- παιδεία, ποὺ ἀποτελοῦσε ὑπόθεση τῶν μεγά- λων δασκάλων καὶ διανοητῶν καὶ ποτὲ τῶν πολιτικῶν ἢ θρησκευτικῶν ἡγετῶν. Οἱ μεγάλοι φιλόσοφοι, μαθηματικοί, ἀρχιτέκτονες, ρήτορες, γιατροί, γλύπτες καὶ ζωγράφοι, ποὺ φημίξονταν καὶ ἀκτινοδολοῦσαν στὸ ὑπούργημά τους, ἄνοιγαν σχολές, ὅπου ἐρευνοῦσαν καὶ δίδασκαν τὶς γνώσεις τους ὡς ἐλεύθεροι καὶ ὑπεύθυνοι δάσκαλοι πρὸς ἐλεύθερους καὶ ὑπεύθυνους µαθητές, οἱ ὁποῖοι γνώριζαν τοὺς λόγους ποὺ ἐπέλεξαν τὴν σχολὴ τοῦ ”Αλϕα ἀντὶ τοῦ Βῆτα. Τὸ κράτος καὶ ἡ θρησκεία οὐδόλως ἀναμιγνύονταν εἰς τὰ τῶν σχολῶν, καὶ μάλιστα ἀποτελοῦσε ὄνειδος γι᾿ αὐτὰ ἡ κάθε ἐπέμδασή τους: ὄνειδος, ποὺ συνοδεύει ἀκόμη τοὺς ἐμπνευστὲς τοιούτων ἐνεργειῶν, ὅπως γιὰ παράδειγ- μα, τοὺς πραξικοπηματίες τοῦ Κρότωνα, πού παψαν τὴν σχολὴ τῶν Πυθαγο- οείων ἢ τῶν ᾿Αθηνῶν ποὺ κατεδίκασαν τὸν Σωκράτη. Τοιουτοτρόπως παρα- δίδονταν καὶ προώδευαν τὰ γράμματα στὴν Κλασσική ᾿ Ελλάδα -- κι αὐτὴ εἶναι ἡ περὶ παιδείας ἑλληνικὴ ἀντίληψή. Ἥ κοατικῆ -ἄρα δογματική, ἐξηρτημένη, ἀνασταλτική, καταοταλτική-- ἀνε- λεύθερη παιδεία πρωτοεμφανίσθηκε κατὰ τοὺς Χοιστιανικοὺς χρόνους, ἔλα- 6ε δὲ σταθερή καὶ μόνιμη μορφὴ στὸ Βυζάντιο καὶ στὴ Δύση. "Έκτοτε ἐπι- θάλλεται διὰ νόμων χι ἐλέγχεται ἀπόλυτα ἀπ’ τοὺς ἐξ- ουσιαστὲς καὶ τὰ ὄργα- νάτους, ποὺ θεωροῦν τὴν παιδεία ὡς πρωταρχικῆς σημασίας μοχλὸν διαιώ- νισης τῆς ἐξ-ουσίας τους, ἀφοῦ ἔτσι ἐπιτυγχάνουν νὰ προσαρμόζουν τοὺς νέ-