ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
156ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 1994
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Η χρονολόγηση των πυραμίδων στην Ελλάδα — ΚΟΥΤΟΥΛΑΣ, ΔΙΑΜΑΝΤΗΣ
Πρωτογενές κείμενο, χωρίς καμία ἐπέμβαση
ΔΑΥΛΟΣ/156, Δεκέμθριος 1994 9233
Ἔργο τῆς ϑης χιλιετίας πρὸ Χριστοῦ
καὶ ἀρχαιότερη τῶν Αἰγυπτιαχῶν
Ὃ περιηγητὴς Παυσανίας (2ος αἰ. μ.Χ.) -ἕνας ἀπὸ τοὺς ἐγκυρότερους «ὁδηγοὺς» τῶν ἀρχαι-
ολόγων- μνημονεύει στὸ διόλίο του «Κορινθιακὰ» (25,7) τὴν πυραμίδα τοῦ ἼΑργους. Στὸ ἔ ἔργο
του αὐτὸ (ποὺ ἀποτελεῖ τμῆμα τοῦ πολύτομου ἔ ἔργου του («Ελλάδος περιήγησις» ) ἀναφέρει, ὅτι
ταξιδεύοντας στὸ ὀρόμο ἀπὸ τὸ Αργος πρὸς τὴν ᾿Επίδαυρο δρῆκε ἕ ἕνα οἰκοδόμημα πάρα πολὺ
ὅμοιο πρὸς τὸ σχῆμα πυραμίδας, ποὺ κατὰ τὶς πληροφορίες του ἦταν κοινὸ μνημεῖο τῶν πεσό-
ντων στὴ μάχη μεταξὺ Προίτου καὶ ᾿Ακρισίου (ὅλ. τὸ πλῆρες ἆ ἀπόσπασμα στην σελ. 9232).
Ὁ Παυσανίας λοιπὸν μᾶς πληροφορεῖ ὅτι ἡ Πυραμίδα τοῦ "Άργους είναι μνημεῖο ποὺ χατα-
σχεύασε ὁ Προῖτος καὶ δ᾽ Ακρίσιος. Σύμφωνα μὲ τὴν παράδοση ὁ Προῖτος καὶ ὁ Ακρίσιος ἦσαν
ἀπόγονοι τοῦ πασίγνωστου Δαναοῦ, τοῦ δασιλιᾶ τοῦ Άργους. Σύμφωνα μὲ τὰ «Χρονικὰ» τοῦ
Εὐσέδιου ἡ διαδοχὴ τῶν ᾿Αργείων δασιλέων μετὰ τὸ Δαναὸ ἔχει ὡς ἑξῆς: «4αναός, ἔτη ν΄, Λυ-
γχεύς, ἔτη µα, "Αὄας, ἔτη χγ΄, Προῖτος, ἔτη ιζ΄, ᾿Ακρίσιος, ἔτη λα. Ὁμοῦ τὰ πάντα τῆς) Αργείων
ἀρχῆς ἔτη φμε. Μέχρι τούτων οἱ Δαναΐδαι» (Εὐσεδίου Καισαρείας, Εναρηι. Χρονικῶν Α΄, {ΧΧΧΙΡ.
Β.Ε.Π. τ. 20, σ. 148).
Οἱ Δαναΐδες γυιοὶ τοῦ ”Αόαντα ᾿Ακρίσιος χαὶ Προῖτος, μετὰ ἀπὸ ἰσόπαλη μά χή διαίρεσαν τὸ
ἀργείτικο δασίλειο. 'Ο᾿ Ακρίσιος παρέμεινε στὸ Ἄργος, ἐνῶ ὁ Προῖτος πῆρε τὸ ᾿Πραϊο χαὶ τὴν
Τίρυνθα (Παυσ,. Κορινθιακχὰ 16,2 ) Εἶναι γνωστὸς ἐπίσης ὁ ἄδοξος θάνατος τοῦ Ακρίσιου κατὰ
τὴν ἐπίδειξη δισκοδολίας ἆ ἀπὸ τὸν ἐγγονό του Περσέα (Παυσανίας, ᾽ Απολλόδωρος, Διόδωρος Σι-
χελιώτης χ.λπ.).'Ο ἐγγονὸς τοῦ ᾿Ακρίσιου Περσεὺς «οἷα ἡλικίᾳ τε ἀκμάζων καὶ τοῦ δίσκου χαί-
ϱων τῷ εὑρήματι ἐπεδείκνυτο ἐς ἅπαντας, ᾿Ακρίσιος δὲ λανθάνει κατὰ δαίμονα ὑ ὑποπεσὼν τοῦ
δίσκου τῇ ὁρμῇ...» (Παυσ,, Κορινθιακὰ Ι6,3)."Ας σημειωθεῖ ἐ ἐπίσης, ὅτι ὁ Περσεὺς (γυιὸς τῆς κό-
θῆς τοῦ ᾿Ακρίσιου Δανάης) εἶναι κατὰ τὴν παράδοση ὁ ἱδρυτὴς τῶν Μυκηνῶν: «Περσεὺς δὲ ὦ ὡς
ἀνέστρεψεν ἐς "Αργος -ἠσχύνετο γὰρ τοῦ φόνου τῇ φήμη-- Μεγαπένθην τὸν Προίτου πείθει οἱ
τὴν ἀρχὴν ἀντιδοῦναι, παραλαδὼν δὲ αὐτὸς τὴν ἐκείνου Μυκήνας κτίζει» (Παυσ., Κορινθιακὰ
16,3).
᾿Ενῶ λοιπὸν κατὰ τὴν ἀρχαιοελληνικὴ παράδοση ὁ ἐγγονὸς τοῦ ᾿Ακρισίου Περσεὺς εἶναι ὁ
ἱδρυτὴς τῶν Μυκηνῶν, κατὰ τὴν σύγχρονη ἀρχαιολογικὴ ἐ ἐπιστήμη «ἥ πρώτη οἴχηση τῶν Μυ-
κηνῶν μὲ δάση τὶς ἀνασχαφές, ἀνάγεται στὴν 3η χιλιετία π.Χ. -- ἴσως δὲ καὶ ἐνωρίτερον» (61. ..
(115Κ6Υ, ΤΗο Εαγὶν Ηειἰααἰε Ρρνϊοά ἵπ (6 ΑΥροϊι, Ηεερογία 26) 1960, σ. 285-303). Ο Παυσανίας, θε-
ωρῶντας τὴν Πυραμίδα τοῦ ᾿Αργους ὡς μνημεῖο τοῦ Προίτου καὶ τοῦ ᾿Ακρίσιου, τὴν ἀνάγει
σύμφωνα μὲ τὴν ἀνωτέρω ἀνάλυση χατὰ προσέγγισιν στὴν 3η χιλιετία π.Χ.
Τὸν λόγο τώρα ἔχουν οἱ ἀρ χαιολόγοι, γιὰ νὰ ἐπιδεδαιώσουν ἢ νὰ ἀναιρέσουν τὶς πληροφορίες
τοῦ Παυσανία, Χρονολογῶντας, μὲ δάση τὶς ὑπερσύγχρονες ἐπιστημονικὲς μεθόδους (π.χ. φω-
ταύγεια χ.λπ.) τὴν περίφημη Πυραμίδα τοῦ "Άργους. "Αν ἐπιθεδαιωθεῖ ἡ ἀναφορὰ τοῦ Παυσα-
νία, τότε οἱ ᾿Ελληνικὲς πυραμίδες, προηγοῦνται ἀρχετὰ τῶν Αἰγυπτιαχκῶν καὶ ἔτσι ἐπιθεδαιώ-
νεται ἡ ἄποψη ὅτι “Ελληνες ἔχτισαν τὶς πυραμίδες τῆς Αἰγύπτου, ποὺ στηρίζεται στὴν πληρο-
φορία τοῦ Διόδωρου Σικελιώτη, ποὺ ἀναφέρει, ὅτι ὁ Μηνᾶς (Μεποοιι5- Μίνως) κοντὰ στὴν λίμνη
Μοίριδα πρῶτος «τάφον ἑαυτῷ κατασχευάσας πυραμίδα τετράπλευρον ἐπιστήσαντα καὶ τὸν
θαυμαζόμενον λαθύρινθον οἰκοδομῆσαι...» (Διόδωρος Σικελιώτης |, 89, 3).
(Υ.Γ. Ἐντύπωση πάντως προκαλεῖ τὸ γεγονός, ὅτι µέχρι σήμερα δὲν ἔχει ὑπάρξει ἐπιστημο-
νική ἀνακοίνωση τῶν ἀρχαιολόγων γιὰ τὴν Πυραμίδα τοῦ "Αργους).
Διαμαντῆς Κούτουλας
Φιλόλογος