ΔΑΥΛΟΣ/71, Μάρτιος 1996 10295 Ἢ ̓ ̓Αγαπητὲ κ. Λάμπρου, Μὲ ἀφορμὴ τὸ ἐξαίρετο ἄρθρο τοῦ συνεργάτη σας κ. Σαράντου Πανὸς μὲτίτλο «Τὰ 'Ελληνικὰ (ἢ μὴ Πυθαγόρεια) Μαθηματικά», ποὺ δημοσιεύθηκε στὸ τεῦχος 167, θὰ ἤθελα νὰ ἔπισημάνω καὶ νὰ παρατηρήσω τὰ ἀκόλουθα. Στὴν σελίδα 9992 καὶ συγκεκριμένα στὸ τέλος τῆς ἀναφορᾶς στὸν Ἡράκλειτο ἄναφέρονται ἐπὶ λέξει τὰ ἑξῆς: «Κλείνοντας τὴν ἀναφορὰν αὐτὴ στὸν ̓Εφέσιο θὰ παραθέσουμε ἕνα ἀκόμη ἀπόσπασμα, ποὺ μαρτυρεῖ τὶς ἄνθρωπιστικὲς καὶ σαφῶς προοδευτικὲς ἀντιλήψεις τοῦ “μισανθρώπου” φιλοσόφου, ὅπως τουλάχιστον τὸν ἐμφανίξουν οἱ λόγον ἔχοντες: “Αἰὼν παῖς ἐστι παίζων πεσσεύων παιδὸς ἡ ὄασιληίη”. [0 μέγας ἐνιαυτὸς (ὁ χρόνος) εἶναι ἕνα αἰώνιο παιδί, ποὺ παίζει πεσσούς. Στὰ παιδιὰ ἀνήκει τὸ μέλλον...) (Απ. Β 52)». Κατὰ τὴν γνώμη μου, καὶ ὄχι μόνο, τὸ προαναφερθὲν ἀπόσπασμα μαρτυρεῖ σημαντικώτερα πράγματα ἀπὸ τὶς «ἀνθρωπιστικὲς καὶ σαφῶς προοδευτικὲς ἀντιλήψεις» τοῦ Ἡράκλειτου. Συγκεκριμένα στὸ παραπάνω ἀπόσπασμα γίνεται γιὰ πρώτη φορὰ στὴν Ἱστορία σαφὴς ἀναφορὰ στὴν ἔννοια τῆς πιθανότητας, ὅπως αὐτὴ ὁρίἵεται στὰ σύγχρονα Μαθηματικά. Παρακαλῶ δὲ τοὺς ἀναγνῶστες τοῦ «Δαυλοῦ», οἱ ὁποῖοι ἔννοια τῆς πιθανότητας στὴ φιλοσοφία τοῦ Ἡρακλείτου ἔχουν στοιχεῖα περὶ τοῦ ἀντιθέτου, νὰ τὰ καταθέσουν. Τὸ «Αἰὼν παῖς ἐστι παίζων πεσσεύων» ἄποδίδεται σωστά, δηλαδή: «Ὁ χρόνος εἶναι ἕνα παιδὶ ποὺ παίζει ζάρια». Ἡ χρησιμοποίηση τοῦ παιδιοῦ στὸ ἀπόσπασμα ἔχει νὰ κάνει κατὰ τὸν Ἡράκλειτο μὲ τὴν ἐξασφάλιση τοῦ ἀμερόληπτοῦυ τῆς τυχαιότητας. Ἕνας ἐνήλικας θὰ μποροῦσε νὰ «στήσει» τὸ παιχνίδι. Τὸ δὲ «παιδὸς ἡ δασιληίη» θὰ ἔπρεπε νὰ ἀποδοθεῖ ἁπλᾶ: «Ἑνὸς παιδιοῦ ἡ θασιλεία» (εἶναι ὁ χρόνος) καὶ ὄχι «στὰ παιδιὰ ἀνήκει τὸ μέλλον». Τὰ ζάρια ἐκφράζουν κατὰ τὸν Ἡράκλειτο τὴν Κοσμικὴ Νομοτέλεια μὲ τὶς πεπερασμένες ὅμως δυνατότητες ἐπιλογῶν. Ὑπάρχει δηλαδὴ ἡ δυνατότητα νὰ «φέρει» τὸ ζάρι ἀπὸ ἕνα ἕως ἕξι, ἀποκλείεται νὰ «φέρει» ὀκτώ. Μέσα στὶς πεπερασμένες ἀπὸ τοὺς φυσικοὺς νόμους δυνατότητες ἐπιλογῶν ὁ χρόνος σὰν ἕνα ἀθῶο καὶ ἀπόλυτα ἀμερόληπτο παιδὶ δημιουργεῖ τὸ μέλλον. Δὲν λειτουργεῖ τίποτα ἐξ ἀποκαλύψεως, οὔτε φυσικὰ ὑπάρχει «πεπρωμένον». Μὲ τιμὴ Χρῆστος Πολατίδης Μαθηματικὸς Σέρρες Ὃ ρωμιοσυνισμὸς κυρίαρχος τῶν τηλεοπτικῶν προγραμμάτων ̓Αγαπητὲ κ. Λάμπρου, Στὶς 10/1/96, ὥρα 9-10 μμ. παρουσιάσθηκε μιὰ «πολιτιστικὴ» ἐκπομπὴ στὴν ΕΤ-3 μὲ τὸν κ. Κώστα Ζουράρι καὶ τὴν κ. Ε. ̓Αρθελὲρ ὡς ἐπισκέπτες. Τὶς τρεῖς (μαζὶ μὲ τὸν παρουσιαστὴ) ἀνθρώπινες φιγοῦρες, ποὺ ἦταν καθισμένες σὲ ἄθολα καθίσματα, συνόδευαν τρεῖς ἄλλες ἄψυχες, τρία σὲ στὺλ. μαννεχὲν κατασκευάσματα ἐνδεδυμένα μὲ χρυσοῦς ἢ ἀσημένιους μανδύες, ἴσως γιὰ νὰ δώσουν κάποια λάμψη στὸ ἄτονο σύνολο. Οἱ τρεῖς τους εἶπαν πολλά, ἡ δὲ γενικὴ ἱστορικὴ εἰκόνα, τουλάχιστον ὅπως τὴν κατάλαθα ἐγώ, ποὺ δόθηκε ἀπὸ τὰ χείλη μιᾶς διεθνοῦς προσωπικότητας εἰδικῆς στὴν Ἱστορία, ὅπως ἡ κ. ̓Αρθελέρ, ήταν: 1) Ὅ αὐτοκρατορικὸς Βυξαντινισμὸς ἦταν κάτι τὸ θεσπέσιο, ποὺ ἀγάπη σε καὶ ὑποστήριξε τὸν Χριστιανισμὸ καὶ τὸν Ἑλληνισμό. (Καλὲ κυρία, τὰ ἑλληνικὰ ἀγάλματα ποὺ 6ρέθηκαν στὰ πιὸ φημισμένα μουσεῖα τοῦ κόσμου, «ἀγαπήθηκαν» καὶ «ὑποστηρίχθηκαν» ἔτσι, μὲ τὸν ἀκρωτηριασμὸ τῶν κεφαλιῶν, χεριῶν, γεννητικῶν ὀργάνων; ̓Αλήθεια δὲν διδαχθήκατε ποτέ, ποιός πέλεκυς τὰ ἐπελέκησε; Κι ἐσεῖς πιστεύετε, ὅτι οἱ κακοποιήσεις αὐτὲς γίνανε «ἀπὸ τοὺς σεισμούς»; Καὶ τὸ κάψιμο τῶν θιθλιοθηκῶν, τὸ κλείσιμο τῶν φιλοσοφικῶν σχολῶν, οἱ σφαγές, ἡ ἀπαγόρευση τοῦ ἐθνικοῦ ὀνόματος «Ἕλλην» -- δὲν σᾶς λένε τίποτε;). 2) Ἢ Ρωμιοσύνη ήταν ἡ σωτηρία τῶν Ἑλλήνων. 3) Ὅτι «θὰ πρέπει νὰ εἴμαστε ὑπερήφανοι ποὺ λεγόμαστε Ρωμιοί». Αὐτὸ τὸ τελευταῖο τὸ ἔλεγε δὲ μὲ τέτοια ἔμφασι ἡ κ. πρύτανιςἱστορικός, ὥστε σχη μάτισα τὴν ἐντύπωσι ὅτι τῆς κακοφάνηκε, ποὺ κάποτε (ἐπὶ τέλους ὕστερα ἀπὸ πολλοὺς αἰῶνες, τὸ ὀλιγώτερον δεκαεπτὰ) οἱ Ἕλληνες ἀπέκτησαν τὴν (ἐδαφικὴ-κρατικὴ ἔστω) ἐλευθερία τους καὶ δὲν εἶναι πιὰ ραγιᾶδες-Ρωμιοί. ”Αρχισα νὰ προθλη ματίξομαι, μήπως πράγματι ὁ «Δαυλός» καὶ οἱ πέριξ αὐτοῦ ἔχουν παρεξηγήσει τὸ «Βυζάντιο»! Ἢ μήπως πάλι; τὸ Βυ-