ΔΑΥΛΟΣ/174, Ιούνιος 1996 10551 μὲ ἀποτέλεσμα νὰ δημιουργεῖται σύγχυση καὶ ἡ τουλάχιστον τρισχιλιετὴς ἱστορία του νὰ ἐξαφανίζεται σιγἀ-σιγά: Στὶς πινακίδες τοῦ 'Ὑπουργείου ἐπὶ τῆς ἁμαξιτῆς ὁδοῦ ᾽Αμϕιλοχίας-Βονίτσης (22 χιλ.) ἀναγράφε- ται «ΠΡΟΣ ΑΡΧΑΙΟ ΘΥΡΙΟ». Τὸ δὲ μουσεῖο τοῦ χωριοῦ γράφει «ΜΟΥΣΕΙΟ ΘΥΡΡΕΙΟΥ». Στὴν ἐγκυκλοπαίδεια στὴ λέξη Θύριον δια- δάζομε: «ὁμώνυμη κοινότητα ἐπαρχίας Βο- γίτσης». “Ο λόγος τῆς «ἁπλουστεύσεως» εἶναι προφανής: πλήρης σύγχυση. Καὶ τὸ ἀπο- τέλεσµα: νὰ μὴ θρίσκεται, νὰ χάνεται ἣ ἱστορία του. Χρειαζόταν «ἁπλούστευση» ἡ λέξη Θύρρειον; ᾿Αλλάζετε ἔτσι ἕνα ἱστορικὸ ὄνομα-τοπωνύμιο 3.000 χρόνων; Σᾶς παρακαλῶ καὶ ἐκ μέρους τῶν κατοί- κων, δοηθήστε καὶ σεῖς γιὰ τὴν ἐπαναφορὰ τοῦ ἱστορικοῦ αὐτοῦ ὀνόματος στὴν τρι- σχιλιόχρονη ὀνομασία του ΘΥΡΡΕΙ͂ΟΝ. Εὐχαριστῶ Μὲ τιμὴ Δημ. Β. Πατρινὸς Βόνιτσα Αἰτωλοκαρνανίας Χωρίο τοῦ Θουκυδίδη ἀποδεικνύει λανθασμένη τὴν ᾿Ερασμιακὴ ᾿Αγαπητὲ κ. Λάμπρου, Τελευταίως παρατηρῶ μὲ µεγάλη µου εὖχα- ρίστηση µία ἔξαρση στὴν ὑποστήριξη τῆς Ἑλλη- νικῆς Γλώσσης ἀπὸ ἰδιωτικῆς πλευρᾶς τόσο στὸ ἐξωτερικὸ ὅσο καὶ στὸ ἐσωτερικὸ τῆς χώρας µας. Ἱδρύθηχκαν πανεπιστήμια, σχολές, φροντιστή- ρια καὶ ἁπλὲς ὁμάδες -- ὅλοι διψασμένοι γι’ αὐτὰ τὰ ἐπισήμως καταφρονηµένα ᾿Αρχαῖα Ἑλληνι- κά. Εἶναι αὐτόδήηλο, ὅτι ἐπισήμως 6αλλόμεθα ἀπὸ τὰ ἐξουσιαστικὰ κέντρα, ὅπως τὰ Μαζικῶς ᾿Αποπροσανατολιστικά, ᾿Αποχαυνωτικὰ ἢ Πα- νικοθλητικἀ Μέσα «Ἐνημερώσεως) καὶ ἀπὸ τὶς ἑκάστοτε ξένες ἢ οἰχκεῖες ἐγκλωθισμένες/δε- σμευμένες κυθερνήσεις, ὅπως προσφάτως ἡ γαλ- λική. Δικαιολογημένα λοιπὸν οἱ διάφοροι λα- οἱ, Γάλλοι, Ἱσπανοί, "Αγγλοι, Ἰταλοὶ καὶ κά- ποιοι ᾽Αϕρικανοὶ (11), ἐπαναστατοῦν στὴν ἰδέα ὅτι δρομολογεῖται ἡ σταδιακὴ κατάργησις τῶν µέσων τῆς ἐλευθέρας θουλήσεως, ὅπως τὰ Ἑλλη- νικὰ (τὰ ᾿Αρχαῖα ἴσως νὰ εἶναι καὶ ἡ θάσις αὐτῆς τῆς θουλήσεως) καὶ θάλθηκαν νὰ μάθουν τὰ Ἑλληνικά ἰδιωτικῶς. Δυστυχῶς ὅμως ἡ πλει- ονότητα αὐτῶν τῶν ἐκπαιδευτηρίων διδάσκουν στοὺς πρόθυµους αὐτοὺς μαθητὰς τὰ Ἑλληνικὰ στὴν Ἐρασμιακὴ προφορά. "Αν καὶ ὁπωσδή- ποτε θὰ συλλάδουν ἀφ᾽ ἑνὸς μὲν τὸ νόη μα τοῦ χειμένου, ποὺ εἶναι τὸ ση μαντικότερο καὶ ἀφ᾽ ἑτέρου θὰ μάθουν εὐκολότερα τὴν ὀρθογραφία, ὅμως αὐτὴ ἡ προφορὰ θὰ τοὺς στερήση τὸν τό- νο τῆς ἠχητικῆς, ποὺ προσδιορίζει τὸ ἦθος τῶν λέξεων. Κατὰ τὴν ἀντίληψή µου καί, πιστεύω, τῆς με- γάλης πλειονότητος τοῦ ἐκπαιδευτικοῦ σώμα- τος στὴν χώρα μας δὲν ὑπάρχει ἀμφιθολία, ὅτι οἱ ἀρχαῖοι ἐπρόφεραν τὶς διφθόγγους σὰν ἕνα φθόγγο καὶ ὄχι μὲ διαλυτικά, ὅπως τοὺς προ- φέρει ἡ Ἔρασμιακή προφορά. ᾿Απὸ καιρὸ ἔψα- χνα νὰ 6ρῶ τὸ κείμενο ποὺ εἰχα ἐντοπίσει στὸ γυμνάσιο πρὸ 4θετίας, ὅπου διεφαίνετο αὐτὴ ἡ διευχρίνηση. Πρὸ ἑθδομάδος τὸ ἐνετόπισα καὶ σᾶς τὸ παραθέτω αὐτούσιο μαζὶ μὲ τὴν μετά- φραση. Εἶναι ἀπὸ τὸ θιθλἰο τοῦ Θουκυδίδου «ἱ[στορίαι» (Β 54): «Τοιούτῳ μὲν πάθει οἱ Αθη- ναῖοι περιπεσόντες ἐπιέζοντο ἀνθρώπων τ’ ἔνδον θνῃσκόντων καὶ γῆς ἔξω δηουμένης. ἐν δὲ τῷ κακῷ οἷα εἰκὸς ἀνεμνήσθησαν καὶ τοῦδε τοῦ ἔπους φάσκοντες οἱ πρεσδύτεροι πάλαι ἄδε- σθαι... “Ἥξει 4ωρικὸς πόλεμος καὶ λοιμὸς ἅμ᾽ αὐτῷ”. ἐγένετο μὲν οὖν ἔρις τοῖς ἀνθρώποις μὴ λοιμὸν ὠνομάσθαι ἐν τῷ ἔπει ὑπὸ τῶν παλαιῶν, ἀλλὰ λιμόν, ἐνίκησε δὲ ἐπὶ τοῦ παρόντος εἰκότως λοιμὸν εἰρῆσθαι. οἱ γὰρ πρὸς ἅ ἔπασχον τὴν μνήμην ἐποιοῦντο. ἢν δέγε οἶμαί ποτε ἄλλος πό- λεμος καταλάδῃ Δωρικὸς τοῦδε ὕστερος καὶ ξυμόῇ γενέσθαι λιμόν, κατὰ τὸ εἰκὸς οὕτως ἄσο- νται». [Ὅσταν λοιπὸν ἔπεσαν σὲ τέτοια συμφορὰ οἱ ᾿Αθηναῖοι, ὑπέφεραν πολύ, γιατὶ καὶ μέσα στὴν πόλη πέθαιναν ἄνθρωποι καὶ ἔξω ἡ γῆ τους ἐρη- μωνόταν. Καὶ μέσα στὴ δυστυχία τους μερικοὶ θυμή θηκαν, ὅπως ηταν Φυσικό, καὶ τοῦτον τὸν στίχο ποὺ ἔλεγαν οἱ γεροντότεροι, ὅπως ἐψάλ- λετο παλαιότερα. «Πόλεμος θὰ ἔλθῃ Δωρικὸς καὶ λοιμὸς μαζὶ μ᾽ αὐτόν». Φιλονικοῦσαν λοιπὸν μερικοί, ὅτι οἱ παλαιοὶ δὲν μιλοῦσαν γιὰ λοιμό, ἀλλὰ λιμό. Ἐπεκράτη σε ὅμως στὴν προχειμένη περίπτωση εὔλογα ἡ ἡ γνώμη, ὅτι ἡ λέξη ἦταν λοι- μός, διότι οἱ ἄνθρωποι μνημόνευαν ἀνάλογα μὲ ἐκεῖνα ποὺ πάθαιναν. Αν, ὅπως νομίζω, ἔλθη πόλεμος Δωρικὸς ὕστερα ἀπ᾽ αὐτὸν καὶ τύχη νὰ πέση λιμός, κατὰ τὰ φαινόμενα θὰ τὸν τραγου- δοῦν μὲ τὴν λέξη αὐτή]. Ἐὰν λοιπὸν ἐπροφέρετο ἡ δίφθογγος ὡσὰν μὲ διαλυτικά, δὲν θὰ ὑπῆρχε λόγος γιὰ «φιλονι- κία». Παραδείγματος χάριν ἄλλο νὰ φωνάζουν «ὄϊ, ὄϊ, δΐ» -- κραυγὴ ψυχικοῦ πόνου, ποὺ ἀκου-