ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΤΑΚΑΡΗ, Σαπφώ: Ἢ Δεκάτη Μοῦσα Ἡ Σαπφὼ «ἦν Λεσόία, ἐξ ̓ Ερεσοῦ» κατὰ τὸ λεξικὸν τῆς Σούδας, μιὰ ἄποψη ποὺ θεωρεῖται ἐπικρατέστερη τῆς ἄλλης, ποὺ τὴν θέλει Λεσθία μὲν ἀλλὰ ἀπὸ τὴν πόλη τῆς Μυτιλήνης. Ἐζοῦσε κατὰ τὴν 42α ̓Ολυμπιάδα (612-609 π.Χ.) καὶ ἦταν σύγχρονη τοῦ ̓Αλκαίου, τοῦ Στησιχόρου καὶ τοῦ Πιττακοῦ (σελ. 15 τοῦ παρουσιαζόμενου θιθλἰου). Ἡ Σαπφὼ εἶχε τὴν τύχη νὰ γεννηθῆ καὶ νὰ μεγαλώση στὴν Λέσθο, μιὰ αἰολικὴ μεγαλόνησο μὲ ἐξαιρετικὰ ὑψηλὸ πολιτιστικὸ ἐπίπεδο. Οἱ Αἰολεῖς, ὅπως καὶ τὰ Ἑαδέλφιατους, οἱ Δωριεῖς, ἤθελαν τὴν γυναῖκα ὡραία, μορφωμένη, ἐλεύθερο πρόσωπο, σ ̓ ἀντίθεση μὲ τὸν ὑπόλοιπο κόσμο, ποὺ τὴν εἶχε καταδικάσει νὰ ζῆ στὸν γυναικωνίτη. Ἡ Σαπφώ, κόρη εὖὐγενοῦς οἰκογενείας τῆς Ἐρεσοῦ, ἀπέκτησε ὑψηλὴ μόρφωση, τὸ δὲ Παρθεναγωγεῖο (ἀνώτερη σχολὴ) ποὺ διηύθυνε, ἀπέκτησε τόση φήμη, ὥστε νὰ Φφιλοξενῆ μαθήτριες ἀπ’ τὴν Κόρινθο καὶ τὴν Ρόδο, τὴν Σικελία καὶ τὴν Σπάρτη, μαθήτριες ποὺ διακρίθηκαν στὴν ποίηση καὶ κατέκτησαν τὴν αἰωνιότητα. Δὲν γνωρίζουμε ὁλόκληρο τὸ ἔργο «τῆς ποιήτριας» --οἱ ̓Αρχαῖοι λέγοντας «ἡ ποιήτρια» ἐννοοῦσαν τὴν Σαπφώ, ὅπως λέγοντας «ὁ ποιητὴς» ἐννοοῦσαν τὸν ́Ὅμηρο-- γνωρίζουμε ὅμως πολλὰ περὶ τὸ ἔργον τῆς Σαπφοῦς. Μποροῦμε νὰ ποῦμε, ὅτι καμμιὰ ἄλλη γυναίκα δὲν ἔφθασε σὲ τόση περιωπή, ὥστε νὰ μὴν ἀφήση ἀνεπηρέαστο κανένα σύγχρονο ἢ μεταγενέστερό της φιλόσοφο ἢ καλλιτέχνη. Σύμφωνα μὲ τὰ ἰσχύοντα «ἡ ποιήτρια» συνέθεσε ἐπιγράμματα, ἐλεγεῖες, ἰάμόους, μονωδίες καὶ προπαντὸς λυριχκὰ μέλη σὲ ἐννέα θιόλἰα. Τοῦ πρώτου μόνο θιθλἰου οἱ στίχοι Ὃ μῦθος ὁδηγὸς γιὰ τὴν ἱστορικὴ ἀλήθεια Ἢ λέξη «μῦθος» εἶναι προομηρική: καὶ ὁ "Όμηρος τὴν χρησιμοποιεῖ ὡς συνώνυμη τῆς λέξεως «λόγος», ποὺ σημαίνει ἀφήγηση, λόγο, συζήτηση καὶ ἄλλα παρεμφερῆ, ἐχτὸς ἀπὸ τὸ φανταστικό, ἔννοια ποὺ δόθηκε στὸν μῦθο ἀπὸ τοὺς μελετητὲς ἀργότερα. Ὃ Πλάτων στὸ διάλογότου «Σοφιστὴς» ὑποστηρίζει, ὅτι ἕνας μῦθος ὅ,τι κι ἂν ἀφηγεῖται, εἶναι ἐξ ὁρισμοῦ δασισμένος σὲ κάτι καὶ ὅτι θὰ ἦταν ἀδύνατον νὰ μὴν ἀναφέρεται σὲ τίποτα. Δηλαδὴ ὁ μῦθος στὴν προϊστορικὴ ἐποχὴ ἀναφερόταν σὲ γεγονότα, ἴσως φυσικὰ φαινόμενα ἢ πραγματικὲς καταστάσεις: ἦταν πραγματικότητα. Παρ’ ὅλα αὐτά, καθὼς ἐξαπλώθηκε προφορικὰ ἀνὰ τοὺς αἰῶνες, μεταμορφώθηκε ὁλοκληρωτικὰ καὶ τοῦ δόθηκε ἕνας τόνος ὑπερδολῆς. Τότε οἱ ποιητὲς τὸν ἐμπλούτισαν μὲ τὴν φαντασία τους, μεταλλάσσοντάς τον ῥιξικά. 'Ο Παυσανίας ἐξ ἄλλου ἀναφέρει, ὅτι στοὺς ἀρχαίους καιροὺς οἱ πρῶτοι ἐκπολιτισμένοι ἄνθρωποι διατηροῦσαν τὴν γνώση τους ἢ κοινοποιοῦσαν μέρος της μέσω τῶν κωδικοποιημένων μύθων. Σύμφωνα μὲ τὸν ἴδιο στὸν παραδοσιακὸ μῦθο ὑπάρχει μία ποσότητα κωδικοποιημένης γνώσης, ποὺ μποροῦμε νὰ ἀποκωδικοποιήσουμε μόνο μέσω τῶν ἀλληγοριῶν του. --- ».