ΜΑΡΙΟΣ ΜΑΜΑΝΕΑΣ ̓Αποδεικτικὰ στοιχεῖα γιὰ τὴν Ἑλληνικὴ προέλευση τῆς θρησκείας τῶν Κελτῶν Στὴν ἱστορικὴ ἐπιστήμη ὁ ὅρος «Κέλτες» εἶναι συγκεχυμένος ὡς πρὸς τὸ περιεχόμενο. Οἱ ἱστορικοί, ἐπώνυμοι ἢ μή, ποὺ ἀσχολήθηκαν κατὰ καιροὺς μὲ τὴν παρουσία καὶ ὃράση τῶν Κελτῶν στὸ ἱστορικὸ γίγνεσθαι, προτιμοῦσαν νὰ μὴν ἐκθέτουν μὲ ἀχρίθεια τὴ χωροχρονικῆ προέλευσή τους. Αὐτὸ συνέθαινε κυρίως, διότι δὲν μποροῦσαν νὰ τοὺς ἐντάἔουν στὸ παρελθὸν κανενὸς εὐρωπαϊκοῦ ἔθνους χωριστά. Ἴσως ὅμως ἡ νεφελώδης αὐτὴ εἰκόνα περὶ τῶν Κελτῶν νὰ ὀφείλεται σὲ σκχόπιμη ἀπόκρυψη ἱστορικῶν στοιχείων, ποὺ θὰ ἔδινε τὴ δυνατότητα περαιτέρω ἀποσιώπησης καὶ διαστρέόλωση τῆς γενέσεως τοῦ εὐρωπαϊκοῦ πολιτισμοῦ. Γεγονὸς πάντως εἶναι, ὅτι οἱ Κέλτες προσδιορίζονται δοκιμότερα μὲ τὴν ἔννοια «ἔθνος» παρὰ μὲ τὴν ἔννοια «λαός», χι αὐτὸ διότι ἀπὸ τὴν ἔρευνα προκύπτει, πὼς ἡ ρίζα τους παρὰ τὴ διασπορὰ καὶ τὴν μετέπειτα διαμόρφωση τῶν κατὰ τόπους εὑρωπαϊκῶν λαοτήτων εἶναι κοινή. Στὴ διαπίστωση αὐτὴ ὁδηγοῦν τὰ συμπεράσματα τριῶν ἐπιστημονικῶν κλάδων, τῆς θρησκειολογίας, τῆς γλωσσο-γραφολογίας καὶ τῆς λαογραφίας. Λόγῳ ἀναρμοδιότητος τοῦ γράφοντος περὶ τὰ γλωσσικἀ θ ̓ ἀσχοληθοῦμε στὸ παρὸν μόνο μὲ τὸν πρῶτο καὶ τὸν τρίτο κλάδο, ποὺ ἐν τούτοις ἀρκοῦν, γιὰ νὰ καταδεἰξουν ὅτι οἱ Κέλτες ἕλκουν τὴν καταγωγή τους ἀπὸ τοὺς πανάρχαιους Ἕλληνες, οἱ ὁποῖοι ἀποίχκισαν κατὰ τοὺς προϊστορικοὺς καὶ πρώιμους ἱστορικοὺς χρόνους ὄχι μόνο τὴν εὐρωπαϊκὴ ἐνδοχώρα ἀλλὰ καὶ τὰ 6ορειότερα ἄκρα τῆς γηραιᾶς ἠπείρου. Οἱ Κέλτες ἀπὸ γεωγραφική ἄποψη κατελάμδαναν τὰ τρία τέταρτα τῆς δυτικῆς, θορείας καὶ κεντρικῆς Εὐρώπης. Οἱ γραπτὲς ἱστορικὲς πηγὲς γι’ αὐτοὺς εἶναι ἐλάχιστες. Αναφέρονται γιὰ πρώτη φορὰ ἀπὸ τὸν Ἑκαταῖο τὸ Μιλήσιο στὰ «Γεωγραφικά» του τὸν 5ο αἱ. π.Χ. Σημαντικὸ ἐπίσης ἔργο, ἀπὸ τὸ ὁποῖο ἀρυόμεθα πλῆθος πληροφοριῶν γιὰ τοὺς Γαλάτες-Κέλτες, εἶναι τὸ θιόλἰο «δε δεΙἰο Οαἰϊοο» («Περὶ τοῦ Γαλατικοῦ Πολέμου»), ποὺ εἶχε γράψει ὁ Ἰούλιος Καῖσαρ μὲ τὴ μορφὴ ἀπομνημονευμάτων μετὰ τὸ πέρας τῶν στρατιωτικῶν ἐπιχειρήσεων τῆς Ρώμης στὴ Γαλατία. Ἐξίσου σπουδαῖο σύγγραμμα περὶ τοῦ θέματος εἶναι καὶ ἡ «Ὠγυγία» τοῦ ̓Αθ. Σταγειρίτη. ἡ ὁποία, γραμμένη σὲ εὐρωπαϊκὸ ἔδαΦος, ἔχει ἄμεση ἐπαφὴ μὲ τὶς πρωτογενεῖς πηγὲς καὶ διακρατεῖ μία σχετικὴ ἀξιοπιστία. Θὰ πρέπει πρωτίστως νὰ διευκρινισθεῖ, ὅτι ἡ μελέτη τῆς Κελτικῆς θρησκευτικῆς παραδόσεως-μυθολογίας παρουσιάζει τρεῖς κεφαλαιώδεις δυσκολίες, ποὺ ἀφοροῦν, κατὰ κόρον τοὺς ἠπειρωτικοὺς Κέλτες. Ἡ πρώτη συνίσταται στὴν ἔλλειψη εἰκονικῶν παραστάσεων. Τὰ εὑρήματα, ποὺ ἀπεικονίζουν πρόσωπα καὶ θέματα τῆς παραδόσεως τῶν Γαλατῶν κυρίως Κελτῶν, εἶναι δυστυχῶς ἐλάχιστα. Ἡ δεύτερη δυσκολία εἶναι ἡ πολυδιάσπαση ποὺ παρατηρεῖται στὸ ἠπειρωτικὸ πάνθεο, τὰ μέλη τοῦ ὁποίου, μολονότι καλύπτουν ὁλόχληρη τῆ 6ορειο-δυτικὴ Εὐρώπη ὡς πρόσωπα θρησκευτικῆς ἐπιρροῆς, ἐμφανίζονται ὡστόσο κατὰ τόπους μὲ διαφορετικὰ ὀνόματα, κάτι ποὺ καθιστᾶ ἀπὸ δυσχερῆ ἕως ἀνέφικτη τὴν ἑνιαία κατάταξή τους. Ἡ τρίτη δυσκολία εἶναι καὶ ἡ πλέον οὐσιώδης. ̓Αφορᾶ τὴν ἔλλειψη γραπτῶν μνημείων. Ἢ παράδοση τῶν ἠπειρωτῶν Κελτῶν ἦταν κατὰ χύριο λόγο προφορική. Πεζὰ κείμενα, ποιήματα, τραγούδια καὶ ὁ,τιδήποτε ἄλλο θὰ ἐδύ-