σσ ἘΠΙΣΤΟΛΩ͂Ν ΑΝΑΓΝΩΣΤΩΝ Ἢ φράση «σπέρμα τοῦ ̓Αὐραάμ» τοῦ ̓Αποστόλου Παύλου ̓Αγαπητὲ κύριε ̓Ατταδύριε, Στὸ «Δαυλό», τεῦχ. 182 (Φεόρ. 1997), σελ. 11140, εἶδα νὰ ἀπορρίπτετε τὴν ἄποψη, ὅτι ὁ Παῦλος κηρύττει τὴν ἰσότητα μεταξὺ ἀνδρῶν καὶ γυναικῶν, Ἰουδαίων καὶ Ἑλλήνων, ἐλευθέρων καὶ δούλων (Γαλ. Γ', 28). Πραγματικὰ ἔχετε δίκιο, φοδᾶμαι ὅμως, ὅτι κάνετε κι ἐσεῖς τὸ ἴδιο λάθος μὲ πολλοὺς ἄλλους ἀποσυνδέοντας καὶ ἀπομονώνοντας τὴν παράγραφο 28 ἀπὸ τὴν προηγούμενη (27) καὶ τὴν ἑπόμενη (29), μὲ τὴν ὁποία καὶ ὁλοκληρώνεται ἡ πρόταση ἀλλὰ καὶ τὸ νόημα τῆς φράσης τοῦ Παύλου. Γιὰ νὰ ἑρμηνεύσουμε σωστὰ τὶς παραγράφους, ποὺ προαναφέραμε, εἶναι ἀπαραίτητο νὰ προσδιορίσουμε τὴν ἔννοια τριῶν λέξεων τοῦ Παυλικοῦ κειμένου: 1) Τὸ ἀριθμητικὸ εἷς, ποὺ σημαίνει φυσικὰ ἕνας καὶ δὲν ἔχει καμμιὰ σχέση μὲ τὸ ἐπίθετο ἴσος (-η, -ον), ποὺ σημαίνει ὁ αὐτὸς στὸ ποσό, στὸ μέγεθος ἢ στὴν ἀξία μὲ ἄλλον. 2) Τὴν πρόθεση ἐν, ποὺ σημαίνει: α) Τὴν ἐν τόπῳ στάση (π.χ. ἐν Θεσσαλονίκῃ). 6) Τὸ ὄργανο ἢ τὸ μέσον, διὰ τοῦ ὁποίου γίνεται κάτι (π.χ. ἐπέρασε τοὺς αἰχμαλώτους ἐν στόματι μαχαίρας). γ) Τὸν χρόνο ποὺ γίνεται κάτι (π.χ. ἐν καιρῷ). δ) Τὴν κατάσταση στὴν ὁποία θρίσκεται τὸ ἄτομο (π.χ. ἐν ἀφασίᾳ, ἐν στολῇ). Στὴν περίπτωσή μας ἡ πρόθεση ἐν ἔχει τὴν (6) ἔννοια καὶ τὸ «ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ» σημαίνει «διὰ τοῦ Χριστοῦ Ἰησοῦ». 3) Τὸν συμπερασματικὸ σύνδεσμο ἄρα, ποὺ σημαίνει ἑπομένως. Τώρα ποὺ ξεκαθαρίσαμε τὶς ἔννοιες τῶν «εἷς», «ἐν» καὶ «ἄρα», ἂς ἑρμηνεύσουμε τὸν Παῦλο: 27. «Γιατὶ ὅσοι δαπτιστήκατε στὸ Χριστὸ ἔχετε ἐνδυθῆ τὸ Χριστό. 28. Δὲν ὑπάρχει πλέον ̓Ιουδαῖος οὔτε “Ελληνας, δὲν ὑπάρχει δοῦλος οὔτε ἐλεύθερος, δὲν ὑπάρχει ἀρσενικὸ καὶ θηλυκό, γιατὶ ὅλοι ἐσεῖς εἶσθε ἕνας (ὄχι ἴσοι) ἄνθρωπος διὰ τοῦ Χριστοῦ Ἰησοῦ. 29. Εὰν δὲ εἶσθε τοῦ Χριστοῦ (ποὺ ἀσφαλῶς εἶσθε, ἀφοῦ ἔχετε ἐνδυθῆ τὸν Χριστό), ἑπομένως εἶσθε ἀπόγονοι τοῦ ̓Αόραὰμ καὶ κληρονόμοι θάσει ὑποσχέσεως». Ἐπὶ τέλους λυτρωθήκαμε. Αὐτὸ ποὺ ἤθελε νὰ πῇ ὁ Παῦλος τόση ὥρα, τὸ εἶπε ἀπερίφραστα μὲ ὑπερόιλικὸ κυνισμὸ καὶ ἰταμότητα! ὅτι δηλαδὴ ὅλοι σας, ἀπὸ τὴ στιγμὴ ποὺ γίνατε Χριστιανοί, εἶσθε Ἑδθραῖοι. Αὐτὸ δὲν σημαίνει «σπέρμα τοῦ ̓Αόραάμ»; Ἕνας ποὺ κατάγεται ἀπὸ τὸ σπέρμα τοῦ ̓Αδόραάμ, μπορεῖ νὰ εἶναι Ἕλληνας, Λάπωνας, Κινέζος, Ἰνδιάνος ἢ Πυγμαῖος; "Οχι δέδαια. Εἶναι Ἑδθραῖος. Αὐτὸ ἤθελε νὰ πῇ ὁ Ἑθραῖος Παῦλος καὶ τὸ εἶπε ὠμὰ καὶ σταράτα. Τὰ περὶ ἰσότητας λοιπὸν τῆς γυναίκας πρὸς τὸν ἄνδρα πᾶνε περίπατο, ὅπως καὶ τὰ περὶ ἰσότητας ἐλευθέρων καὶ δούλων, ποὺ ἀναφέρονται στὴν αὐτὴ παράγραφο. Ὃ Παῦλος ὄχι μονάχα δὲν καταργεῖ τὴ δουλεία, ἀλλὰ ἀναδεικνύεται στυλοθάτης της. Αὐτὰ ὅμως τὰ ἐπισημαίνετε κι ̓ ἐσεῖς μὲ μεγάλη ἐμόρίθεια καὶ σαφήνεια. Τελειώνοντας σᾶς παρακαλῶ, ἂν κρίνετε, ὅτι κάπου κάνω λάθος, νὰ μὲ διορθώσετε. Μὲ τιμὴ Βασίλης Μπανιωτόπουλος Θεσσαλονίκη