ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
188-189ΑΥΓ. - ΣΕΠΤ. 1997
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Η πυρπόληση πλοίων από τον Μιαούλη και η δολοφονία του Ι496 Καποδίστρια — ΑΚΕΣΑΣ
Πρωτογενές κείμενο, χωρίς καμία ἐπέμβαση
11656 ΔΑΥΛΟΣ/188-189, Αὔγ.-Σεπτ. 1997
στὸ τέλος του μετὰ τὴν λῆξι ἑνὸς παρατεταµένου πολέμου, ὁ ὁποῖος διήρεσε τὸν πολιτισμὸ σὲ δύο
ἰδεολογικὲς παρατάξεις. Συγχεντρώνει ἐπιπλέον τὸν νοῦ σὲ οἰκογενειακὲς ἀξίες -ὄχι σὲ ἀξίες οἰκο-
γενειῶν τῆς ζαχαρίνης ὅπως τῶν ἨΜαΙίοης-- ἀλλὰ μὲ σάρκα καὶ ὁστᾶ, οἱ ὁποῖες θασανίζονται ἀπὸ ζή-
λειες καὶ ἐχθρότητες καὶ οἱ ὁποῖες καταφέρνουν παρ’ ὅλα αὐτὰ νὰ παραμένουν ἑνωμένες.
Ὁ Ὅμηρος ἔχει ὀπαδοὺς
Βεθαίως τὸ Χόλλυγουντ θλέπει τὸ θέµα ἀπὸ εὐρύτερη ὀπτικὴ γωνία. Ο ΟΠησίίαη Ἰλ/ή]μαπις, ὁ δη-
μιουργὸς τῆς τηλεοπτικῆς σειρᾶς «Ἡρακλῆς», ἰσχυρίζεται, ὅτι οἱ παραγωγοί, προκειμένου νὰ κα-
λύψουν τὴν πληθώρα τῶν ἀπαιτήσεων, ἀναγκάζονται κυριολεχτικὰ νὰ λεηλατήσουν ὅ,τι εἶναι δυ-
νατὸν ἀπὸ τὸν ἀρχαῖο καὶ τὸν νεώτερο πολιτισμό. Καὶ συμπληρώνει: οἱ ἀρχαῖοι ἔχουν πολὺ δρόµο
ἀκόμα, διότι ἔχουν δημιουργήσει ὀνόματα μὲ ἀναγνώρισι. Διαθέτουν τέλειους ἥρωες, γεµάτους δρά-
ση, προσφέροντας ἔτσι στοὺς δημιουργοὺς ταινιῶν τὴν εὐκαιρία νὰ χρησιμοποιοῦν φανταστικὰ
γραφικὰ ἀπὸ ἠλεκτρονικοὺς ὑπολογιστές, παρουσιάζοντας τεράστιες δίνες καὶ γιγαντιαῖα θαλάσ-
σια τέρατα.
Κατὰ κάποιον τρόπο ὁ κ. ΝΙίαπῃς ταυτίζεται μὲ τὸν κ. ΕαΡΙε5, ὅσον ἀφορᾷ στὴν παγκόσμια ἀπή-
χῆσι τῶν κλασσικῶν. Οἱ τηλεοπτικὲς σειρὲς μὲ θέµατα ἰατριχά, ἀστυνομικὰ καὶ δικαστικὰ πάσχουν
ἀπὸ «ὑψηλὴ δημογραφικὴ εἰδίκευσι», ὅπως λέγει, ἀλλὰ «οἱ ὄπερες τῶν σπαθιῶν», ὅπως ὁ ΗἩρα-
χλῆς, μὲ τὶς δραματικές τους ἱστορίες καὶ τὶς καθαρὲς διακρίσεις μεταξὺ καλοῦ-κακοῦ ἕλκουν τὸ
παγκόσμιο ἐνδιαφέρον.
Γιατί ὅμως οἱ παραγωγοὶ τοῦ Χόλλυγουντ ἀνεχάλυψαν τοὺς κλασσικοὺς μόλις πρόσφατα; Ἐν µέ-
ρει αὐτὸ ὀφείλεται στὸν τρόπο μὲ τὸν ὁποῖο οἱ κλασσικιστὲς --ποτὲ δὲν συνεκροτήθησαν ἀπὸ ἀκαλ-
λιέργητες µάζες- ἐπέτυχαν νὰ στρέψουν ὑπὲρ αὐτῶν τὶς δίδυµες δυνάμεις, ἀφ᾽ ἑνὸς τῶν διαφόρων
πολιτισμῶν, ἀφ᾽ ἑτέρου τῆς ἀγορᾶς. Κατὰ τὸ πρῶτο ἥμισυ τοῦ αἰῶνα µας οἱ κλασσικχιστὲς διέθεταν
ἐγγυημένο ἀναγνωστικὸ κοινό, ὑποστηριξόμενοι ἀπὸ ἕνα σύνολο ἀποτελούμενο ἀπὸ κοινωνικἀ χε-
νόδοξους δημοχρατικοὺς συμθολισμοὺς καὶ ἀκαδημαϊκὴ ἐπιταγή. Μὲ τὴν µείωσι τῶν δεδοµένων ἀνα-
γνωστῶν οἱ κλασσικιστὲς ἀναγκάστηχαν νὰ πουλήσουν τοὺς ἑαυτούς τους, γιὰ νὰ ἐπιθιώσουν.
Προχώρησαν στὴν παραγωγὴ ἐξαιρετικῶν μεταφράσεων. Χρησιμοποίησαν ἠλεχτρονικοὺς ὑπο-
λογιστές. Οἱ φοιτητὲς ἔχουν τὴν δυνατότητα ν᾽ ἀναγιγνώσκουν Ἑλληνικὰ φιλολογικὰ κείμενα καὶ
ἀποσπάσματα Λατινικῆς φιλολογίας σὲ ΟΏ-ΚΟΜ. Ἔτσι μ᾽ ἕνα ἁπλὸ «κλὶκ» ἐμφανίζουν µεταφρά-
σεις καὶ σχόλια. Μποροῦν ἀκόμα νὰ συγκρίνουν μεταξύ τους κείμενα, νὰ ἐπιλέγουν θιθλιογραφίες,
νὰ ἐρευνοῦν ἐξονυχιστικὰ ἀρχαιολογικοὺς χώρους καὶ νὰ ξεσκονίζουν τὰ Λατινικά τοὺς κουθε-
ντιάζοντας ἠλεχτρονικά.
Οἱ κλασσιχιστὲς κατάφεραν νὰ ἐπανερμηνεύσουν τὰ θέματά τοὺς ὑπὸ τὸ φῶς τῶν νεωτέρων χα-
ταχτήσεων σὲ σχέσι μὲ φυλές, φύλα, καταπιέσεις καὶ τὰ σχετικά. Κατὰ τὶς προηγηθεῖσες λίγες δε-
χαετἰες ἐμφανίστηχε ἕνας φιλολογικὸς καταλλυσμός, ὁ ὁποῖος ξέπλυνε τὴν καθησυχαστικἡ Βιχτω-
ριανἠ θεώρησι τῶν Ἑλλήνων ὡς ἱδρυτῶν τῶν φυλετικῶν διακρίσεων καὶ τῆς δημοκρατίας: ὁ Ε. Κ.
Ὀοάάς γιὰ τοὺς Ἕλληνες καὶ τὸν παραλογισµό, ὁ Ο8οΗτεγ ἆε δε (τοῖχ καὶ ὁ Μοςες ΕΙΠΙΕΥ γιὰ τὴν
δουλεία καὶ τὴν μάχη τῶν τάξεων, ὁ ΜΙοίεΙ 6οιιοου]! καὶ οἱ ὑποστηριχτές του σχετικἀ μὲ τὸν ἐρω-
τισμὸ τῶν ἀρχαίων, ὁ Κεππείμ Ώονει γιὰ τὴν ὁμοφυλοφιλία τῶν Ἑλλήνων, καθὼς καὶ ἕνας μικρὸς
στρατὸς διαφόρου µορφώσεως ἀτόμων, οἱ ὁποῖοι ἀσχολήθηκαν μὲ τὸ πῶς προῆλθε ὁ ἀρχαῖος χό-
σμος ἀπὸ ἕνα συνονθύλευμα πολιτισμῶν.
᾿᾽Αναπόφευχτα στὴν ἀναθίωσι τῶν κλασσικῶν ξεπετιοῦνται καὶ μερικὲς ἀνοησίες κατὰ τὸ ξύ-
πνηµνά τους. Οἱ ἀφροκεντριστὲς ἰσχυρίζονται χαζοχαρούµενα, ὅτι ὁ Σωκράτης κατήγετο ἀπὸ νέ-
Υγρους, χωρὶς νὰ διαθέτουν πρὸς ὑποστήριξιν οὔτε τὸ παραμικρὸ στοιχεῖο. Ὃ Ζεὺς θὰ ἐδυσκολεύε-
το πολὺ ν᾿ ἀναγνωρίσῃ τὸν 'Ηραχκλῆ, ὁ ὁποῖος τόσο διασκεδάζει τοὺς σημερινοὺς ᾽Αμερικανούς.
Πάντως ἕνα θέµα, τὸ ὁποῖο κάποτε ἐμφανίζετο ἑτοιμοθάνατο, ἀδιαμφισθήτητα ξεπετάχτηχε πίσω
στὴν ζωὴ καὶ ὁ ᾽Αμεριχκανικὸς πολιτισμός, εἴτε ἀφορᾷ στὸν ὑψηλὸ εἴτε ἀφορᾷ στὸν χαμηλό. τὸ ἀπο-
ζητᾷ.
[Μετάφρασις: Παν. Χατζηιωάννου]