ΣΤΡΑΤΟΣ ΧΑΤΖΗΓΙΑΝΝΗΣ Ἢ λυτρωτικὴ λειτουργία καὶ σημασία τῆς μοναξιᾶς "Ο,τι φοβόμαστε πιὸ πολὺ ἀπ ̓ ὅλα στὸ σημερινὸ μαζάνθρωπο εἶναι ἡ ἀπώλεια τοῦ ἐγώ του: ἡ καταστροφὴ τῆς ἀτομικότητάς του, τῆς ἰδιαιτερότητάς του, τοῦ ὑποκειμενισμοῦ του’ ἡ ἰσοπέδωσή του ὡς ἀτόμου αὐτόνομου: ἡ πλήρης ἀπώλεια τῆς ἀτομικῆς του βούλησης, τῆς ἀτομικῆς ἐλευθερίας ποὺ διαθέτει γιὰ τὴ θέαση καὶ βίωση τοῦ ἐσωτερικοῦ καὶ ἐξωτερικοῦ κόσμου, τὴ θεώρηση καταστάσεων, ὀντολογικῶν περιεχομένων, πραγμάτων καὶ φαινομένων καὶ τῆς ἔκφρασης τῶν ποικίλων περιεχομένων τοῦ εἶναι του. Κι’ ὅλ ̓ αὐτὰ ἐξαιτίας τῆς μαζοποίησής του, ποὺ εἶναι ---χωρὶς ἄλλο-- μιὰ μορφὴ ἐξανδραποδισμοῦ τῆς προσωπικότητας, τοῦ ἀτομικοῦ ἐγώ, ἀπὸ τὶς χειρότερες πάντως. Ἔφτασε ὁ «πολιτισμός» τῆς ἐποχῆς μας --ὁ μονοπόδαρος καὶ μονοδιάστατος, ὁ φρικτὰ παραμορφωμένς: ἀπὸ τὸν ὑλιστικὸ γιγαντισμό του--- σὲ τέτοιο κομφορμιστικὸ κατάντημα, μὲ τὸ νὰ δημιουργεῖ μηχανιστικὰ μαζάνθρωπους, ἀνελεύθερους, . δούλους κάποιου -ισμοῦ, πιόνια ἄβουλα στὸ κλειστὸ παιχνίδι κάποιου «δόγματος», νούμερα, θλιβερὰ ἀλλοτριωμένες, μὲ λίγα λόγια, ἀτομικότητες, ὅπως τὶς καταντᾶ ἡ προπαγάνδα καὶ ὁ προσηλυτισμὸς, γυμνές καὶ πελιδνές, ἄοσμες καὶ ἄχρωῶμες, ἑτερόφωτες, τυφλὰ ὄργανα καὶ ὀντάρια ὑποχείρια, ὑπηρετικὰ τῶν ρυθμῶν τῆς ὁμάδας στὴν ὁποία ἀνήκουν, τῶν ρυθμῶν αὐτῶν νοουμένων ὡς τύπων ἀναγκαίας καὶ ἀπαράβατης --ἐπὶ ποινῇ κυρώσεων-- συμπεριφορᾶς. Ἔτσι, ἡ θεὰ «ἰδεολογία», τὸ πανίσχυρο «δόγμα», τὸ λατρευτὸ «μοντέλο» γίνεται φετίχ, μιὰ παγιωμένη σὲ καλούπια αὐστηρὰ κατάσταση ὑποχρεωτικὰ ἀποδεκτὴ καὶ ἀπροσπέλαστη, ἀμεταποίητη γιὰ τοὺς «ὀπαδούς». Δὲν ὑπάρχει γιὰ μᾶς φοβερότερη μορφὴ ἀνελευθερίας ἀπ ̓ αὐτὸ τὸ «στοίβαγμα» τῶν ἀτόμων τῆς ἐποχῆς μας μέσα σὲ «ὀργανώσεις» καὶ «κινήματα», μέσα σὲ τέτοια φορμαρισμένα πλαίσια" ποὺ μπορεῖ βέβαια αὐτὸ νὰ ἀποτελεῖ ὁπωσδήποτε παράγοντα συνοχῆς καὶ συγκράτησης τῶν δομῶν τῆς κοινωνικῆς ὁμάδας, εἴτε αὐτὴ λέγεται πολιτικὸ κόμμα εἴτε ἰδεολογικὸ κίνημα εἴτε ὀργάνωση εἴτε ἐπιστημονικὴ θεωρία εἴτε φιλοσοφικὴ θέση εἴτε σχολὴ καὶ κάστα στὰ Γράμματα καὶ στὶς Τέχνες, ὡστόσο εἶναι τρο-χοπέδη, μιὰ τροχοπέδη καταλυτικὴ τῆς φυσικῆς καὶ ἀνεμπόδιστης ἀνάπτυξης τοῦ ἀτόμου σὲ αὐτόβουλη καὶ αὐτόνομη προσωπικότητα, ἀνασχετικὸς παράγοντας στὶς φυσικὲς ἐξελικτικὲς διαδικασίες τοῦ κοινωνικοῦ βίου, τῶν ἐπιστημῶν, τῶν τεχνῶν. Δὲν ὑπάρχει γιὰ μᾶς φοβερότερη μορφὴ κατάπνιξης τῆς φωνῆς τοῦ ἐλεύθερου ἀτομικοῦ «ἐγώ» ἀπ ̓ αὐτὸ τὸ ἄλογο, τὸ παράλογο «κοπάδιασμα» καὶ «μποτιλλιάρισμα» τῶν ἀτόμων τῆς ἐποχῆς μας σὲ προκαθορισμένες φόρμες καὶ σὲ προκατασκευασμένα, «ἐπὶ μέτρῳ» θεωρητικὰ μοντέλα. Κι’ ὅλ ̓ αὐτὰ στ’ ὄνομα δῆθεν τοῦ «συμφέροντος τῶν πολλῶν», τῆς «εὐημερίας τοῦ συνόλου», τῶν «λαϊκῶν ἀναγκῶν» κ.τ.δ. Ἔτσι, ἀπὸ ἐλεύθερη ἀτομικότητα, ἀπὸ αὐτόνομο ---μέσα στὰ ὅρια τῆς σχετικότητας πάντα --- «ἐγὼ» τὸ τέτοιου εἴδους ἄτομο ---θύμα τοῦ σημερινοῦ, ἄκρατου καὶ πολύμορφου κομφορμισμοῦ---, μὲ τὴν ὁλοκληρωτικὴ ὑπαγωγή του στὴ θεωρητικὴ δεοντολογία τοῦ «συνόλου», στὶς «ἀρχές» καὶ στὰ «συμφέροντά» του μεταβάλλεται σὲ φανατισμένον «ὀπαδό», μὲ τὴν πρωταρχικὴ --ἀρχαία δωρική-- σημασία ποὺ εἶχε ἡ λέξη τούτη κατὰ τὴν ἀρχαιότητα. Εἶναι πνευματικὸς εὐνουχισμὸς καὶ πνευματικὴ ὑποδούλωση μιὰ τέτοιου εἴδους «ἔνταξη», ποὺ δὲν σ ̓ ἐπιτρέπει, ὡς μονάδα, νὰ σηκώσεις ἐλεύθερα τὸ χέρι σου στὴ θέση τῆς ἀνάτασης, γιατὶ δὲν θὰ σοῦ δοθεῖ, ἁπλούστατα, ποτὲς αὐτὴ ἡ εὐκαιρία ν ̓ ἀκούσεις νὰ διαλαλεῖται ὁ κηρύκειος λόγος: «τίς ἀγορεύειν βούλεται;» καὶ νὰ βγεῖς ἀνάμεσ ̓ ἀπὸ τὸ πλῆθος, νὰ προχωρήσεις καὶ ν ̓ ἀνεβεῖς στὸ βῆμα τῆς ἐλευθερίας, τῆς δημοκρατίας καὶ τοῦ παρρησιαζόμενου λόγου, νὰ δηλώσεις αὐτοπροαιρέτως τὴν ἀτομική σου