ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
196ΑΠΡΙΛΙΟΣ 1998
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Ιστορισμός και δημιουργικότητα — ΛΑΜΠΡΟΥ, ΔΗΜΗΤΡΗΣ
Κείμενο φύλλου
Ἱστορισμὸς καὶ δημιουργικότητα
Γιὰ τοὺς σημερινοὺς Ἕλληνες, τῶν ὁποίων ἡ ἱστορικὴ - πολιτιστικὴ
συνέχεια εἶχε διακοπῆ γιὰ ἕνα τεράστιο χρονικὸ διάστημα
πολλῶν αἰώνων, ἡ ἀνάγκη τῆς βαθειᾶς μελέτης τοῦ (ἀληθινοῦ)
παρελθόντος των εἶναι ἡ ἀπολύτως ἀπαραίτητη προϋπόθεση,
τὸ θεμέλιο ἐπὶ τοῦ ὁποίου μπορεῖ νὰ οἰκοδομηθῇ δημιουργικὰ
τὸ παρὸν καὶ τὸ μέλλον. Οἱ σημερινοὶ Ἕλληνες εἶναι
ἀνίκανοι νὰ δημιουργήσουν παρὸν καὶ μέλλον, διότι ἀκριβῶς
«στέκονται στὸν ἀέρα» – ἡ ἀναρρίχησή τους στὸ ἐφαλτήριο τῆς
ἱστορικῆς παραδόσεώς τους δὲν ἔχει ἐπιτευχθῆ. «Χίλιοι διαβόλοι»
ἀποτρέπουν τὴν ἀναρρίχηση αὐτὴ μὲ πρῶτον καὶ χειρότερον
ἀπ’ ὅλους τὸ ψευδεπίγραφο «Ἑλληνικὸ» κράτος – ἀλλὰ τὸ
ζήτημα αὐτὸ δὲν εἶναι τοῦ παρόντος. Ἡ ἐπιλογὴ τοῦ «Δαυλοῦ»
νὰ στρέψῃ τὸ μέγιστο μέρος τῆς 17ετοῦς προσπάθειάς του στὴ
σύνδεσή μας μὲ τὸ (ἄγνωστο) ἀληθινὸ παρελθόν μας ἀπέρρευσε
ἀκριβῶς ἀπὸ τὴν ἐπίγνωση ὅτι τὸ χάσμα μεταξὺ τοῦ σήμερα καὶ
τοῦ χθές, ἂν δὲν γεφυρωθῇ, καθιστᾷ ἀπολύτως ἀνέφικτη οἱαδήποτε
πρωτοποριακὴ δημιουργία τοῦ Ἑλληνισμοῦ καὶ ἐντελῶς
χιμαιρικὴ οἱαδήποτε ἀπελευθέρωση τῆς ἀπονεκρωμένης ἢ ἀνενεργοῦ
ζωτικῆς δυνάμεως τοῦ Ἕλληνος.
Ὅμως ἡ ἱστορικὴ γνώση, ἂν εἶναι ἡ προϋπόθεση «ἄνευ τῆς
ὁποίας δὲν» μπορεῖ τίποτε νὰ γίνῃ σήμερα λόγῳ τῆς ἱστορικῆς
μας ὀρφάνιας, δὲν εἶναι καθ’ ἑαυτὴν δημιουργική. Ὅταν κυττάζῃς
μόνο πρὸς τὰ πίσω, δὲν μπορεῖς νὰ δῇς καὶ γύρω σου
(παρὸν) οὔτε καὶ μπροστά σου (μέλλον). Ὁ ἐπίμονος καὶ συνεχὴς
προσανατολισμὸς ἀποκλειστικὰ πρὸς τὸ παρελθὸν καταντᾷ
διαστροφὴ τῆς ἱστορικῆς συνειδήσεως, γίνεται «ἱστορισμός»,
κάτι δηλαδὴ ποὺ δὲν εἶναι ἡ ἱστορία, τῆς ὁποίας ἡ μάθηση καθιστᾷ
ὄλβιον οἱονδήποτε, ἀλλὰ ἴσα - ἴσα ἡ ἐκτροπὴ τῆς ἱστορίας,
ἡ ὁποία, ἂν συμβῇ, καθιστᾷ στρεῖρο πολιτιστικὰ καὶ ἄγονο δημιουργικὰ
τὸν φορέα της. Ἂς μὴ λησμονοῦμε, ὅτι στὴν ἀρχαία
Ἑλλάδα, ὅσο δὲν ὑπῆρχε διακοπὴ τῆς πολιτιστικῆς συνέχειας,
ἡ ἱστορία δὲν ἐδιδάσκετο ὡς μάθημα στὴν ἐκπαίδευση· καὶ ὡς