«Διαχειρίσιμη δομὴ σκέψεως» Ὑπάρχουν δύο μόνο βασικοὶ δρόμοι προσέγγισης τοῦ ρυθμοῦ τῆς ζωῆς. Ὁ παραδοσιακὸς ἀφ’ ἑνὸς καὶ ἀφ’ ἑτέρου οἱ τρόποι ποὺ προσφέρονται ἀπὸ τὰ διάφορα αὐθαίρετα ἐξουσιαστικὰ ἰδεολογήματα, τοὺς διάφο- ρους -ισμούς. Ὁ παραδοσιακὸς ἐναρμονίζεται μὲ πανάρχαιες δοξασίες, οἱ ὁποῖες ἐν τέλει καθίστανται ἡ μοναδικὴ πηγὴ τῆς γνώσης, διότι προσεγγίζουν τοὺς ἀναλ- λοίωτους καὶ ὑπέρτατους Φυσικοὺς Νόμους καὶ αὐτοὺς τηροῦν μὲ σεβασμό. Ὁ ἄλλος τρόπος, μὲ εὐκολία θὰ ἔλεγα ὁ Δρόμος τῆς Κακίας, κατ’ ἐξοχὴν κο- σμοπολίτικη ἀντίληψη τῶν μεγαλουπόλεων, περιπλέκεται πάντοτε καὶ κατα- σκευάζει ὑποκειμενικὰ ἰδεολογικὰ συστήματα. Αὐτὰ ἐνίοτε λαμβάνουν μεγάλες κοινωνικὲς διαστάσεις καὶ λειτουργοῦν ὅσο διαρκεῖ ἡ πλάνη τοῦ συναισθηματι- κοῦ φορτίου ποὺ μεταφέρει ὁ ἑκάστοτε -ισμός, π.χ. ὁ Σοσιαλισμός, ὁ Κομμουνι- σμός, ὁ Χριστιανισμὸς κ.λπ. Κατὰ κανόνα ὅλοι οἱ -ισμοὶ ἀποτελοῦν«παράσιτα» τῆς παραδόσεως, διότι ἀφ’ ἑαυτῶν καθίστανται ἀνίκανοι γιὰ πραγματική, ἀληθινὴ πολιτισμικὴ δημιουρ- γία, ἐφ’ ὅσον ἀπομακρύνονται καὶ μισοῦν, ἕως καὶ θανάσιμα, τὸν φυσικὸ ρυθμὸ τῆς ζωῆς: Ἡ ἐξουσία θεωρεῖ τοὺς φυσικοὺς νόμους ἐν γένει ὡς δεσμευτικοὺς καὶ ἐμπαίζει μ’ αὐτούς, ἀρέσκεται στὴν ὑπέρβασή τους (συνεχῶς νέα ὅρια τεχνολο- γίας, ὑπέρμετρη ἕως ἄμετρη ἐφαρμογή της κ.λπ.). Μὴ ἔχοντας ἄλλη πλέον ἐπιλογὴ πνευματικῶς οἱ ἄνθρωποι συμπεριφέρονται ὡς ἡμιμαθεῖς. Ὑπάρχουν ἐπίσης δύο βασικοὶ τρόποι, μὲ πολλὲς παραλλαγές, διὰ τῶν ὁποίων δυνάμεθα νὰ ἐλέγχουμε τὴν συμπεριφορὰ τῶν ἀνθρώπων. Ὁ πρῶτος ἀφορᾷ στὴν σωματικὴ καὶ ψυχικὴ δέσμευση, δηλαδὴ αὐτὸς ποὺ χρησιμοποιεῖ βία, ὅπλα, ἐξάρ- τηση, πάθη, ἀδυναμίες, καταναλωτισμὸ κ.λπ. ὡς μέσα ἄσκησης τῆς ἐξουσίας ἐν γένει. Ὁ δεύτερος τρόπος εἶναι μυστηριώδης, δυσνόητος, γοητευτικός, πολύ- πλοκος ἀλλὰ ἐξόχως ἀποτελεσματικός. Εἶναι ἡ ἐλεγχόμενη πνευματικὴ κατεύ- θυνση. Ἐὰν ἡ νόηση διαμορφωθῇ βάσει ἑνὸς συγκεκριμένου ἰδεολογικοῦ ἢ φι- λοσοφικοῦ πλαισίου, τότε μποροῦμε νὰ ἐλέγχουμε τὴν συμπεριφορὰ τοῦ ἀτόμου, διότι ἁπλᾶ κατασκευάζεται διαχειρίσιμη δομὴ σκέψεως.Ἀναλόγως τοῦ φιλο- σοφικοῦ ἢ τοῦ πνευματικοῦ συστήματος ποὺ θὰ χρησιμοποιηθῇ, τοῦ τύπου τῶν παραδεδομένων «μυστηρίων», καθὼς καὶ τῆς προέλευσής του, προκύπτουν καὶ οἱ διάφοροι γνωστοὶ «πιστοί», οἱ ὁποῖοι πρόσκεινται ἄλλοι ἐδῶ κι ἄλλοι ἐκεῖ, ἐκτὸς ἀπὸ τὴν δική τους πατρῴα παράδοση, διαιρεμένοι πάντοτε (τὸ «διαίρει καὶ βασίλευε» τῆς ἐξουσίας). Ἂς δοῦμε ὅμως, πῶς λειτουργεῖ αὐτὸς ὁ ἐξουσιαστικὸς «πνευματικὸς» μηχανισμὸς στὴν ἐποχή μας. Ἡ κατάληξη -ισμὸς μεταφέρει τὸ συναι- σθηματικὸ φορτίο τοῦ ὑποκειμένου, καὶ συχνὰ ἐκφράζει κάτι τὸ ὁποῖο εἶναι ἄσχετο μὲ τὸ ἴδιο τὸ ἀντικείμενο, στὸ ὁποῖο ἀναφέρεται. Κλασσικὸ παρά- δειγμα τὸ χάος μεταξὺ τῆς χριστιανικῆς ἠθικῆς καὶ τῆς χριστιανικῆς ἐκκλησίας. Ἡ ἐξέλιξη τῶν κοσμοπολίτικων ἀντιλήψεων πάντοτε φέρει δυστυχία, διότι κάθε ἀντιβαίνουσα θεωρία πρὸς τὴν φύση αὐτο-τιμωρεῖται καὶ ἐπαναφέρεται ἡ κατά-