Ἡ πολιτιστικὴ στείρωση τῆς Εὐρώπης Ὅλοι ὁμιλοῦν σήμερα γιὰ γίγαντες-ἑταιρεῖες καὶ νάνους-κράτη. Ὅμως τὰ διάφορα κοινωνικὰ προβλήματα ποὺ ἔχουν ἀναφανῆ ἐξ αἰτίας τῆς παγκοσμιοποιήσεως τῆς οἰκονομίας (ἀνεργία, πορνεία, παιδικὴ ἐργασία, κοινωνικὲς παροχὲς κ.λπ.) ἔχουν αἴτιο μᾶλλον τὸ πολιτιστικὸ ἔλλειμμα, παρὰ τὴν οἰκονομικὴ δυσπραγία. Ἡ δὲ θεραπεία τους χρειάζεται μὲν πολιτικὴ βούλησι, ποὺ ὅμως θὰ τὴν καθορίσῃ ὁ βαθμὸς πολιτισμοῦ τοῦ κάθε κράτους. Καὶ αὐτὸ συμβαίνει, γιατὶ οἱ ἀνάγκες τοῦ κάθε ἀτόμου δὲν εἶναι μόνον οἰκονομικές. Μία ἑταιρεία λύνει (σὲ ὅποιο βαθμὸ) τὸ πρόβλημα τῆς διαβιώσεως ὄχι ὅμως καὶ τὴν ποιότητά της. Ἄρα τὸ μεγάλο αἴτημα τῶν ἡμερῶν μας εἶναι ἡ ποιότητα ζωῆς. *** Παρ’ ὅλ’ αὐτὰ οἱ ἀποφάσεις τῶν ὀργάνων τῆς Εὐρωπαϊκῆς Ἑνώσεως ἔχουν ἐπικεντρώσει τὸ ἐνδιαφέρον τους στὴν νομισματικὴ ἕνωσιν. Ὅσο γιὰ τὸ νέο πρόγραμμα πολιτιστικῆς ἀναπτύξεως, ποὺ θὰ ἰσχύσῃ γιὰ τὴν πενταετία 20002005, ἐπροικοδοτήθη μὲ τὸ ἀσήμαντο ποσὸν τῶν 167 ἑκατομμυρίων ECU (μὲ σημερινὲς ἰσοτιμίες γύρω στὰ 60 δισεκατομμύρια δραχμὲς) καὶ γιὰ τὰ 15 κράτη μέλη. Καὶ εἶναι ἀκατανόητο νὰ προπαγανδίζεται ἡ Εὐρώπη τῶν πολιτῶν, ὅταν παραγνωρίζεται ὁ ἴδιος ὁ πολίτης. Ὁ πολίτης δὲν εἶναι ὁ σκύλος τοῦ Παυλώφ, γιὰ νὰ κουνᾷ τὴν οὐρά του στὸν ἦχο τῆς ὑποσχέσεως τῆς ὑλικῆς παροχῆς. Ὁ ἀθλητισμός, οἱ καλὲς τέχνες, ἡ παιδεία ἀποτελοῦν οὐσιαστικὸ τμῆμα τῆς ἀνθρώπινης ζωῆς, ποὺ καμμία ἀνώνυμη ποδοσφαιρικὴ ἑταιρεία, καμμία σχολὴ καλῶν τεχνῶν ἤ κανένα σχολεῖο δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ λύσουν, ἄν δὲν ἀπευθύνωνται στὴν ψυχή του καὶ ὄχι στὸ βαλάντιόν του. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ ἀποκλείωνται πολῖτες ἀπὸ τὴν σωματικὴ ἄσκησι (βεβαίως ὁ ἀθλητισμὸς δὲν εἶναι μόνον σωματικὴ ἄσκησις), ἀπὸ τὴν καλλιτεχνικὴ δημιουργία καὶ ἀπόλαυσιν καὶ ἀπὸ τὴν μόρφωσιν. Δὲν εἶναι δυνατὸν νὰ προσμετρῶνται μὲ λογιστικὴ λογικὴ οἱ παροχὲς τῶν ἀγαθῶν αὐτῶν. *** Σ’ ἕνα ἄρθρο τῆς Γιώτας Συκκᾶ στὴν «Καθημερινὴ» τῆς 2ας Ἰουνίου 1998 σημειώνεται: «Ὁ εὐρωπαϊκὸς κινηματογράφος καὶ ἡ τηλεόραση εἶναι σὲ δεινὴ θέση, ὄχι λόγῳ παραγωγῆς ἀλλὰ ἐξ αἰτίας τῆς μὴ κατανάλωσης» («Πρῶτα Σύγκλιση, μετὰ Πολιτισμός», σελ. 15). Ἡ φράσις αὐτὴ ἀποκαλύπτει τὴν φρικτὴ ἀλήθεια· ὄχι μόνον στὸν κινηματογράφο καὶ τὴν τηλεόραση, ἀλλὰ στὸ σύνολο τῶν τεχνῶν ἡ Εὐρώπη δὲν καταναλώνει τὰ πολιτιστικά της προϊόντα. Δύο εἶναι οἱ αἰτίες τοῦ φαινομένου αὐτοῦ. Ὑπάρχουν τηλεοπτικὰ προγράμματα καὶ κινηματογραφικὰ ἔργα εὐρωπαϊκά, ποὺ ἀποτελοῦν μίμησι τῶν ἀμερικανικῶν. Μὲ δεδομένη τὴν ὑλικοτεχνικὴ ὑπεροχὴ τῶν ΗΠΑ τὰ εὐρωπαϊκὰ προϊόντα φαντάζουν πτωχοὶ συγγενεῖς καὶ δὲν προσελκύουν καταναλωτικὸ ἐνδιαφέρον. Ἡ «Γιούρολαντ» δὲν πρόκειται ποτὲ νὰ φθάσῃ τὴν