Ὁ ἀνθελληνισμὸς στὸ Βυζάντιο καὶ τὸ «Σχῖσμα» μὲ τὴ Ρώμη I. H «ΕΠΙΤΗΡΗΣΙΣ» TOY ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Διττὰ εἶναι τὰ αἴτια τῆς πολιτιστικῆς διαφορᾶς Ἀνατολῆς καὶ Δύσεως. Ὅπως εἴπαμε, τὰ διάφορα βάρβαρα φῦλα ποὺ εἰσέβαλαν στὴν Δύσιν, ἦταν οἱ φορεῖς τοῦ μεσαίωνος. Δὲν ὑπῆρχε μὲ ἄλλα λόγια ἀνάγκη καταδιώξεως τοῦ ἑλληνι- κοῦ πολιτισμοῦ οὔτε ἐπιτηρήσεως, μήπως «σηκώσῃ κεφάλι». Ἄρα ὁ ρόλος τοῦ πάπα ἦταν τελείως διάφορος τοῦ πατριάρχου. Κατ’ ἀρχὰς ὁ πάπας ἀπὸ τὸ 755 μ.X. ἔγινε καὶ κοσμικὸς ἄρχων μὲ τὴν ἀνα- γνώρισιν ἀπὸ τοὺς Λομβάρδους τοῦ παπικοῦ κράτους στὴν κεντρικὴ Ἰταλία, ὕστερα ἀπὸ τὶς πιέσεις τοῦ Πιπίνου τοῦ Βραχέως. Σὲ ἀντάλλαγμα ἡ στέψις του ἀπὸ τὸν πάπα ἐνομιμοποίησε τὴν ἐκλογήν του ὡς βασιλέως. Ἔκτοτε ὁ πάπας σὰν ἀρχηγὸς κράτους, ἰσότιμος μὲ τοὺς ἄλλους ἡγεμόνες, συνεμάχησε ἢ ἦρθε σὲ πόλεμο μαζί τους, ὅπως συνέβη μὲ τοὺς Γερμανοὺς καὶ τοὺς Νορμανδούς. Αὐτὸ σημαίνει, ὅτι ὁ κάθε ἡγεμόνας καθώριζε κατὰ τὶς θελήσεις του τὴν πολι- τικήν, μηδὲ τῆς πολιτιστικῆς ἐξαιρουμένης, στὸ βασίλειό του. Καὶ τὴν πνευ- ματική τους ἀνεξαρτησία οἱ τοπικοὶ ἡγεμόνες τὴν ἐξησφάλιζαν μὲ τὸν διορι- σμὸ τοῦ δευτερότοκου υἱοῦ ὡς ἀρχιερέως (καρδιναλίου) τῆς περιοχῆς. Ἔτσι ὁ μὲν πρωτότοκος ἐκληρονόμει τὸν τίτλο καὶ ἀνελάμβανε τὴν διοίκησιν τοῦ φέ- ουδου καὶ ὁ δευτερότοκος, σὰν καρδινάλιος, τὴν πνευματικὴ ζωή. Αὐτὸ ἔδω- Ρινοτομία, καυλοτόμησις, μεταλλισμός, καῦσις... H βαρβαροτητατωνποινωνστο Βυζάντιο Μία ἀπὸ τὶς ἀπόψεις σχετικὰ μὲ τὴν βυζαντινὴ περίοδο εἶναι, ὅτι ἐκείνη τὴν ἐποχὴ τὸ δίκαιο ὑπὸ τὴν ἐπίδραση τοῦ χριστιανικοῦ πνεύματος μεταρρυθ- μίσθηκε ἐπὶ τὸ ἀνθρωπινώτερο. Ἂν μελετήσῃ κανεὶς ὅμως τὶς ἄφθονες σῳ- ζόμενες πηγὲς γιὰ τὴν βυζαντινὴ δικαιοσύνη, εἶναι βέβαιο ὅτι θὰ καταλήξῃ σὲ διαφορετικὰ συμπεράσματα. Ἀσφαλῶς ἡ σημαντικώτερη πηγὴ εἶναι τὰ «Βασιλικὰ»τοῦ αὐτοκράτορος Λέοντος ΣΤ´ τοῦ Σοφοῦ (886 - 912 μ.X.), τὰ ὁποῖα εἶναι πολὺ διαφωτιστικὰ γιὰ τὴν ἀπονομὴ τῆς δικαιοσύνης τὴν βυ- ζαντινὴ ἐποχή, ἀφοῦ ἀποτελοῦσαν τὴν κωδικοποίηση τῶν τότε ἰσχυόντων νό- μων. Πιὸ συγκεκριμένα τὸ ἑξηκοστὸ Βιβλίο τῶν «Βασιλικῶν» μᾶς πληροφο- ρεῖ περὶ τῶν ποινῶν ποὺ ἐπέβαλλε γιὰ διάφορα ἐγκλήματα ἡ βυζαντινὴ ποι- νικὴ δικαιοσύνη. �