Στοιχεῖα ἀπὸ τὸν Ὅμηρο καὶ Ἡσίοδο γιὰ τὴ θέση τῆς Πελασγικῆς Δωδώνης Τὴν πληροφορία ὅτι τὸ Μαντεῖο τῆς Δωδώνης ἦταν Πελασγικὸ μᾶς τὴ δίνει ὁ Ὅμηρος. Ἐπίσης καὶ τὴν ταυτότητα τῆς περιοχῆς ὅπου ὑπῆρχε ἐκεῖνον τὸν καιρὸ τὸ μα- ντεῖο, ὅπως ἀποδεικνύεται καὶ ἀπὸ τὰ κείμενα τοῦ Ἡσίοδου καὶ τοῦ Ἡρόδοτου. Ὁ Ὅμηρος λέγει: «Ἦρθε ἀπὸ τὸν Κύφο ὁ Γουνεὺς μὲ εἰκοσιδύο πρῦμνες. Εἶχε Αἰνιήνων πληθυσμὸ καὶ Περραιβῶν γενναί- ων, ὅσοι στὴν κακοχείμωνη Δωδώ- νη κατοικοῦσαν κι ὅσοι ἀπὸ τὸν Τι- ταρήσιο πότιζαν τοὺς ἀγρούς τους, ποὺ χύνει μέσ’ στὸν Πηνειό τὰ πρό- σχαρα νερά του...» (Ὁμήρου, Ἰλιὰς B 748 κ.ἑ.). Τὸ παραπάνω κείμενο ξεκαθαρί- ζει, ὅτι οἱ Περραιβοί (Περραιβία: σημερινὴ ἐπαρχία Ἐλασσόνας) ζοῦσαν περὶ τὴν δυσχείμερη Δω- δώνη καὶ νέμονταν τὰ ἀγαθὰ τοῦ ποταμοῦ Τιταρήσιου, ποὺ πηγάζει καὶ σήμερα ἀπὸ τὸ ὄρος Τίταρον- ιον (ἐκεῖ ποὺ βρίσκεται τὸ χωριὸ Σαραντάπορο) καὶ συνεχίζοντας σμίγει μὲ τὸν Πηνειό, ὅπως ὁ Ὅμη- ρος ἀναφέρει. Εἶναι, νομίζω, ἡ με- γαλύτερη ἀπόδειξη τῆς ἕδρας τοῦ Μαντείου. Σήμερα κοντὰ στὴν κοί- τη τοῦ Τιταρήσιου ποταμοῦ γίνο- νται ἀνασκαφὲς σὲ τρεῖς Περραι- βικὲς πόλεις (Ἄζωρος, Πύθιο, Δο- λίχη), οἱ ὁποῖες κάποτε εἶχαν κοινή διοίκηση, καὶ αὐτὸ τὸ ἐπιβεβαιώ- νει καὶ τὸ ἀρχαῖο νόμισμα ποὺ βρέθηκε στὴν Ἄζωρο (περιοχὴ Δήμου Σαραντα- πόρου), τὸ ὁποῖο φέρνει τὴν ἔνδειξη «Τριπολιτᾶν» καὶ στὸ κέντρο ἕνα μεγάλο τρί- ποδα Μαντείου (βλ. φωτογραφία). Ὁ Ὅμηρος προσθέτει: «Δία τῆς Δωδώνης, πρωτοκύβερνε, Πελασγικέ, ποὺ μένεις μακριά, τὴν παγερὴ ἀφεντεύοντας Δω- δώνη, καὶ τριγύρω χαμοκοιτάμενοι, ἀνιφτόποδες, ζοῦν οἱ Σελλοί, οἱ δικοί σου προφῆτες...» (Ἰλιὰς Π 230-235). Ἀρχαῖο νόμισμα, ποὺ βρέθηκε στὶς ἀνασκαφὲς στὴν Ἄζωρο - μία ἀπὸ τὶς πόλεις τῆς Τριπολίτι- δας. Διακρίνεται ὁ τρίποδας μαντείου. Τὸ κείμενο αὐτό, τὸ ὁποῖο εἶναι ἔκκληση τοῦ Ἀχιλλέα πρὸς τὸν Δία τὸν Δω- δωναῖο καὶ Πελασγικό, δηλώνει, ὅτι ὁ Ζεὺς ὁ ἴδιος εἶναι γέννημα - θρέμμα τῆς Δω-