HH KK II NN HH ΣΣ II ΣΣ TT ΩΩ NN II ΔΔ EE ΩΩ NN Δ. καὶ A. ΦΕΡΤΗ, “Historical Evolutions of Infrastucture: 15.000 Years of History” (Ἱστορικὲς ἐξελίξεις τῆς ὑποδομῆς: 15.000 ἔτη ἱστορίας) Πόσα λάθη, παραλείψεις καὶ διαστρεβλώσεις ἔχουν καταγραφῆ στὴ διεθνῆ βιβλιογραφία ἀναφορικὰ μὲ τὴν ἱστορία τῆς ἀνθρωπότητας; Μὲ μία τεκμηριωμένη ἐργασία δύο ὁμογενεῖς μας, ὁ Δημήτρης καὶ ἡ Ἄννα Φέρτη, ἐπιχειροῦν νὰ ἀποκαταστήσουν ὡρισμένα ἀπ’ αὐτὰ σὲ μία χρηστικὴ καὶ συνοπτικὴ ἔκδοση, μὲ τίτλο “Historical Evolutions of Infrastructure: 15.000 Years of History”, ἡ ὁποία ἐκδόθηκε στὴ Νέα Ὑόρκη. Βασιζόμενοι στὴν εὐρεία ἔννοια τῆς λέξεως «ὑποδομή», ὅπως τὴν ὁρίζει ὁ Σωκράτης, οἱ δύο συγγραφεῖς ἐξερευνοῦν τὴν ἱστορική της ἀνάπτυξη μὲ ἰδιαίτερη ἔμφαση στὴν Ἐπιστήμη καὶ τὴν Τεχνολογία. Ξεκινοῦν ἀπὸ τὴν Προϊστορικὴ ἐποχὴ (15.000 χρόνια πρὶν τὸ παρόν) καὶ ἀναφέρονται στοὺς Προσωκρατικοὺς χρόνους, στὴν ἐποχὴ τοῦ Χρυσοῦ Αἰῶνα, στὴν Ρωμαϊκὴ – Ἑλληνορρωμαϊκή, στὴν Ἀναγέννηση, τὴ σύγχρονη, γιὰ νὰ προδιαγράψουν τέλος καὶ τὶς ἀναμενόμενες ἐξελίξεις στὸ μέλλον. Τὸ βιβλίο παρουσιάζει τὶς ἐξελίξεις σὲ τομεῖς ὅπως ἡ Πολεοδομία, ἡ Ἀρχιτεκτονική, ἡ Φιλοσοφία, ἡ Πολιτική, τὸ Ἐμπόριο, ἡ Τέχνη, ἡ Ἀνθρωπολογία, τὰ Μαθηματικὰ κ.ο.κ. Ἐνδεικτικὰ ἀναφέρουμε τὶς ἐπανορθώσεις σχετικὰ μὲ τὴν προέλευση τῆς γλώσσας μας, τὴν τεχνολογικὴ καὶ ἐπιστημονικὴ ἀνάπτυξη τῶν Προσωκρατικῶν, τὰ δικαιώματα τῶν γυναικῶν στὴν ἀρχαία Ἑλλάδα (Πυθαγόρας), τὴν ἐξέλιξη τοῦ ἀνθρώπου (Ἀρχάνθρωπος τῶν Πετραλώνων) κ.ο.κ. Ἐκφράσεις τῆς νεοελληνικῆς στὰ ἀρχαῖα κείμενα Εἶχα τὴν τύχη νὰ ξαναδιαβάσω τὸ «Συμπόσιο» (Σ) καὶ τὸν «Φαῖδρο» (Φ) τοῦ Πλάτωνος σὲ παλιὰ ἔκδοση (1) στὸν κατάλληλο χῶρο - χρόνο - διάθεση. Ὁ ζωντανὸς χαριτωμένος διάλογος διανθίζεται ἀπὸ κοινές / καθημερινὲς ἐκφράσεις, ποὺ χαρίζουν ἀμεσότητα καὶ κάποια θεατρικότητα στὸ κείμενο. Εἰδικώτερα ἡ ἔκφραση «...τὰ ὠὰ ταῖς θριξίν (τέμνει)» (Σ. 190e) μοῦ θύμισε τὴ νεοελληνικὴ ἔκφραση «τὄκοψε στὴν τρίχα» μὲ τὴν ἴδια ἔννοια (= στὴν ἐντέλεια). Τότε σκέφθηκα, ὅτι πιθανὸν νὰ ὑπάρχουν καὶ ἄλλες τέτοιες, κοινὲς στὴν νεοελληνικὴ καὶ στὴν ἀρχαία. Ταυτόχρονα θυμήθηκα μία διάλεξη τοῦ καθηγητοῦ I. Προμπονᾶ μὲ τίτλο «Κοινὲς ἐκφράσεις στὰ ὁμηρικὰ ἔπη καὶ τὰ δημοτικὰ τραγούδια», ποὺ τὴν τεκμηρίωνε μὲ 20 παραδείγματα. Λόγου χάριν πῆρε ἀπὸ τὴν Ὀδύσσεια (ι 355): «Δός μοι ἔτι πρόφρων καί μοι τεὸν οὔνομα εἰπὲ αὐτίκα νῦν, ἵνα τοι δῶ ξείνιον, ᾧ κε σὺ χαίρῃς» [ἤτοι σὲ μετάφρασή μας: «Κι’ ἀκόμα δός μου πρόθυμα καὶ πές μου τ’ ὄνομά σου τώρα εὐθύς, γιὰ νὰ σοῦ δώσω δώρημα, ποὺ σὺ θὰ τὸ χαρῆς»]. Καὶ βρῆκε τὸν ἀντίστοιχο στίχο σὲ δη(cid:3)