ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
221ΜΑΙΟΣ 2000
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Η ενότητα μυθολογικής και κλασικής σκέψεως — ΚΟΥΒΑΛΑΚΗΣ, ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ
- Η ΚΙΝΗΣΙΣ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ — χωρίς ὄνομα στόν κατάλογο
Πρωτογενές κείμενο, χωρίς καμία ἐπέμβαση
HH ΚΚΙΙΝΝΗΗΣΣΙΙΣΣ ΤΤΩΩΝΝ ΙΙΔΔΕΕΩΩΝΝ
N.G.L. HAMMOND,Τὸ Μακεδονικὸ Κράτος
Πρόκειται γιὰ ἕνα «κλασστικὸ» ἱστορικὸ ἔργο –γραμμένο μὲ τὸ γνωστὸ ἀγγλοσαξωνικὸ ὕφος–,
ποὺ ἀναφέρεται στὴν ἱστορία τοῦ Μακεδονικοῦ Κράτους ἀπὸ συστάσεώς του (Ἀρχαϊκοὶ Χρόνοι)
ὥς τὴν κατάλυσή του ἀπ’ τοὺς Ρωμαίους (2ος π.X. αἰών). Ὡστόσο κάποια σημεῖα τοῦ ἔργου ἔρχο-
νται νὰ καταστρέψουν τὴ φαινομενικῶς καλὴ εἰκόνα του, ἀφοῦ τεχνηέντως ἀναπαράγουν ἱστορικὰ
ψεύδη, ποὺ ἡ σημασία τους εἶναι σαφῶς μεγαλύτερη ἀπ’ ὅ,τι δίνει σ’ αὐτὰ ὁ συγγραφέας.
Ἀναφερόμενος λοιπὸν στὴ μάχη τῆς Χαιρώνειας ὁ Χάμμοντ γράφει:«Ὅταν ὁ Φίλιππος εἶδε τὶς
παρατεταγμένες σοροὺς τῶν ἱερολοχιτῶν, δάκρυσε. Λέγεται, ὅτι ἐπαίνεσε τὸ θάρρος τους, τὸ ὁποῖο
πιστευόταν ὅτι ἐμπνεόταν ἀπ’ τὸν ὁμοφυλόφυλο ἔρωτα τῶν ἀφωσιωμένων ζευγαριῶν»!Καὶ στὴν
ἀντίστοιχη παραπομπή, ποὺ παραθέτει στὸ τέλος τοῦ βιβλίου, ἀποσιωπᾶ τὰ πάντα: (Πλούταρχος,
«Πελοπ.» 18.5:«Οἱ Θηβαῖοι εἶχαν ἀντιμετωπίσει τὶς “λόγχες”(σάρισσες),δηλαδὴ τοὺς φαλαγγίτες»
<ἱερολοχίτες>. Ἄσχετα πράγματα δηλαδή. Ἀπὸ ποῦ λοιπὸν ὁ Χάμοντ συμπεραίνει, ὅτι οἱ Θηβαῖοι
ἱερολοχίτες ἦταν... κιναιδικὰ ζευγάρια;
Παρακάτω (σελ. 239) γράφει: «Ὁ Ἀλέξανδρος, ὅπου κι ἄν πήγαινε, οἱ θρησκευτικοὶ ἀρχηγοὶ τὸν
καλωσόριζαν. Ἀκόμη κι ὁ μέγας ραββῖνος τῶν Ἑβραίων τῆς Ἱερουσαλὴμ τὸν ὑποδέχθηκε σὰν πι-
στὸ τοῦ Ἰεχωβᾶ. Οἱ Αἰγύπτιοι ἱερεῖς τὸν ὑποδέχθηκαν σὰν “Φαραὼ” καὶ βασιλέα τῆς Ἄνω καὶ τῆς
Κάτω Αἰγύπτου...». Πόση λοιπὸν ἦταν ἡ ἀπήχηση τῆς ἑβραϊκῆς θρησκείας καὶ τῶν Ἑβραίων τὸν
4ο π.X. αἰῶνα, ὥστε νὰ χρειάζεται αὐτὸ τὸ «ἀκόμη κι ὁ μέγας ραββῖνος»;Ἢ, τὸ ἴδιο εἶναι νὰ ὑπο-
δέχεσαι κάποιον ὡς «πιστὸ»(Ἑβραῖοι) καὶ τὸ ἴδιο ὡς «βασιλέα»(Αἰγύπτιοι);!
Καταλήγει κανεὶς στὸ συμπέρασμα, πὼς ἕνας ἱστορικός, ἄν δὲν ἀπαλλάσσεται πρῶτα ἀπ’ τὶς προ-
σωπικές του πεποιθήσεις, πάθη ἢ καταγωγή, πρὶν ἀρχίσῃ νὰ καταγράφῃ τὴν ἱστορία, τότε ἡ ὅλη
Ἑνότητα «μυθολογικῆς» καὶ κλασσικῆς σκέψεως
Εἰσαγωγικὰ ὁ John Βuryστὸ θεωρούμενο ὡς κλασσικὸ ἱστορικὸ ἔργο
του γιὰ τὴν Ἀρχαία Ἑλλάδα ἀναφέρει: «Σὰν ἑλληνιστὴς θὰ εἶμαι εὐτυ-
χής, ἄν μπορέσω νὰ δείξω μὲ πειστικότητα τὸ γεγονὸς ὅτι, ὅπως στὴν
ποίηση καὶ στὰ Γράμματα γενικά, ὅπως στὴν Τέχνη, ὅπως στὴ φιλοσο-
φία καὶ στὰ μαθηματικά, ἔτσι καὶ στὴν ἱστορία ἡ ὀφειλή μας πρὸς τοὺς
Ἕλληνες ξεπερνάει κάθε μέτρο».Ἡ ἔννοια τῆς ἱστορίας ἔχει τὶς ρίζες της
στὰ ὁμηρικὰ ἔπη καὶ στὸ θεσμὸ τοῦ «ἵστορος», ποὺ γιὰ τὸν συγγραφέα
«ἦταν ἕνας ἄνθρωπος ἐπιδέξιος νὰ ἐρευνᾷ τὰ ἀμφισβητούμενα γεγονό-
τα ἢ τὶς νομικὲς διαφορὲς καὶ νὰ ἀποφασίζῃ ποιὸ ἦταν τὸ ἀληθινό».
Ἐπομένως ἡ ἱστορία ἐμπεριέχει μέσα της τὸ σπέρμα τῆς κριτικῆς καὶ τοῦ
ἐλέγχου τῶν γεγονότων, ποὺ πέρα ἀπ’ τὴν ἀληθινὴ καταγραφὴ τοῦ πα-
ρελθόντος ὁδηγεῖ καὶ σὲ ἕνα συμπέρασμα, ἕνα γενικώτερο δίδαγμα.
Γιὰ τὸν συγγραφέα ἡ ἱστορία στὴν ὡς ἄνω ἐκδοχή της, ποὺ εἶναι καὶ σή-
μερα ἀποδεκτὴ καὶ μάλιστα τὴν καταξιώνει ὡς ἐπιστήμη, ξεκινᾶ ἀπ’ τὸν
�