ΣΠΥΡΟΣ ΝΟΝΙΚΑΣ Ὃ ἐπιχειρηματίας "Αν ἀνατρέξουμε στὰ βάθη τῆς προϊστορίας θὰ συναντήσουμε τὸν πρωτόγονο ἄνθρωπο νὰ ἐξασφαλίζει τὰ τοῦ βίου ἀποκλειστικὰ καὶ μόνο μὲ τὰ δυό του τὰ χέρια. "Ηταν δηλαδὴ συλλέκτης καὶ κυνηγὸς καὶ κατοικοῦσε μέσα σὲ σπηλιές. Μὲ τὴν πρόοδο τῆς ἀνθρωπότητας καὶ μὲ τὴν ἀνακάλυψη τῆς γεωργίας, κάπου πρὶν 12.000 χρόνια, ὁ ἄνθρωπος διαπίστωσε, ὅτι ἡ γῆ μπορεῖ νὰ τοῦ δώσει κάτι, ποὺ δὲν μποροῦν νὰ τοῦ δώσουν τὰ χέρια του. Δηλαδή, ἄν ἔπεφτε ἕνας σπόρος στάρι στὴ γῆ, σὲ λίγους μῆνες ἔβγαινε ἕνα στάχυ ποὖχε 30 σπόρους. ὪἜτσι κατάλαβε, ὅτι ἡ γῆ μέσα της ἔκλεινε μίαν αὐτόνομη καὶ αὐτοδύναμη ἀξία. Ταυτόχρονα μὲ τὴν ἀνακάλυψη τῆς γεωργίας δημιουργήθηκε ἡ ἔννοια τοῦ περισσεύματος τῆς παραγωγῆς, τῆς ἀνταλλαγῆς προϊόντων, τῆς ἀγορᾶς, καὶ λίγο ἀργότερα τοῦ κέρδους, τοῦ χρήματος καὶ τῆς ἔννοιας τοῦ κεφαλαίου, ποὺ κι αὐτὸ ἔχει μίαν αὐτόνομη δύναμη στὴ διαδικασία παραγωγῆς. Ἔτσι μέχρι τὴν ἐποχὴ ποὺ ἡ μοίρα τῆς ἀνθρωπότητας συναντήθηκε μὲ τὴ βιομηχανία καὶ τὸ σύνδρομό της, τὴν οἰκονομικὴ ἀνάπτυξη (κάπου πρὶν 200 χρόνια), ὑπῆρχαν τρεῖς συντελεστὲς παραγωγῆς: ἡ ἐργασία, ἡ γῆ καὶ τὸ κεφάλαιο. Καὶ αὐτὸ ἦταν μία οἰκουμενικὴ παραδοχή. Καὶ τὸ εἰσόδημα μοιραζότανε στοὺς τρεῖς αὐτοὺς συντελεστές. Μισθὸς γιὰ τὴν ἐργασία, ἔγγειος πρόσοδος γιὰ τὴ γῆ καὶ τόκος γιὰ τὸ κεφάλαιο. Ὅμως ἡ βιομηχανικὴ ἐπανάσταση ἔφερε στὸ προσκήνιο ἕνα καινούργιο καὶ πολὺ δυναμικὸ συντελεστὴ τῆς παραγωγῆς, ποὺ φέρει τὸ ὄνομα ἐπιχειρηματίας, ἀμείβεται μὲ κέρδος καὶ ἔχει τὶς ἰδιαιτερότητές του: βιομήχανος, ἐφοπλιστής, μεγαλέμπορος, τραπεζίτς κλπ. Ἣ ἐποχὴ ποὺ ἄνοιξε ἡ βιομηχανικὴ ἐπανάσταση, μὲ τὶς ἐπιπτώσεις πάνω στὶς κοινωνικές, οἰκονομικὲς καὶ πολιτικὲς δομὲς τῆς οἰκουμένης, ἔδωσαν τὸ σημερινὸ οἰκονομικοκοινωνικὸ καὶ πολιτικὸ τρίπτυχο, στὸ ὁποῖο ταξινομοῦνται τὰ διάφορα κράτη τοῦ πλανήτη μας. Ἔτσι ἔχουμε: Κράτη μὲ ἐλεύθερη οἰκονομία, πολλῆς ἤ λίγης καπιταλιστικῆς ἀπόχρωσης (ΕΣΣΔ, ΚΟΜΕΚΟΝ, ΚΙΝΑ κλπ.). Καὶ τέλος τριτοδρομικὰ κράτη (Γιουγκοσλαβία, Λιβύη, Συρία κλπ.). Στὴν πρώτη κατηγορία ἀναγνωρίζονται καὶ οἱ τέσσερεις συντελεστὲς παραγωγῆς. Στὴ δεύτερη μόνον ὁ συντελεστὴς ἐργασίας. Στὴν τρίτη ἐλικρατεῖ σύγχυση καὶ κατὰ περίπτωση ἀναγνωρίζονται ἕνας (ἐργασία) ἕως τέσσερις συντελεστὲς παραγωγῆς. Στὴ συνέχεια θὰ ἀναφερθῷ μόνο στὴν πρώτη περίπτωση, γιατὶ μόνον αὐτὴ ἐνδιαφέρει τὴν ἑλληνικὴ οἰκονομία. Ἐπὶ τοῦ παρόντος, τουλάχιστον. Ἐντελῶς δὲ παρενθεσιακὰ ἀναρωτιέμαι, ἐὰν ἡ μαρξιστικὴ ἀντίληψη πραγμάτων μπορεῖ νὰ ἐναντιωθεῖ στὴν φυσικὴ φορὰ τῆς οἰκονομικῆς πορείας τοῦ ἀνθρώπου, ἀπὸ τὸν καιρὸ ποὺ στάθηκε ὄρθιος στὰ δυό του πόδια κἀταργώντας τοὺς τρεῖς ἀπὸ τοὺς τέσσερις συντελεστὲς παραγωγῆς. Δηλαδὴ ἀπορῶ, ἐὰν ̓ εἶναι δυνατὸς ὁ βιασμὸς τῆς νομοτέλειας, καὶ ἡ ἐπιστροφὴ τοῦ ἀνθρώπου, ἀπὸ πλευρᾶς συντελεστῶν παραγωγῆς, στὴν ἐποχὴ ποὺ ζοῦσε στὶς σπηλιὲς καὶ πάνω στὰ δέντρα. Καὶ ὅλα ἦταν τότε ἐργασία καὶ τίποτα ἄλλο. ̓Αλλὰ ἡ παραβίαση τῆς φυσικῆς νομοτέλειας μπορεῖ νὰ γίνεται ἀτιμώρητα, ὅταν ἀκόμη κι ὁ Ἥλιος θὰ τιμωρηθεῖ, ἄν παραβεῖ τοὺς φυσικοὺς νόμους, καθὼς παραγγέλνει ὁ Ἡράκλειτος;