ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

30ΙΟΥΝΙΟΣ 1984

Τυπωμένη σελίδα
σελ. 1476 συμπερασμένος
Φύλλο στό PDF
37 ἀπό 65
Πηγή κειμένου
OCR
Τεῦχος
δεῖτε τό τεῦχος
Τό PDF
Ἀνάγνωση PDF Λῆψις PDF

Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο

  1. Η κακοποίηση της ιατρικής γλώσσας — ΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ, ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ
    ἀρχή: σελ. 1476 συμπερασμένος · τέλος: ἄγνωστο · τχ. 30

Κείμενο φύλλου

Δρ. ΚΩΝ. ΜΗΤΡΟΠΟΥΔΟΣ Ἡ κακοποίηση τῆς ἰατρικῆς γλώσσας Τὴν ἑλληνικὴ γλῶσσα γενικὰ νοθεύουν ξενικὰ γλωσσικὰ ἁμαρτήματα καὶ δικά μας μολύσματα καὶ τὴν καθιστοῦν ἄμορφη καὶ δυσειδῆ, γράφαμε σὲ ὑπόμνημά μας πρὸ τὴν ̓Ακαδημίαν ̓Αθηνῶν. Οἱ ἀφόρητοι ξενισμοί, σολοικισμοὶ καὶ νεοελληνισμοὶ τῶν ἀνθρώπων ἐκείνων, οἱ ὁποῖοι ὀλιγωροῦν στὴν παραγωγὴ καὶ τὴ σύνθεση τῶν λέξεων (καὶ οἱ ὁποῖοι ἀγνοοῦν τὴν ἑλληνικὴ γλῶσσα καὶ καταφρονοῦν τὴν ὀρθογραφία καὶ τὴν ὀρθὴ ὀρολογία, ἀστοιχείωτοι ὄντες), νοθεύουν τὴν γλῶσσα καὶ τὴν κατεβάζουν στὰ ἐπίπεδα τῶν λαϊκῶν τάξεων τὴ στιγμή, ποὺ αὐτὴ ἀπαιτεῖ μιὰ ἀνώτερη ἐξέλιξη. Εἶναι ἀνάγκη, λοιπόν, οἱ ἀνελλήνιστοι ὅροι καὶ οἱ δυσειδεῖς λέξεις χωρὶς κανένα ἐνδοιασμὸ νὰ ἐξοβελισθοῦν ἀπὸ τὴν ἑλληνικὴ γλῶσσα, γιατί, ἔπανολαμβάνουμε, τὴν μολύνουν. Ὅσον δὲ ἀφορᾶ στὴν λαθεμένη ἀντίληψη ὅτι αὖτὸ εἶναι ἀνέφικτο, λόγῳ τῆς μακροχρόνιας χρήσεως ἤ τῆς διεθνοῦς συνεννοήσεως παρ ̓ ὅλη τὴν ἀναγνωρισμένη τους ἀθλιότητα, εἶναι ἀφελής, παράδοξος καὶ ἀντιεπιστημονική, ἀφοῦ ἐπιταγή τῆς γλωσσικῆς ἐξελίξεως εἶναι ἡ σαφὴς γνώση κάθε ὀρθοῦ καὶ ἡ ἀπόρριψη τοῦ μὴ ὀρθοῦ. Οἱ περισσότερες κακόζηλες λέξεις τῆς νεοελληνικῆς προέρχονται ἀπὸ τὴν κακὴ ἀπόδοση στὴν ἑλληνικὴν ἀλλογλώσσων λέξεων καὶ ὅρων ἀπὸ ἀνθρώπους, ποὺ ὄχι μονάχα ἀγνοοῦν τὴν ξενικὴ γλῶσσα, ἀλλὰ καὶ τὴν μητρική τους καὶ τοὺς κανόνες της. Ποιός, λ.χ., δὲν θὰ θαύμαζε τὸ «φωλεὰ ἐν ὑψιπέδῳ» τοῦ ἁστοιχείωτου ἐκείνου ποὺ τὸ ἔγραψε, γιὰ νὰ ἀπεικονίσει τὴν ἀκτινολογικὴ εἰκόνα ποὺ ἐμφανίζει ἡ ἑλκωτικὴ ἐπεξεργασία στὰ τοιχώματα τοῦ στομάχου! Καὶ ποιὸς δὲν θὰ ἀποροῦσε στὸ ἄκουσμα τῆς φραγκοελληνικῆς ᾱθλιότητας: «Εἶδος τι πνευματικοῦ κονφορμισμοῦ» ἤ τοῦ «μετήμφιεσμένη σιλουέτα, τὴν ὁποία σκιτσάρουν... ψυχολογικὰ προτσές...μμοντέρνες ἔρευνες, ὅμως εἶναι ἕνα ἄχρωμο ἰτιβίντιουν» κ.λ.π. Ὁ 1 ανοίκίοΓ (βλ. Ἐπιστημ. 1932, σελ. 2) γράφει: «Ἡ λογικὴ τῆς ἐπιστήμῆς βρίσκεται ἀναπόσπαστη μὲ τὴν ἐπιστημονικὴ γλῶσσα, ἐπειδὴ ὅμως οἱ λέἔεις διατηροῦν τὶς ἰδέες καὶ τὶς μεταδίδουν, τελειοποίηση τῆς ἐπιστήμης εἶναι ἀδύνατη χωρὶς τὴ τελειοποίηση τῆς γλώσσας». Ὃ Κοςε, ἐξ ἄλλου, στοὺς πρυτάνεις τῶν Γερμανικῶν Πανεπιστημίων, τὸ ἔτος 1907, ἔλεγε: «Εἶναι γεγονὸς ὅτι ἡ ἐπιστημονικὴ γλῶσσα εἶναι πλημμελὴς καὶ ἀντεπιστημονική. Στὴ γλῶσσα τὸ πᾶν ἐξηγεῖται μὲ τὴ λογικὴ ἢ τὴν ἱστορία, ἡ ὁποία εἶναι ἀπὸ μόνη τῆς λογική, καὶ ἡ ἱστορία μᾶς παρέχει τὴν αἰτία τῆς διαφθορᾶς τῆς γλώσσας». Οἱ ὀνοματολόγοι τῶν νεωτέρων χρόνων εἶναι ἀπὸ πολλὲς ἀπόψεις οἱ κυριώτεροι πταῖστες γιὰ τὴ δημιουργία ἄθλιων νέων ἰατρικῶν λέξεων καὶ τὴν ἀθέτηση τῶν νόμων τῆς ἀναλογίας καὶ τῆς σωστῆς συνθέσεως καὶ ὀρθογραφίας. Οἱ λέξεις αὐτὲς καὶ οἱ ὅροι εἶναι κακοφτιασμένοι ἔτσι ποὺ καὶ αὐτὸς ὁ ἐπιστήμων θὰ δυσκολευτεῖ ν ̓ ἀναγνωρίσει τὴν ἀρχὴ καὶ τὴ σημασία τῶν λέξεων, ποὺ κατὰ φαντασίαν εἶναι μόνον ἑλληνικές. Ἢ ἀδιάκοπη, ἐξ ἄλλου, πρόοδος τῆς ἰατρικῆς ἐπιστήμης, καὶ μάλιστα τῆς μικροβιολογίας καὶ τῆς βιολογίας, κατέστησαν ἀπαραίτητη τὴ συνεχῆ παραγωγὴ νέων λέξεων: χωρὶς ὅμως νὰ δίδεται προσοχή καὶ σημασία ἀπὸ
πρωτογενές κείμενο, ὅπως ἀκριβῶς ἐξήχθη →