ΑΧΙΛΛΕΥΣ ΤΑΓΑΡΗΣ, Ἢ ἀπροσμέτρητὸς ἀνθρωπίνη πτῶσις ᾿ἸΕνὼ εἰς πᾶσαν συνήθη ἀνθρωπίνην δραστηριότητα, μεμονωμένην ἤ συλλογικήν, τίθεται πάντοτε εἷς σκοπὸς ταύτης, ὅν ἀκολουθεῖ ὀργάνωσις καὶ ἐκτέλεσις, μὲ ἀποτέ- λεσμα ὀρθολογικὸν καὶ ὠφέλιμον, εἰς τὴν ὑψίστην ἀνθρωπίνην δραστηριότητα, τὸν Πολιτισμόν, τὸ πᾶν γίνεται τυχαίως, ἀνερματίστως καὶ τερατωδῶς, μὲ συνέπειαν τὸν πολιτιστικὸν κυκεῶνα τοῦ 20οῦ αἰῶνος. Πράγματι ὁ αἰὼν οὗτος ἐμπερικλείει, μέχρι τοῦδε, ἀπολογισμὸν φρίκης καὶ ἐκχυδαϊσμοῦ, ἄνευ προηγουμένου. Οἱ δύο μακροχρό- νιοι παγκόσμιοι πόλεμοι εἶχον ὡς προϊὸν ὀδύνης πολλὰς δεκάδας ἑκατομμυρίων νε- κρῶν, ἑκατοντάδας ἑκατομμυρίων ἀναπήρων καὶ τραυματιῶν καὶ ἀνυπολογίστους ψυχολογικὰς καὶ ἠθικὰς καταστροφὰς καὶ ἐπιπτώσεις, καὶ ὑλικὰς ζημίας. Οἱ ἄνθρω- ποι τοῦ αἰῶνος τούτου ἔχουν, γενικῶς, ἐκχυδαϊσθῆ, ζῶντες εἰς καθεστὼς συνεχοῦς πα- ραλογισμοῦ, μὲ συνέπειαν νὰ ἐπικρατοῦν τὰ ἔνστικτα τῆς βίας, τοῦ ἡδονισμοῦ καὶ τοῦ ἀκράτου ἐγωϊσμοῦ. Αἱ ἐσωτερικαὶ ἀξίαι φθίνουν καὶ περιφρονοῦνται. Οἱ σύγχρονοι «σοφοί» ἀποκηρύσσουν πομπωδῶς τὰ ἠθικοπνευματικὰ ἐπιτεύγμα- τὰ τῶν παρελθουσῶν χιλιετιῶν καὶ ἡ νέα γενεά, δεχομένη ἀσμένως τὰς ἀπόψεις των, συμπεραΐίνει ὅτι τὸ πᾶν ἐπιτρέπεται καὶ ἀχαλίνωτος παραδίδεται εἰς τὴν παντὸς εἴδους ἀκολασίαν. Λησμονοῦν οἱ θαυμασταὶ τῶν πυραύλων, τῆς πυρηνοδυνάμεως καὶ τῶν διαστημοπλοίων, ὅτι πραγματικὸς πολιτισμὸς δὲν εἶναι ἡ ἐκμηχανοποίησις καὶ μετα- βολὴ εἰς «ρομπότ» τῶν πάντων, ἀλλὰ ὁ ἐξανθρωπισμὸς τῶν μελῶν τοῦ κοινωνικοῦ συ- νόλου, ἡ προαγωγὴ τῶν ἠθικῶν ἀξιῶν, ἡ ἐπιδίωξις ὑψηλῶν ἰδεωδῶν καὶ ἡ πίστις εἰς τὰς πνευματικὰς ἀξίας. Ἢ ἱστορικὴ ἐμπειρία ἀποδεικνύει ὅτι ἡ πολιτιστικὴ πορεία τῆς ἀνθρωπότητος δὲν εἶναι συνεχῶς ἀνοδική, ἀλλὰ διακόπτεται ἀπὸ ζοφεροὺς Μεσαίωνας, οἱ ὁποῖοι δη- μιουργοῦν συνθήκας ἀποτελματώσεως καὶ ὀπισθοδρομήσεως. Ἣ ἀνθρωπότης, μετὰ τὴν σκοτεινὴν προϊστορίαν της, ἐδημιούργησε τὴν φωτεινὴν περίοδον τῆς ἀρχαιότη- τος, ὅτε, μὲ πρωτοπόρον τὴν Ἑλλάδα, ἤνθησεν ὑπερμέτρως ὃ πνευματικὸς πολιτι- σµός, Ἐπηκολούθησεν ὁ ἐρεβώδης χιλιετὴς Μεσαίων. Τοῦτον διεδέχθη ἡ φωτεινὴ ᾽Α- ναγέννησις, καὶ ἤδη ἀπὸ ἑκατὸν περίπου ἐτῶν, ἀπὸ τῆς ἐποχῆς τῆς βιομηχανικῆς «ἐ- παναστάσεως», εἰσερχόμεθα εἰς ἕνα νέον Μεσαίωνα, σκοτεινότερον εἰς περιεχόμενον τοῦ προηγουμένου καὶ λίαν πιθανὸν πολὺ διαρκέστερον τούτου, λόγῳ πλέον δυσμενῶν παραγόντων, ὡς εἶναι ἡ πληθυσμιακὴ ἔκρηξις, τὰ µέσα καταστροφῶν καὶ ἡ µηχανο- κρατία. Τόν νέον τοῦτον Μεσαίωνα προέβλεψεν, ἀπὸ τοῦ 18ου αἰῶνος, ὁ ᾿Ιταλὸς σο- φὸς Τζ. Βίκο, προφητεύσας ὅτι ἡ ἀνθρωπότης λίαν προσεχῶς θὰ ἐξεβαρβαρίζετο καὶ θὰ ἐξηγριοῦτο, λόγω τοῦ ὑλισμοῦ καὶ τοῦ ἐγωϊσμοῦ. Αἱ μηχαναί, δημιουργηθεῖσαι δι᾽ ἐ- ξυπηρέτησίν µας, μᾶς «ἐδώρησαν» τὸ ἄγχος τῆς ταχύτητος καὶ τῆς ἀπληστίας. Εἰ- σήλθομεν, οὕτω, εἰς τὸν πολιτισμὸν τῶν μηχανῶν, ὅν χαρακτηρίζει ἡ παγερότης καὶ ἡ ἀναισθησία τῶν «ρομπότ». Ὁ καθηγητὴς τοῦ Χάρβαρντ Τζ. Γκάλμπραιηθ ἀπεφάνθη προσφάτως, ὅτι τόσον εἰς τὴν σκέψιν ὅσον καὶ εἰς τὴν δρᾶσιν ἔχομεν μεταβληθῆ εἰς δούλους τῶν μηχανῶν. Οἱ ἐθελοτυφλοῦντες τεχνοκράται, ἀτενίζοντες μὲ κομπασμὸν τὰ ἐφευρήματά των, ὃν µαταδίδουν ὡς θαυματουργὸν ἔκπληξιν εἰς τὰ μάζας τῶν ἆδα- ὧν, δὲν ἔχουν ἀντιληφθῆ τὴν τρομακτικὴν κρίσιν πολιτισμοῦ, ἥν διανύοµεν. Οἱ ἄνθρωποι ἔχουν ἐξαγριωθῆ καὶ αἱ ἐκδηλώσεις ἐπιθετικότητος καὶ ὠμῆς βίας ὑ- περβαίνουν τὰς τῶν ἀγρίων ζώων, ὡς ἀποδεικνύουν οἱ σοφοὶ Κ. Λῶρεντς καὶ Τ. Γκρήν, μὲ πρωτοπόρα τὰ κράτη, εἰς τὰς σχέσεις των, ἅτινα ὡς ἀπρόσωποι ὀντότητες ἔχουν κακίαν ἀφάνταστον, ὡς τονίζουν οἱ μελητηταὶ Φόξ καὶ Τάιγκερ. Οἱ ἄνθρωποι δὲν πιστεύουν εἰς ἰδανικά, περιφρονοῦν τὴν θρησκείαν, τὴν κοινωνικὴν ἀλληλεγγύην, τὰ εὐγενῆ ἰδεώδη. Οἱ τεχνοκράται προσπαθοῦν ν᾽ ἀποδείξουν, ὅτι αἱ αἰώνιοι ἠθικαὶ ἀ- ξίαι εἶναι μεταβληταὶ καὶ ὅτι αἱ τεχνικαὶ ἐξελίξεις θὰ δημιουργήσουν νέας, ἁρμονικὰς πρὸς ταύτας. Τοῦτο ἀποδεικνύει τὴν πλήρη τύφλωσιν καὶ κὠώφωσίν των ἀπὸ τὰς λάμ-