ΔΑΥΛΟΣ/235, ’Ιούλιος 2001 15091 λήψεις τῶν ἀρχαίων Ἑλλήνων» (σελ. 14978). Στὸ σημεῖο αὐτὸ προσθέτω ἐνισχυτικῶς τὴν παρακάτω πολυσήμαντη σοφὴ διατύπωση τοῦ Δημόκριτου: «Τίποτα δὲν δημιουργεῖται ἀπὸ τὴν ἀνυπαρξία καὶ τίποτα δεν καταλήγει στὴν ἀνυπαρξία» [Μηδέν τε ἐκ τοῦ μὴ ὄντος γίγνε- σθαι μηδὲ εἰς τὸ μὴ ὂν φθείρεσθαι] (Διογένης Λαέρτιος, «Βίοι Φιλοσόφων», IX, 44-45). Αὐτὴ εἶναι ἡ φύση καὶ γι’ αὐτὸ κάθε θεο- κρατία εἶναι ἀφύσικη καὶ στέκει ἐναντίον τῆς φύσης καὶ ἐκτὸς πραγματικότητας. Αὐτὴ εἶναι ἡ ἀφύσικη «φύση» τῶν θεοκρατῶν καὶ γι’ αὐτὸ στέκουν ἄξιοι τῆς ἀφύσικης μοίρας τους. Εὐχαριστῶ Ἀλέξανδρος X. Μήτσιου Συγγραφέας - ἐρευνητὴς A.Π.Θ. Οἱ κινήσεις γιὰ τὴν ἀναβίωση τῆς Ἑλληνικῆς Θρησκείας Ἀγαπητὲ κ. διευθυντά, Ἐπειδὴ τελευταίως διάφορες κινήσεις ἀπο- σκοποῦν στὴν ἀναβίωση τῆς πατρώας θρησκεί- ας, ἐγείροντας, ὅπως εἶναι φυσικό, ἐνστάσεις εἴτε καλοπροαίρετες εἴτε κακοπροαίρετες, θὰ ἤθελα νὰ ἀναφερθῶ ἐν ὀλίγοις ἐπ’ αὐτοῦ τοῦ σοβαρωτάτου θέματος, τὸ ὁποῖο βεβαίως δὲν ἐξαντλεῖται μὲ μία ἐπιστολή. Τὸ ἐρώτημα τὸ ὁποῖο γεννᾶται κατὰ τὴ γνώ- μη μου εἶναι, ἂν ἡ πατρώα θρησκεία μὲ ὁποια- δήποτε ὀνομασία ἀποτελῇ προγονικὴ ἀξία ἢ ὄχι. Ἀπὸ ’κεῖ καὶ πέρα ὁ καθεὶς εἴτε κατὰ μόνας εἴτε ὁμαδικῶς μπορεῖ νὰ λατρεύσῃ τοὺς θεοὺς του, ὅπως αὐτὸς νομίζει καλύτερα, ἀποφεύγο- ντας ὅμως ἐγγενεῖς δυσχέρειες, ἀτέλειες καὶ ἄλλα συναφῆ, ὥστε μιὰ τέτοια προσπάθεια νὰ μὴν ἐκφυλισθῇ καὶ καταντήσῃ γραφικότητα. Ἐκεῖνο τὸ ὁποῖο ἀναγκαιοῖ καὶ ἐπισημαίνεται εἶναι, ὅτι ἦλθε πλέον ὁ καιρὸς νὰ ἀπαλλαγοῦμε (ὅσοι δὲν ἔχουμε ἤδη ἀπαλλαγῆ) ἀπ’ τὸν ξενό- φερτο Θεό, τὸν διὰ τῆς βίας ἐπιβληθέντα, ὁ ὁποῖος τόσα κακὰ προξένησε στὸν τόπο μας καὶ ποὺ ἀκόμα καὶ σήμερα ἐξακολουθεῖ νὰ κατα- δυναστεύῃ καὶ νὰ ταλανίζῃ χιλιάδες ἐγκλωβι- σμένες ψυχὲς καὶ ἀθῶες ὑπάρξεις. Τοῦτο ὅμως δὲν θὰ καταστῇ ποτὲ δυνατόν, ἂν, πρῶτον, θαρ- ραλέα καὶ ἐνσυνείδητα δὲν ἀπαλλάξουμε τὸν ἐσωτερικό μας κόσμο ἀπ’ τὸν φόβο ἑνὸς «ἐπου- ράνιου εἰσαγγελέα», δεύτερον δέ, ἂν δὲν ἐντρυ- φήσουμε μὲ διάθεση, ἐνδιαφέρον καὶ ἔρωτα γνώσεως στὴν πατρογονική μας θρησκεία, ἡ ὁποία, ὅπως εἶναι γνωστό, οὐδέποτε ἐστάθηκε ἐμπόδιο στὴν πνευματικὴ ἀνέλιξη τῶν Ἑλλή- νων. Τὸ ὅτι βρισκόμεθα ὑπὸ πνευματικὴ κατοχὴ ἐπὶ 17 περίπου αἰῶνες καὶ ὅτι θεϊστικὰ ὡς ἐκ τούτου σκεπτόμεθα κατ’ ἀπαράδεκτον ἀσια- χθέντων καὶ πραχθέντων ὑπὸ τοῦ Ἰησοῦ («Θρησκευτικὴ καὶ Ἠθικὴ Ἐγκυ- κλοπαίδεια», τόμος 10ος, σελ. 8). Καὶ ὅτι ὁ Παπίας ὑπῆρξε ὁ πρῶτος ἐκσκα- φέας τοῦ μεταλλείου τῆς προφορικῆς παράδοσης, ἀφοῦ ἐνδιαφερόταν νὰ μάθῃ τὰ περὶ τοῦ Ἰησοῦ «ἀπὸ πρῶτο χέρι», ρωτώντας ἐνώπιος ἐνωπίῳ τοὺς ἐπισκεπτομένους αὐτὸν ἀποστόλους ἢ μαθητὰς αὐτῶν. Ἄλλωστε τὸ βεβαι- ώνει ὁ ἴδιος ὁ Παπίας. Τὸ κείμενο ποὺ ἀκολουθεῖ εἶναι τοῦ Παπία, παρμένο ἀπὸ τὸ «Πατερικὸν Ἐγχειρίδιον», τόμος A´ τοῦ 1966 τοῦ καθηγητοῦ Πανα- γιώτη Χρήστου. «1. Οὐκ ὀκνήσω δέ σοι καὶ ὅσα ποτὲ παρὰ τῶν πρεσβυτέρων καλῶς ἔμα- θον καὶ καλῶς ἐμνημόνευσα συγκατατάξαι ταῖς ἑρμηνείαις, διαβεβαι- ούμενος ὑπὲρ αὐτῶν ἀλήθειαν. Οὐ γὰρ τοῖς τὰ πολλὰ λέγουσιν ἔχαιρον, ὥσπερ οἱ »5. πολλοί, ἀλλὰ τοῖς τ’ ἀληθῆ διδάσκουσιν, οὐδὲ τοῖς τὰς ἀλλοτρίας �