ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
236-237ΑΥΓ. - ΣΕΠΤ. 2001
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Ο υπερρεαλισμός, η άγνοια και οι Έλληνες — ΚΑΡΟΥΣΟΣ, ΑΓΓΕΛΟΣ
Κείμενο φύλλου
Ὅταν ξεπερνᾷς τὰ ὅρια...
O ΥΠΕΡΡΕΑΛΙΣΜΟΣ, H TEXNH, H ΙΣΤΟΡΙΚΗ
ΕΜΠΕΔΩΣΗ ΤΗΣ ΑΓΝΟΙΑΣ KAI OI ΕΛΛΗΝΕΣ
Ἐὰν οἱ προτομὲς τῶν Ἑλλήνων φιλοσόφων, ποιητῶν καὶ καλλιτεχνῶν
μειδιοῦσαν, χαμογελοῦσαν ἢ καὶ γελοῦσαν, νά ’σαστε
σίγουροι ὅτι αὐτὸ θὰ γινότανε συνέχεια. Κι ὁ λόγος εἶναι
ἁπλός: Αὐτοὶ θὰ βλέπουνε κάθε μέρα τοὺς νεώτερους ν’ «ἀνακαλύπτουνε
γιὰ πρώτη φορά» κάτι, ποὺ ἔχει περάσει ἀπ’ τὴ
δική τους σκέψη καὶ τὰ δικά τους χέρια. Μὰ ὁ μεγάλος χρόνος
μαζὶ μὲ τὶς ἑκάστοτε ἐξουσίες ἢ, γιὰ νὰ ’μαστε πιὸ εἰλικρινεῖς,
«μασκευμένες» στυγνὲς δικτατορίες, πολιτικές, θρησκευτικὲς
καὶ ἰδιωτικές, τὰ ’χουνε κάψει, ἂν καιγόντουσαν,
τὰ ’χουνε ἀκρωτηριάσει, θάψει, χρησιμοποιήσει σὰν ὑλικὰ
οἰκοδομῶν καὶ γενικὰ διαστρεβλώσει, ἀφήνοντας ἐλάχιστα,
ὅσα τοὺς ἐξυπηρετοῦσαν, δηλαδὴ ἕνα περίπου στὶς δέκα χιλιάδες.
Μέσα σ’ αὐτὸ τὸ ὁλοκαύτωμα καὶ τὴν ἄφατη ταφὴ ζωντανῶν εἶναι τὰ ἔργα
τῶν φιλοσόφων, τῶν ποιητῶν καὶ τὰ δημιουργήματα τῶν καλλιτεχνῶν. Θὰ
ρωτήσῃ ἕνας: Ἕνα μόνο στὰ δέκα χιλιάδες ἔχει μείνει; Ἀπαντῶ: Καὶ πολὺ
εἶναι αὐτό, ἀφοῦ οἱ συνεχεῖς νέες ἀνασκαφές ὅλο καὶ μεγαλώνουνε τὸν ἀριθμὸ
τῶν κατεστραμμένων ἔργων.
Μία ἀπ’ αὐτὲς τὶς «νέες ἀνακαλύψεις» τῶν νεωτέρων εἶναι καὶ ὁ Ὑπερρεαλισμὸς
τοῦ André Breton, ὅπως τὸν διατύπωσε αὐτὸς στὸ πρῶτο «Μανιφέστο
τοῦ Ὑπερρεαλισμοῦ» τὸ 1924 καὶ τὸν συμπλήρωσε ἐλάχιστα στὸ «Δεύτερο
Μανιφέστο» τὸ 1930. Ἂς δοῦμε τί εἶναι Ὑπερρεαλισμὸς ἢ Σουρρεαλισμὸς καὶ
πῶς τὸν διατυπώνει ὁ André Breton στὸ «Πρῶτο Ὑπερρεαλιστικὸ Μανιφέστο»:
«Ὁ Ὑπερρεαλισμὸς εἶναι καθαρὰ ψυχικὸς αὐτοματισμός, ποὺ μ’ αὐτὸν
προτίθεται νὰ ἐκφράσῃ κάποιος εἴτε προφορικὰ εἴτε γραπτὰ εἴτε μὲ κάθε
ἄλλο τρόπο τὴν πραγματικὴ λειτουργία τῆς σκέψης. Ὑπαγόρευση ὅμως τῆς
σκέψης μὲ τὴν ἀπουσία κάθε ἐλέγχου ἀσκημένου πάνω της ἀπὸ τὴν λογικὴ
καὶ ἔξω ἀπὸ κάθε αἰσθητικὴ καὶ ἠθικὴ μέριμνα».