Ὅταν ξεπερνᾷς τὰ ὅρια... O ΥΠΕΡΡΕΑΛΙΣΜΟΣ, H TEXNH, H ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΕΜΠΕΔΩΣΗ ΤΗΣ ΑΓΝΟΙΑΣ KAI OI ΕΛΛΗΝΕΣ Ἐὰν οἱ προτομὲς τῶν Ἑλλήνων φιλοσόφων, ποιητῶν καὶ καλ- λιτεχνῶν μειδιοῦσαν, χαμογελοῦσαν ἢ καὶ γελοῦσαν, νά ’σα- στε σίγουροι ὅτι αὐτὸ θὰ γινότανε συνέχεια. Κι ὁ λόγος εἶναι ἁπλός: Αὐτοὶ θὰ βλέπουνε κάθε μέρα τοὺς νεώτερους ν’ «ἀνα- καλύπτουνε γιὰ πρώτη φορά» κάτι, ποὺ ἔχει περάσει ἀπ’ τὴ δική τους σκέψη καὶ τὰ δικά τους χέρια. Μὰ ὁ μεγάλος χρό- νος μαζὶ μὲ τὶς ἑκάστοτε ἐξουσίες ἢ, γιὰ νὰ ’μαστε πιὸ εἰλι- κρινεῖς, «μασκευμένες» στυγνὲς δικτατορίες, πολιτικές, θρη- σκευτικὲς καὶ ἰδιωτικές, τὰ ’χουνε κάψει, ἂν καιγόντουσαν, τὰ ’χουνε ἀκρωτηριάσει, θάψει, χρησιμοποιήσει σὰν ὑλικὰ οἰκοδομῶν καὶ γενικὰ διαστρεβλώσει, ἀφήνοντας ἐλάχιστα, ὅσα τοὺς ἐξυπηρετοῦσαν, δηλαδὴ ἕνα περίπου στὶς δέκα χι- λιάδες. Μέσα σ’ αὐτὸ τὸ ὁλοκαύτωμα καὶ τὴν ἄφατη ταφὴ ζωντανῶν εἶναι τὰ ἔργα τῶν φιλοσόφων, τῶν ποιητῶν καὶ τὰ δημιουργήματα τῶν καλλιτεχνῶν. Θὰ ρωτήσῃ ἕνας:Ἕνα μόνο στὰ δέκα χιλιάδες ἔχει μείνει; Ἀπαντῶ:Καὶ πολὺ εἶναι αὐτό, ἀφοῦ οἱ συνεχεῖς νέες ἀνασκαφές ὅλο καὶ μεγαλώνουνε τὸν ἀριθ- μὸ τῶν κατεστραμμένων ἔργων. Μία ἀπ’ αὐτὲς τὶς «νέες ἀνακαλύψεις» τῶν νεωτέρων εἶναι καὶ ὁ Ὑπερρεα- λισμὸς τοῦΑndré Breton, ὅπως τὸν διατύπωσε αὐτὸς στὸ πρῶτο «Μανιφέστο τοῦ Ὑπερρεαλισμοῦ» τὸ 1924 καὶ τὸν συμπλήρωσε ἐλάχιστα στὸ «Δεύτερο Μανιφέστο» τὸ 1930. Ἂς δοῦμε τί εἶναι Ὑπερρεαλισμὸς ἢ Σουρρεαλισμὸς καὶ πῶς τὸν διατυπώνει ὁ André Βretonστὸ «Πρῶτο Ὑπερρεαλιστικὸ Μανιφέ- στο»: «Ὁ Ὑπερρεαλισμὸς εἶναι καθαρὰ ψυχικὸς αὐτοματισμός, ποὺ μ’ αὐτὸν προτίθεται νὰ ἐκφράσῃ κάποιος εἴτε προφορικὰ εἴτε γραπτὰ εἴτε μὲ κάθε ἄλλο τρόπο τὴν πραγματικὴ λειτουργία τῆς σκέψης. Ὑπαγόρευση ὅμως τῆς σκέψης μὲ τὴν ἀπουσία κάθε ἐλέγχου ἀσκημένου πάνω της ἀπὸ τὴν λογικὴ καὶ ἔξω ἀπὸ κάθε αἰσθητικὴ καὶ ἠθικὴ μέριμνα».