Πλήρ-ωση ἀντὶ ἐνέργειας στὸ Σύμπαν Φαντασθῆτε γιὰ λίγο ἕνα αὐγὸ στὴν ἄκρη ἑνὸς τραπεζιοῦ, ὅπου ἰσορροπεῖ. Ἂν ἐπιτρέψουμε στὸ αὐγὸ νὰ πέσῃ ἐλεύθερα πρὸς τὸ δάπεδο, βεβαίως θὰ θρυμματισθῇ. Ἡ ἀταξία ποὺ ἐπικρατεῖ τώρα στὸ δωμάτιο ἔχει αὐξηθῆ σὲ σχέση μὲ πρίν. Μαζί της ἔχει αὐξηθῆ καὶ μία θερμοδυναμικὴ μεταβλητή, ἡ ὁποία ὀνομάζεται ἐντροπία καὶ εἶναι αὐτή, ποὺ ὑποδηλώνει τὸ μέγεθος τῆς ἀταξίας ποὺ ἐπικρατεῖ σ’ ἕνα ὁποιοδήποτε σύστημα καὶ τὸ περιβάλλον του σὲ κάποια χρονικὴ στιγμή. Ἂς λάβουμε δὲ ὑπ’ ὄψιν στὸ σημεῖο αὐτὸ πὼς ὑπάρχουν ἀπείρως περισσότεροι τρόποι νὰ ἀποκτήσουμε ἕνα θρυμματισμένο αὐγό, παρὰ νὰ δημιουργήσουμε ἕνα τέλειο αὐγό. Ἐδῶ τίθεται τώρα τὸ καυτὸ ἐρώτημα. Ἔχουμε ἆραγε ποτὲ ἀναλογισθῇ πόσος χρόνος, πόσο ἔργο καὶ πρὸ πάντων τί πακτωλὸς πληροφορίας ἀπαιτοῦνται, γιὰ νὰ προσπαθήσουμε νὰ ἐπαναφέρουμε τὸ σπασμένο μας αὐγὸ στὴν προτεραία του κατάσταση; Δὲν εἶμαι οὔτε κἂν σὲ θέση νὰ τὸ φανταστῶ! Ὑπ’ αὐτὴν τὴν ἔννοια ἡ ἐντροπία τοῦ διαλυμένου αὐγοῦ καὶ τοῦ περιβάλλοντός του εἶναι ὅλη ἐκείνη ἡ πληροφορία ποὺ μᾶς εἶναι ἀδιανόητο νὰ συλλέξουμε καὶ ἐν συνεχείᾳ νὰ ἐπεξεργασθοῦμε, νὰ ὀργανώσουμε καὶ νὰ συγκρατήσουμε στὴ μνήμη μας, ἔτσι ὥστε νὰ κατορθώσουμε νὰ ἐφαρμόσουμε τὴν ὅποια λύση στὸ πρόβλημά μας. Ἐπιπροσθέτως, ἐνῷ συχνότατα παρατηροῦμε ἕνα ἄθικτο αὐγὸ νὰ πέφτῃ καὶ νὰ διαλύεται, οὐδέποτε παρατηρεῖται ἡ «αὐθόρμητη» ἐπανασύνθεση καὶ ἀνύψωσή του στὸ χεῖλος τοῦ τραπεζιοῦ, ἀπ’ ὅπου ξεκίνησε. Ἐδῶ ἴσως διακρίνουμε ἀμυδρῶς καὶ τὸ ὅτι χρόνος εἶναι ὅ,τι διατηρεῖ τὰ γεγονότα σὲ μιὰν ἀλληλουχία καὶ συγκρατεῖ τὰ πράγματα ἀπὸ τὸ νὰ συμβοῦν ὅλα μαζί. Ἀντιλαμβανόμεθα λοιπὸν πὼς ἡ διαδικασία εἶναι ἀμετάκλητη. Ἡ φύση δείχνει νὰ ἔχῃ τὴν τάση νὰ ὁδεύῃ πρὸς ὅλο καὶ περισσότερη ἀταξία. Ἡ ἐντροπία της δείχνει διαρκῶς νὰ αὐξάνεται. Καὶ δυστυχῶς ἔχει ἀρχίσει καὶ ὁ ἄνθρωπος νὰ βάζῃ τὸ χέρι του σ’ αὐτὸ τὰ τελευταῖα 250 χρόνια ὅλο καὶ περισσότερο... Κι ὅμως. Ἐκεῖνο ποὺ σὲ γενικὲς γραμμὲς ἐξακολουθεῖ νὰ παρατηρῆται στὸν κάλλιστο – ἂν καὶ πληγωμένο ἀπὸ τὸν ἄνθρωπο – κόσμο μας εἶναι μία σχεδὸν καθολικὴ τάξη, ἡ ὁποία συνεχῶς καὶ ἀόκνως ἀναδημιουργεῖται, πάντοτε εὑρισκομένη κάτω ἀπὸ μίαν ἀέναον ῥοὴ πληροφορίας. Ταυτοχρόνως ὅμως, ὅπου δὲν ἔχει προλάβει νὰ ἐμφανισθῇ ἡ διαρκῶς μεταβαλλομένη πληροφορία λόγῳ ἀδρανεί-