Καταρρέει τὸ δόγμα «Ἐξ Ἀνατολῶν τὸ φῶς» Τὰ τελευταῖα χρόνια ἡ ἀρχαιολογικὴ σκαπάνη φέρνει στὸ φῶς ὁλοένα καὶ πειστικώτερα τεκμήρια, ποὺ ἐπιβεβαιώνουν τὸ τεράστιο ἱστορικὸ βάθος τῆς ἀνθρώπινης παρουσίας στὸν εὐρύτερο ἑλλαδικὸ χῶρο. Ἀποδεικνύουν πὼς οἱ πολιτισμικὲς ρίζες τῆς Ἑλλάδας χάνονται στὰ βάθη τοῦ ἀπωτάτου παρελθόντος καὶ ταυτόχρονα ἀχρηστεύουν αὐθαίρετες θεωρίες καὶ δόγματα περὶ ἐμφανίσεως τοῦ ἀνθρώπου καὶ τοῦ πολιτισμοῦ στὴν Ἀνατολὴ ἢ τὴν Ἀφρική, ποὺ φτειάχτηκαν γιὰ νὰ ὑπηρετήσουν γνωστὲς ἐξουσιαστικὲς σκοπιμότητες. Ὁ λόγος αὐτὴ τὴ φορὰ γιὰ ἕνα ἐντυπωσιακὸ εὕρημα, ποὺ ἀνεσκάφη ἐντὸς τῆς πόλεως τῶν Γιαννιτσῶν. Πρόκειται γιὰ μία λίθινη σφραγίδα - ἐπιγραφὴ μὲ ἐγχάρακτα γραμμικὰ σύμβολα ἡλικίας ἑπτὰ χιλιάδων ἐτῶν. Ὁ ὑπεύθυνος τῆς σχετικῆς ἀνασκαφῆς στὴν πόλη τῶν Γιαννιτσῶν ἀρχαιολόγος κ. Πανίκος Χρυσοστόμου μίλησε στὸ «Δαυλὸ» γιὰ τὴν πανάρχαια σφραγίδα καὶ γιὰ τὸ δεῖγμα γραφῆς ποὺ φέρει στὴν ἐσωτερική της κοίλη πλευρά. Ἡ συνέντευξή του ἔχει ὡς ἑξῆς: ΣΥΝΤ.: Κύριε Χρυσοστόμου, τί διαστάσεις ἔχει τὸ εὕρημα; ΠΑΝΙΚΟΣ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ: Τὸ σχῆμα του εἶναι μακρόστενο μὲ διαστάσεις 2,5X5.5 ἑκατοστῶν. Ὅμως, ὅπως φαίνεται, δὲ λειτουργοῦσε «μόνη της» ἡ σφραγίδα ποὺ βρέθηκε. Ἡ παρουσία ὀπῶν καὶ μικρῶν ἐπιφανειῶν δεξιὰ καὶ ἀριστερὰ τῶν χαραγμάτων δηλώνει τὴν ὕπαρξη μιᾶς δεύτερης κινητῆς σφραγίδας σὲ μία ἀντιθετικὴ προσκόλληση. Ἡ σύνδεση τῶν μερῶν ἐπιτυγχάνετο μὲ τὴ μεσολάβηση συνδέσμων, ποὺ στερεώνονταν στὶς ὀπές, ἐνῷ τὸ διαφορετικὸ σχῆμα τῶν διαχώρων ἀπέτρεπε κάθε ἀνεστραμμένη τοποθέτηση κατὰ τὸ σφράγισμα. ΣΥΝΤ.: Τὰ σύμβολα ποὺ περιέχει ἡ σφραγίδα μὲ ποιά «λογικὴ» ἔχουν χαραχθῆ; Π.X.: Εἶναι ὠργανωμένα σὲ τρεῖς σειρές, ποὺ ἀναπτύσσονται κατὰ μῆκος τοῦ κοιλώματος. Καὶ οἱ τρεῖς πλαισώνονται ἀπὸ διαμήκη ὁριζόντια χάραξη. ΣΥΝΤ.: Μποροῦμε δηλαδὴ νὰ ποῦμε ὅτι περιλαμβάνει ἕνα κείμενο τριῶν ἀράδων; ΣΥΝΤ.: Ναί. Προσεκτικὴ παρατήρηση τῆς ὀργάνωσης τῶν σειρῶν φανερώνει ὅτι ὁ χαράκτης - γραφέας εἶχε ἀπὸ τὴν ἀρχὴ πρόθεση γιὰ μία τριμερῆ διαίρεση τῆς ἐπιφάνειας. Ξεκίνησε μὲ ἄνεση ἀρχικά, ἀφήνοντας κενὸ ἕνα μικρὸ περιθώριο, ἀλλὰ στὴ συνέχεια ἀναγκάστηκε νὰ συμπυκνώσῃ τὶς ζῶνες, ἰδίως τὴν τελευταία.