ΓΕΟΡΓΙΟΣ:Δ. ΔΕΠΟΣ Εὐρωπαϊκότητα καὶ Ἑλληνικότητα Ὃ εὐρωπαϊκός, λεγόμενος, πολιτισμός µας εἶναι ἆραγε συνέπεια κι εἰκό- να τοῦ ἀρχαιοελληνικοῦ µας πολιτισμοῦ, ὅπως συνήθως κολακευόμαστε νὰ λέμε συχνά, μὲ φουσκωμµένο στῆθος; Κι ἄν εἶναι, σὲ ποιὰ ἕκταση; "Ας μὴν αὖ- ταπατώµαστε: Εἴμαστε συνέταιροι αὐτοῦ τοῦ πολιτισμοῦ (ποὺ ἐν τῷ μεταξὺ τὸν ἔχουμε υἱοθετήσει ἐδῶ, πέρα γιὰ πέρα) µόνο κατὰ τὸ ἕνα τρίτο. Τᾶλλα δυὸ τρίτα εἶναι ἡ αὐτογενὴς τεχνικὴ ἀνάπτυξη (ἡ τιμὴ καὶ ἡ δόξα τοῦ δυτικοῦ πολιτισμοῦ µας) καὶ δεύτερο καί, τὸ τελευταῖο τρίτο, ἕνα ἐλαφρὰ µεταποιη- µένο ἑβραϊκό πνεῦμα, ποὺ τὸ μοιράζεται ὁ ὑπαρξισμός, ὁ χριστιανισμὸς κι ὁ μαρξισμός. Γιὰ τὸ μαρξισμὸ δείξαµε, σὲ προηγούμενο ἄρθρο µας, ποῦ καὶ πῶς ἀγγίζουν οἱ ρίζες του στὴν ἰουδαϊκὴ ἰδεολογία: Μὲ τὸ μεσσιανισμὸ του. ἝἛνα κήρυγμα σωτηρίας, ἀπ᾿ ὅλα τὰ βάσανα κι ὅλες τὶς ἀγωνίες µας, µέσα σὲ μιὰ ἀνανεωμένη κοινωνία ἐλευθερίας, ἰσότητας, ἀφθονίας κι ἀδελφότη- τας. Ἔναν ἐπίγειο, δηλαδή, παράδεισο, ὅπου θ᾽ ἀπολαμβάνουμε ἀνεμπόδι- στα ὅλες τὶς ἡδονές, ἕνα παράδεισο, ποὔρχεται νὰ μᾶς προφτάσει τρέχοντας. “Ὅσο γιὰ τὸ χριστιανισμὸ καὶ τὸν ὑπαρξισμό, εἶναι μεταξύ τους ἀδέρφια. Ἢ ἀλογικὴ («πιστεύω ἀκριβῶς, ἐπειδὴ εἶναι παράλογο») καὶ βουλησιαρχικὴ θέ- ση τοῦ ὑπαρξισμοῦ, μαζὶ μὲ τὴν παντοδύναµα ἀσύδοτη καὶ πλήρη ἀναιτιότη- τα μιᾶς θέλησης, ποὺ θέλει ἀπόλυτα «ἐλεύθερη», καθὼς καὶ ἡ νέα διαμόρφω- ση τῆς ἔννοιας τοῦ Θεοῦ (σὰν προσωπικοῦ αὐτὴ τὴ φορὰ θεοῦ, γιὰ χρήση τοῦ καθένα µας -- κάτι μεταξὺ φύλακα ἄγγελού µας καὶ ψυχαναλυτη γιατροῦ τῆς διπλανῆς πολυκατοικίας) μιλάει ἀρκετὰ εὔγλωττα πάνω σ᾽ αὐτό. ᾿Αλλὰ κι οἱ προηγούμενες σχολὲς (στὴ Γερμανία ὁ Νίτσε κι ὁ Σοπενχάουερ, στὴ Γαλλία ὁ Μπερξόν, στὴν ᾽Αμερικὴ ὁ Τζέιμς κι ὅλοι οἱ προηγούμενοι θεῖστὲς φιλόσοφοι τῆς Δ. Εὐρώπης) ἦταν βουλησιαρχικές. Ο Ἑλληνισμός, ἀντίθετα, ὑπῆρξε ἀ- ποφασιστικὰ νοησιαρχικός, ἔλλογος, ἀντιμυστικιστικός, ἀντισυνωμοτικὸς καὶ ἀνοιχτὰ διαπαιδαγωγικός. Γι’ αὐτὸ καὶ µόνο αὐτὸς ὁ πολιτισμὸς πρωτά- νοιξε στὴν ᾽Ανθρωπότητα τὶς πύλες καὶ τῆς ἐπιστημονικῆς ἀντίληψης καὶ τῆς δημοκρατικῆς ἀντίληψης. Αὐτὰ τὰ δυὸ ἦταν τὰ κύρια δῶρα τοῦ Ἑλληνισμοῦ στὸ σημερινὸ δυτικὸ πολιτισμό. “Ὅσο γιὰ τὴ χριστιανικὴ φιλοσοφία, ποὺ διαποτίζὔει ἐπίσης τὸ σημερινὸ εὐρωπαϊκὸ πνεῦμα (σὲ βάρος φυσικὰ τοῦ ἑλληνικοῦ του πνεύματος), ἀξίζει νὰ δείξουµε ἐντελῶς περιληπτικὰ καὶ καίρια τὴ βασική της ἀδυναμία ν᾿ ἀντεπε- ξέλθει ἀπέναντι στὴ βαθύτητα τής ἑληνικότητας, Καὶ πρέπει νὰ τὸ δείξουμε, χωρὶς νὰ διστάσουµε, γιατὶ ἀπαγορεύεται στοὺς Ἕλληνες τόσο τὸ νὰ διστά- ζουν μπροστὰ στὴν ᾿Αλήθεια, ὅσο καὶ τὸ νὰ ἰσχυρίζονται κάτι χωρὶς νὰ τ᾽ ἆ- ποδείχνουν κι ὅλας. (Τὸ ἀντίθετο θἄᾶταν δογµατισµός). Ποιὸ εἶναι τὸ βασικὸ μοτίβο στὴ χριστιανική Ιδεολογία; Τὸ ὥρισε, μιὰ γιὰ πάντα, ὁ Ἕβραϊος Παῦ- λος, ὁ «ἀπόστολος τῶν Ἐθνῶν». Πίστη (στὸ Θεό), Ἐλπίδα (στὴν ἀνάστασή µας), ᾿Αγάπη (ἑνότητα) πρὸς ἀλλήλους. Καὶ τὰ τρία ὅμως εἶναι συναισθήµα- τα! Κανένα τους δὲν ἐνσωματώνει τὴ λογικὴ ἤ τὴ γνώση τῶν “Ελλήνων φιλο- σόφων. Οὔτε κἄν τὴν ἀγγίζει. Μποροῦν αὐτὲς οἱ δυνάμεις (ἐβραϊκὲς καὶ ἀνα-