ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
35ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 1984
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Κοινοβουλευτισμός και ελληνική δημοκρατία — ΛΑΜΠΡΟΥ, ΔΗΜΗΤΡΗΣ
Κείμενο φύλλου
ΔΗΜΗΤΡΗΣ Ι. ΔΛΑΜΠΙΡΟΥ
Κοινοβουλευτισμὸς καὶ ἑλληνικὴ δημοκρατία"
ΟΣ ΥΧ ΨΌΙΕΕΕΕΈΕΕΕΕΕΕΕΕΕΕΕΈΕΕΕΕΕΕ ΚΕ ΕΙΕΕΕ ΕΑ --υ- ---υ--υ-υ-υ-ουΚΞ ΚΌΚΚΙΝΗ
Κύρια ἰδεολογικὴ βάση τοῦ κοινοβουλευτισμοῦ εἶναι ἡ ἀρχὴ τῆς ἰσότητας(όρᾶΙ{ό).
Οἱ πολῖτες στὸ κοινοβουλευτικὸ καθεστὼς ἔχουν ψῆφο τῆς ἴδιας ἀξίας. Ἡ ψῆφος
τοῦ βλακὸς ἔχει τὸ ἴδιο βάρος μὲ τὴν ψῆφο τοῦ εὐφυοῦς, ἡ ψῆφος τοῦ διεφθαρμένου μετρᾶ
τὸ ἴδιο μὲ τὴν ψῆφο τοῦ ἔντιμου, ἡ ψῆφος τοῦ ἱκανοῦ δὲν ἔχει καμμιὰ διαφορὰ ἀπὸ
τὴν ψῆφο τοῦ ἀνικάνου κ.ο.κ. Στὸν κοινοβουλευτισμὸ ἡ ἔννοια τῆς ποιότητας εἶναι ἀπαράδεκτη
καὶ «ἀντιδημοκρατική», οἱ ἄνθρωποι ἰσοπεδώνονται ἀπὸ κάποιο δογματικὸ
ὁδοστρωτῆρα, κυριαρχεῖ ἡ ἔννοια τῆς ποσότητας, τοῦ ἀριθμοῦ τῆς πλειοψηφίας. Οἱ
ἐκλεγόμενοι, ἀντιπρόσωποι ἤ κόμματα, στὴν πραγματικότητα δὲν ἀντιπροσωπεύουν
τίποτε ἄλλο ἀπὸ ἕναν ἀριθμὸ, ἕνα ἄθροισμα ψήφων, ποιοτικὰ καὶ ἠθικὰ ἄχροων, οὐδετέρων,
ἀδιάφορων. Αὐτὰ τὰ «ἀθροίσματα --- βουλευτὲς» ἤ τὰ «ἀθροίσματα --- κόμματα»
δὲν ἔχουν, ἐπίσης, ποιοτικὴ ἤ ἠθικὴ διαβάθμιση, εἶναι ἰσοπεδωμένα, σὰν τὶς ψήφους
ποὺ τὰ ἀνέδειξαν. Δὲν χαρακτηρίζονται ἀπὸ τίποτε, ἔξω ἀπὸ τὴν ἱκανότητα νὰ
συγκεντρώνουν μεγαλύτερο ἀριθμὸ ψήφων ἀπὸ τὸν ἀριθμὸ ψήφων ποὺ παίρνουν οἱ μὴ
ἐκλεγόμενοι, καὶ δὲν χρειάζεται καμμιὰ ἀποδειγμένη προσφορά, ἀξία ἤ ἄλλο γνώρι-,
σμα ποὺ νὰ τοὺς καθιστᾶ ἄξιους νὰ κυβερνοῦν ἐκείνους ποὺ τοὺς ἐκλέγουν. Πρακτικά,
ἡ ἀπόρριψη τῆς ἀρχῆς τῆς ποιότητας καὶ ἡ ἀντικατάστασή της ἀπὸ τὴν ἀρχὴ τῆς
ποσότητας ὁδηγεῖ στὴν ἐκλογὴ καὶ παρουσία στὸ Κοινοβούλιο καὶ στὴν ἐξουσία ἀτόμῶν
ποὺ συνήθως δὲν ἔχουν προσφέρει τίποτε στὸ Ἔθνος τους, σὲ κανένα τομέα, τῶν
λεγομένων «ἐπαγγελματιῶν πολιτικῶν».
̓
Αὐτὴ ἡ ἰδεολογικὴ ἀρχὴ τῆς ἰσότητας καὶ ἡ συναφὴς πρὸς αὑτὴν ἀρχὴ τῆς ποσότητας
εἶναι ξένες ὄχι μόνο πρὸς τὴν ἑλληνικὴ δημοκρατία, ἀλλὰ καὶ γενικὰ πρὸς κάθε
ἐκδήλωση τῆς ἑλληνικῆς ἀντιλήψεως περὶ ζωῆς. Οἱ Ἕλληνες, θιασῶτες τῶν ἰδεῶν τῆς
ἀλήθειας καὶ τῆς δικαιοσύνης, θὰ ἦταν ἀδιανόητο νὰ ἀσπασθοῦν ἕνα δόγμα, ὅπως εἴναι
ἡ αὐθαίρετη καὶ ἄδικη ἀρχὴ τῆς ἰσότητας--- δεδομένου ὅτι ἰσότητα δὲν ὑπάρχει
πουθενά, οὔτε στὴ φύση οὔτε στὶς βιολογικὲς ἤ πνευματικὲς ἱκανότητες τῶν ἀνθρώπων,
ἀλλά, ἀντίθετα, ἰσχύει ἡ ποιοτικὴ διαφοροποίηση καὶ διαβάθμιση σ ̓ ὅλα. Αὐτὴ
τὴν ὁλοφάνερη ἀλήθεια --- ποὺ τὴν ἔχει πιὰ συσκοτίσει ἐντελῶς τὸ δόγμα τῆς ἰσότητας
-- ἔθεταν σὰν ἰδεολογικὴ βάση τῶν πολιτειῶν τους, δημοκρατικῶν ἤ ὄχι, οἱ Ἕλληνες.
Καὶ γι ̓ αὐτὸ κυρίαρχη ἑλληνικὴ πολιτικὴ ἰδέα εἶναι ἡ ἰδέα τῆς δικαιοσύνης, τῆς
δίκαιας δηλαδὴ ἀντιστοιχίας μεταξὺ προσφορᾶς καὶ δικαιώματος, μεταξὺ πραγματικῆς
ἀξίας καὶ δυνατότητας ἀναλήψεως δημοσίων καθηκόντων. Στὴν ̓Αθηναίων Πολιτεία,
ἐκτὸς τοῦ γεγονότος ὅτι δὲν εἶχαν τὸ δικαίωμα ψήφου τὸ 80690 τοῦ ἐνήλικου πληθυσμοῦ
περίπου (δοῦλοι, γυναῖκες, μέτοικοι, ἄτιμοι, ἀσεβεῖς κλπ.), ἡ ἀξία τῆς ψήφου
καὶ τὰ λοιπὰ πολιτικὰ δικαιώματα, σὲ διάφορες φάσεις, ἰδίως στὶς περιόδους ἀκμῆς,
διαφοροποιοῦνταν μεταξύ τῶν πεντακοσιομεδίμνων, τῶν ἱππέων, τῶν ζευγιτῶν καὶ
τῶν θητῶν, ἀνάλογα πρὸς τὶς ὑποχρεώσεις κάθε τάξεως, τὴν προσφορὰ καὶ τὴν ἀποδεδειγμένη
μὲ ἔργα ἠθικὴ καὶ πνευματικὴν ἀξία τοῦ καθενὸς ψηφοφόρου. Καὶ οἱ προσφέροντες
π.χ. ἵππο γιὰ τὸ ἱππικὸ ἤ οἱ ἐξοπλίζοντες τριήρη γιὰ τὸ ναυτικὸ εἶχαν περισσότερη
πολιτικὴ βαρύτητα στὴν Πνύκα, σὲ σχέση μὲ τοὺς μὴ προσφέροντες ἤ τοὺς ἐπιστρατευόμενους
γιὰ βοηθητικὲς ὑπηρεσίες (ὅπως οἱ θῆτες). ̓Αλλὰ καὶ οἱ ἐκλεγόμενοι
εἶχαν νὰ ἐπιδείξουν σημαντικὸ πολεμικὸ ἤ ἄλλης φύσεως δημόσιο ἔργο, δὲν ἦσαν
» ̓Απὸ τὸ Δοκίμιο ̓Ελληνικῆς ̓Ιδεολογίας « ̓Αναζήτηση»,- ̓ Αθήνα 198], σελ. 191-4.