Ἡ ἐντυπωσιακὴ ἐξέλιξη τοῦ ἀνθρώπου στὴ Δράμα Ἕνας σπουδαῖος προϊστορικὸς θησαυρὸς καλὰ κρυμμένος μέσα στὸ ἀπόλυτο σκοτάδι καὶ τὴ βαθειὰ σιωπὴ τοῦ Σπηλαίου Πηγῶν Ἀγγίτη ἦρθε στὸ φῶς μετὰ τὶς ἐπίμονες ἔρευνες τῶν σπηλαιολόγων. Τὸ σπήλαιο βρίσκεται στοὺς νότιους πρόποδες τοῦ Φαλακροῦ Ὄρους καὶ τὸ συνολικὸ μῆκος του εἶναι περίπου 18 χιλιόμετρα. Λίθινα ἐργαλεῖα καὶ ὀστᾶ ζῴων δίνουν νέες πληροφορίες καὶ ὑλικὸ ἔρευνας γιὰ τὸν τρόπο ζωῆς τῶν προϊστορικῶν προγόνων μας, μὲ τὸ χρόνο νὰ ταξιδεύῃ στὸ παρελθὸν κατὰ 50.000 ἔτη. Στὴ βάση τοῦ σπηλαίου ἀπὸ ἕνα τοξοειδὲς ἄνοιγμα ξεχύνεται ὁρμητικὰ ὁ ποταμὸς Ἀγγίτης, μιὰ λεπτομέρεια ποὺ τὴν ἀναφέρουμε ἐδῶ, ἀλλὰ θὰ χρειαστοῦμε καὶ θὰ ἐπεξηγήσουμε στὴ συνέχεια τοῦ κειμένου. Τὸ μικρὸ θολωτὸ σπήλαιο ἔχει διάμετρο 40 μέτρα καὶ μέγιστος ὕψος 15, καὶ ἡ ἡλικία του ἔχει προσδιοριστῆ ἔπειτα ἀπὸ τὴ σχετικὴ μελέτη τοῦ ἐργαστηρίου Πυρηνικῆς Φυσικῆς «Δημόκριτος». Ἡ καταγραφὴ τῆς ἐξέλιξης τοῦ ἀνθρώπινου εἴδους στὴν περιοχὴ τῆς Δράμας θὰ ἔλεγε κανεὶς ὅτι εἶναι ἀποκαλυπτική, τὰ στάδια ποὺ ἀκολουθοῦνται ἀπὸ τὴν Παλαιολιθικὴ ἐποχὴ μέχρι τὴν ἐποχὴ τοῦ Χαλκοῦ δίνουν ξεκάθαρες λεπτομέρειες γιὰ τὸν τρόπο ζωῆς, ποὺ ξεκινοῦσε πρωτόγονη ἀπὸ τὰ σπήλαια φθάνοντας σταδιακὰ σὲ ὀρεινὲς περιοχές. Μία μετακίνηση ποὺ καταγράφει συνάμα τὴν πολυπλοκότητα καὶ τὴν εὐστροφία ποὺ ἀναπτύσσεται στὴν ἀνθρώπινη λογικὴ μὲ τὴν πάροδο τοῦ χρόνου. Οἱ πρῶτοι ἄνθρωποι ποὺ ἐμφανίζονται στὸ Νομὸ Δράμας εἶναι νομάδες κυνηγοὶ κατὰ τὴ Μέση Παλαιολιθικὴ Ἐποχή, στὴν τελευταία βαθμίδα τοῦ Ἀνώτερου Πλειστόκαινου, στὴ Βούρμια περίοδο. Τὸ ὀστεολογικὸ ὑλικὸ ποὺ ἐντοπίστηκε περιλαμβάνει τουλάχιστον 2.000 μικρὰ καὶ μεγάλα θραύσματα ὀστῶν καὶ τμήματα ἀπὸ σκελετοὺς ζῴων. Ἀναγνωρίσθηκαν κόκαλα ἀπὸ ζῷα ποὺ καταναλώθηκαν, ὅπως δασύμαλλος ρινόκερως καὶ μαμμούθ, ζαρκάδι, λαγός, ἀγριόχοιρος, ἐλάφια, πρόβατα καὶ κατσίκια. Ὅσο γιὰ τὰ ἐργαλεῖα ποὺ χρησιμοποιοῦσαν καὶ ποὺ φανερώνουν πολύπλοκες μεθόδους κυνηγιοῦ, βρέθηκαν 104 συνολικὰ καὶ εἶναι λίθινα, εἴτε ἀπὸ φυσικὲς κροκάλες ποταμῶν μὲ κατάλληλο σχῆμα, εἴτε πελεκημένα ἀπὸ πυριτόλιθο καὶ χαλαζία – ξέστρα, μαχαίρια, πελέκια, αἰχμές γιὰ βέλη καὶ ἀκόντια. Στὴν πλειονότητά τους εἶναι ἐργαλεῖα ποὺ ἔβρισκαν ἕτοιμα καὶ ποὺ ἐξυπηρετοῦσε γιὰ χρήση ἡ φυσικὴ δομή τους, ἐνῷ