Νεύτωνας καὶ Καρτέσιος Καρτέσιος (1596-1650) καταγράφοντας τοὺς λογικοὺς κανόνες του δι- ατύπωσε τὰ ἀκόλουθα στὸ ἔργο του «Κανόνες γιὰ τὴν Καθοδήγηση τοῦ Πνεύματος»: «4... Ἀπὸ τὴν ἀρχὴ θὰ διερευνήσωμε ὅλες τὶς πράξεις τῆς νόησής μας, ποὺ μὲ τὴ βοήθειά τους, χωρὶς νὰ πλανηθοῦμε, θὰ ὁδηγηθοῦμε στὴ γνώση τῶν πραγμάτων. Καὶ αὐτὲς εἶναι μόνο δύο, ἡ ἐνόραση καὶ ἡ παραγωγή. »5. Μὲ τὴν ἐνόραση δὲν ἐννοῶ τὴν ἀβέβαιη μαρτυρία τῶν αἰσθήσεων ἢ τὴν ἐσφαλ- μένη κρίση μιᾶς φαντασίας, ποὺ συγκροτεῖ κακῶς τὸ ἀντικείμενό της, ἀλλὰ τὴ σύλλη- ψη, ποὺ γίνεται ἀπὸ πνεῦμα διαυγὲς καὶ προσεκτικό» (Κανόνας 3). Αὐτὲς ὅμως τὶς δύο, ἐνόραση καὶ παραγωγή, στὸν Κανόνα 7 θὰ τὶς ἀνατρέψῃ: «5. Μαζὶ μὲ αὐτὰ πρέπει νὰ σημειώσωμε πὼς μὲ τὴν ἐπαρκῆ ἀπαρίθμηση ἢ ἐπαγωγὴ ἐννοοῦμε τὴ μέθοδο ἐκείνη, μὲ τὴν ὁποία μποροῦμε νὰ συμπεράνωμε τὴν κάθε ἀλή- θεια μὲ περισσότερη βεβαιότητα παρὰ μὲ ὁποιοδήποτε ἄλλο εἶδος ἀπόδειξης, ἐκτὸς φυσικὰ ἀπὸ τὴν ἁπλῆ ἐνόραση. Συνεπῶς ὅταν τὴν κάθε γνώση μποροῦμε νὰ τὴν ἀνα- γάγωμε στὴν ἐνόραση αὐτήν, ὁ μόνος δρόμος ποὺ μᾶς ἀπομένει, ἀφοῦ ἀπορρίψωμε 2. Ï ΔΗΘΕΝ «1ος ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ ΝΕΥΤΩΝΑ» ὸ θέμα ποὺ θίγεται ἐδῶ, πιστεύω, ἀξίζει νὰ λάβῃ δημοσιότητα γιὰ χάρη τῆς ἀποκατάστασης τῆς ἱστορικῆς ἀλήθειας. Πρόκει- ται γιὰ τὸν λεγόμενο «Πρῶτο Νόμο τοῦ Νεύτωνος». Ὁ νόμος αὐτὸς διατυπώθηκε γιὰ πρώτη φορὰ ἀπὸ τὸν Ἀριστοτέλη κα- τὰ τρόπο σαφῆ καὶ μονοσήμαντο. Παραθέτω ἀτόφια τὰ σχετικὰ κείμενα, ὅπου ἀποδεικνύεται τοῦ λόγου τὸ ἀληθές: α) Ἀπὸ τὸ βιβλίο «Ἀριστοτέλης-Ἅπαντα», 42 Φυσικὴ Ἀκρόασις (Φυσικά), βιβλίο Δ, Ἐκδόσεις Κάκτος, σελ. 136 καὶ 137: Ἀρχαῖο κείμενο (γράφτηκε μεταξὺ 384 καὶ 322 π.Χ.): «ἔτι οὐδεὶς ἂν ἔχοι εἰπεῖν διὰ τί κινηθὲν στήσεταί που· τί γὰρ μᾶλλον ἐνταῦθα ἢ ἐνταῦθα; ὥστε ἢ ἠρεμήσει ἢ εἰς ἄπειρον ἀνάγκη φέρεσθαι, ἐὰν μή τι ἐμποδίσῃ κρεῖττον.». ‣