Ç ΚΙΝΗΣΙΣ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ CHARLES FREEMAN, Τὸ θεμέλιο τοῦ Δυτικοῦ Κόσμου Τὸ σοβαρὸ καὶ σοφὸ βιβλίο τοῦ Charles Freeman μὲ τὸν τιμητικὸ τίτλο γιὰ μᾶς «The Greek Achievement, the Foundation of the Western World» καὶ στὰ Ἑλληνικὰ ὅπως ὁ ἀνωτέρω, εἶναι ἕνα πρωτότυπο καὶ περιεκτικώτατο πανόραμα ὅλης τῆς Ἑλληνικῆς Ἱστορίας ἀπὸ τὴ Μυκηναϊκὴ περίοδο, τὸν κόσμο τοῦ Ὁμήρου, τοὺς Κλασικοὺς καὶ Ἑλληνιστικοὺς χρόνους μέχρι καὶ τὴ Ρωμαϊκὴ ἐποχή. Εἶναι μία συνολικὴ ἄποψη τοῦ ἀρχαίου ἑλληνικοῦ κόσμου καὶ προσφέρει μία πλούσια καὶ σύγχρονη καταγραφὴ τῆς προσφορᾶς τῶν Ἑλλήνων στὸν παγκόσμιο σημερινὸ πολιτισμό. Στὶς 514 σελίδες του (ἔκδ. Penguin Books 2000), ὁ δόκιμος συγγραφέας καὶ μελετητὴς Freeman καταλήγει στὸ λογικὸ συμπέρασμα ὅτι τὰ σημαντικὰ ἐπιτεύγματα τῶν ἀρχαίων Ἑλλήνων εἶναι ὁ θεμέλιος λίθος τοῦ νέου μας Δυτικοῦ Πολιτισμοῦ. Καταπιάνεται μ’ ἕνα μεγάλο φάσμα τῶν ἑλληνικῶν ἐπιτευγμάτων στὴν ἀρχιτεκτονική, στὸ δρᾶμα, στὶς κωμῳδίες, στὴ φιλοσοφία, στὴν ποίηση, στὶς ἐπιστῆμες, στὰ μαθηματικὰ καὶ συγκρίνει αὐστηρὰ τὴν Ἑλλάδα μὲ τὴ Ρώμη μέσα σὲ 21 κεφάλαια ἱστορικῆς τεκμηρίωσης. Τὸ ἔργο προλογίζεται ἀπὸ μία συναρπαστικὴ μετάφραση στὰ Ἀγγλικά τοῦ Ezra Pound (1916) ἑνὸς ποιήματος τοῦ Ἀγαθία (6ος αἰ. μ.Χ.), ὁ ὁποῖος προτρέπει τοὺς Ἕλληνες μὲ τοὺς στίχους: «φθόνος σᾶς ἔπιασε ὅλους, σώστε τὴν ἀξία σας καὶ τὴν ἱστορία σας» (μετάφραση ἀπὸ τὴν ἀγγλικὴ μετάφραση τοῦ πρωτότυπου). Εἶναι ἡ ἐποχή, κατὰ τὴν ὁποία ὁ Ἰουστινιανὸς ἔκλεισε τὴ φιλοσοφικὴ σχολὴ τοῦ Πλάτωνα στὴν Ἀθήνα μετὰ ἀπὸ 986 χρόνια ὕπαρξης, τὸ 529 μ.Χ. Εἶναι πολὺ δύσκολο νὰ διαλέξῃ κανείς, τί νὰ παρουσιάσῃ τὰ ἐντυπωσιακώτερα, τὰ πιὸ καλοειπωμένα σημεῖα του, γιατί κάθε σελίδα του εἶναι τόσο καλὰ διατυπωμένη, ποὺ ἀναγιγνώσκεται ὡς κάτι νέο, πρωτόγνωρο. Στὴ σελ. 254, ὁ Εὐριπίδης ἐπεινεῖται διότι «στὰ δράματά του ἤθελε τὸ ἀκροατήριο νὰ χρησιμοποιῇ τὸ μυαλό του» καὶ ἔτσι εἰσήγαγε τὴ λογική. Ὁ Ἐπίκουρος (σ. 363) μᾶς λέει ὅτι «κανένας δὲν πρέπει νὰ ζῇ καὶ νὰ φοβᾶται τοὺς θεούς». «ΠΟΛΙΚΟ ΕΞΠΡΕΣ» Τὴν Κυριακὴ, 19.12.04, ἀποφασίσαμε μὲ τὸν ὀκτάχρονο γυιό μου νὰ πᾶμε σινεμά. Ἡ ταινία ποὺ εἴδαμε ἦταν τὸ πολυδιαφημισμένο «Πολικὸ Ἐξπρές». Πρόκειται γιὰ μία πανάκριβη ὑπερπαραγωγὴ τοῦ Χόλλυγουντ, γιὰ τὴν πραγματοποίηση τῆς ὁποίας ἔχει γίνει χρήση τῆς πιὸ ἐξελιγμένης μορφῆς τεχνολογίας τῶν εἰδικῶν ἐφφέ. Ὡς πρωταγωνιστὴς ἐπελέγη (ὄχι τυχαῖα, κατὰ τὴν ταπεινή μου γνώμη) ὁ ἠθοποιὸς ποὺ φέρει τὸ βαρύγδουπο ὄνομα Τὸμ Χάνκς. Ἡ ὑπόθεση τῆς ταινίας ἔχει ὡς ἑξῆς: Ἕνα μικρὸ ἀγοράκι, τὸ ὁποῖο ἀμφισβητεῖ τὴν ὕπαρξη τοῦ Ἅι Βασίλη, ἐπιβιβάζεται σ’ ἕνα τραῖνο, ποὺ ὁδηγεῖ τὰ παιδάκια στὸν Βόρειο Πόλο, ὅπου ὑποτίθεται ὅτι θὰ μπορέσουν νὰ δοῦν ἀπὸ κοντὰ τὸν Ἅγιο Βασίλη καὶ τὰ ξωτικὰ ποὺ τὸν συνοδεύουν. Στὸ τραῖνο ἐπιβαίνουν διάφοροι τύποι παιδιῶν. Ἐκτὸς ἀπὸ τὸν μικρὸ πρωταγωνιστὴ ξεχωρίζουν ἄλλα δύο παιδιά: ἕνα πολὺ «καλό» καὶ ὑπάκουο μαῦρο (;) κοριτσάκι, στὸ ὁποῖο, λόγῳ τῆς «συνετῆς» συμπεριφορᾶς του, ἐπιτρέπεται (ἂν καὶ ἔχῃ χάσει τὸ εἰσιτήριό του) ἀκόμη καὶ νὰ ὁδηγήσῃ τὸ τραῖνο (!) καὶ ἕνα «ἄπιστο» ἀγοράκι, τὸ ὁποῖο κάθεται ἀπομονωμένο σὲ ξεχωριστὸ καὶ σκοτεινὸ βαγόνι, ὅπου ἀντίθετα μὲ τὰ ἄλλα παιδιά, στὰ ὁποῖα προσφέρονται τὰ πλέον ἐκλεκτὰ ἐδέσματα, σ’ ἐκεῖνο δὲν προσφέρεται τίποτα! Ἁπλᾶ περιμένει τὴν ἐλεημοσύνη τῶν συ‣