200 περίπου σπήλαια τῆς Λέσβου εἶχαν κατοικηθῆ τὴ Νεολιθικὴ ἐποχὴ τὸ ἐσωτερικό τῆς λεσβιακῆς ὑπαίθρου βρίσκονται πλῆθος σπηλαίων, ποὺ ἐκτὸς ἀπὸ τὴν φυσική τους ὀμορφιὰ πε- ριέχουν σημαντικὸ ἀρχαιολογικὸ πλοῦ- το, ποὺ καλύπτει χρονικὰ ἀπὸ τάφους τοῦ 5ου π.Χ. αἰῶνα, εἰδώλια, πήλινα ὄστρακα, ἀγγεῖα, μέ- χρι καὶ λίθινα ἐργαλεῖα τῆς Νεολιθικῆς Ἐποχῆς. Λυπηρὸ εἶναι τὸ γεγονὸς ὅτι τὸ ἐνδιαφέρον τῶν τοπικῶν φορέων πλὴν ἐλαχίστων περιπτώσεων εἶ- ναι περιωρισμένο. Γι’ αὐτὸ ἄλλωστε χάθηκε πρὶν μερικὰ χρόνια μία σημαντικὴ ἐπιχορήγηση ἀπὸ τὴν Εὐρωπαϊκὴ Ἕνωση γιὰ τὴν ἔρευνα καὶ τὴ με- λέτη τῶν σπηλαίων τῆς Λέσβου, ποὺ θὰ βοηθοῦσε τὸ ἔργο τῶν εἰδικῶν γιὰ τὸν ἐντοπισμὸ προϊστορι- κῶν ἀντικειμένων ποὺ θὰ ἐμπλούτιζαν τὸ εὖρος τῶν ἱστορικῶν μας πληροφοριῶν. Ὁ φυσικομαθηματικὸς κ. Γι- ῶργος Χουτζαῖος, ἕνας ἀκα- ταπόνητος ἐρασιτέχνης ἐρευ- νητὴς τῶν σπηλαίων τῆς Λέ- σβου, τὰ ὁποῖα ἀπὸ τοὺς ἁρ- μοδίους τοῦ Κράτους ἀντιμε- τωπίζονται περίπου σὰν νὰ μὴν ὑπάρχουν. Εἶναι πραγματικὰ δύσκολο τὸ ἔργο τῆς ἐξερεύνησης στὰ ἔγκατα τῆς γῆς, οἱ κίνδυνοι εἶναι πολλαπλοῖ, ἡ ἔκπληξη καὶ ἡ ἔντονη ἐπιθυμία γιὰ λίγα βήματα παραπάνω κατὰ μῆκος ἢ κα- τὰ βάθος ἑνὸς σπηλαίου, μπορεῖ νὰ ἀποβοῦν μοιραῖες. Ὡστόσο τὰ «μυστικά» τῶν σπηλαίων δὲν ἔχουν ἀκόμη ἀποκαλυφθῆ, ἀρκετὰ ἐξακολουθοῦν νὰ παραμένουν ἀνεξερεύνητα, μιᾶς καὶ ἀπαιτεῖται εἰδικὸς ἐξοπλισμὸς καὶ πρέπει νὰ συντρέχουν εἰδικὲς προϋποθέσεις. Καί, ἂν δὲν κινητοποιηθοῦν οἱ φορεῖς, ὅ,τι πολύτιμο ὑλικὸ διαθέτουν καὶ δὲν ἔχει ἀκόμη ἐντοπιστῆ, θὰ παραμείνῃ γιὰ τοὺς ἐρασιτέχνες διὰ παντὸς μέσα στὸ σκοτάδι. Ὁ Γιῶργος Χουτζαῖος, φυσικομαθηματικός, ἀσχολεῖται ἐρασιτεχνικὰ μὲ τὴν ἐξερεύνηση τῶν σπηλαίων τῆς Λέσβου ἀπὸ τὸ 1981. Ὅσα ἀντίκρυζε στὸ ἐσωτερικό τους, τοῦ ἔδιναν τὸ ἔναυσμα νὰ συνεχίσῃ καί, ἂν δὲν εἶχε ἀσκήσει πιέσεις πρὸς τὴν ἁρμόδια Ἐφορία Παλαιοαν- θρωπολογίας-Σπηλαιολογίας, γιὰ νὰ ὑλοποιήσουν κάποια ἔρευνα στὰ σπήλαια, γιὰ τοὺς Λέ- σβιους θὰ παρέμενε ὡς ἕνας ἀκόμη «ἰδιόρρυθμος» ποὺ ἀσχολεῖται μὲ ἕνα ἐπικίνδυνο χόμπυ.