ΣΕΠ 2026ΕΚΔΟΣΗ ΒΗΤΑ
μιά ἀπόπειρα ἀναζητήσιμης κειμενικῆς ἀποκαταστάσεως τοῦ περιοδικοῦ ΔΑΥΛΟΣ
297 ΤΕΥΧΗ · 23.063 ΣΕΛΙΔΕΣ · 9.618.609 ΛΕΞΕΙΣ · 6.129 ΑΡΘΡΑ · 1.187 ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ
285ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2005
Ἄρθρα πού ξεκινοῦν σέ αὐτό τό φύλλο
- Η ελληνοχριστιανική σαλάτα στην ΕΡΤ — ΙΑΤΡΟΥ, ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ
Πρωτογενές κείμενο, χωρίς καμία ἐπέμβαση
ΔΑΥΛΟΣ/285, Νοέμβριος 2005
19137
παρ. 8), ὑπηρετοῦσαν στὸν στρατὸν τῆς Σπάρ-
της καὶ ἐλάμβαναν μέρος στοὺς Ὀλυμπιακοὺς
Ἀγῶνες.
Οἱ εἵλωτες ἀπετελοῦσαν τὴν τρίτην κοινωνι-
κὴν κατηγορίαν τῶν κατοίκων μετὰ τοὺς «πο-
λίτας» καὶ τοὺς «περιοίκους». Ἦσαν δημόσιοι
δοῦλοι, ἰδιότης ποὺ δὲν ἦταν ἄνευ σημασίας,
ἀφοῦ στὴν Σπάρτη ἰδιωτικοὶ δοῦλοι εἴτε δὲν
ὑπῆρχαν ἀνέκαθεν, εἴτε δὲν ἐπετρέπετο ἡ εἰσα-
γωγή των βάσει τῶν νόμων τῆς ξενηλασίας. Ἡ
πολιτεία χορηγοῦσε εἵλωτες εἰς τοὺς πολίτες,
οἱ ὁποῖοι δὲν εἶχαν τὸ δικαίωμα οὔτε νὰ τοὺς
μεταπωλήσουν οὔτε νὰ τοὺς ἀπελευθερώσουν.
Δικαίωμα ἀπελευθερώσεως εἶχε μόνον ἡ Ἀπέλ-
λα (Ἐκκλησία τοῦ Δήμου). (Λεξικὸ Ἡλίου, τό-
μος Η΄, σελ. 496.) Στοὺς κυρίους τῶν κλήρων
οἱ εἵλωτες ἀπέδιδαν ὡρισμένη εἰσφορά, ἀπὸ
τὴν ὁποία, ἐπειδὴ δὲν ἠδύνατο νὰ αὐξηθῇ, συ-
νήθως ἔμενε στοὺς εἵλωτες ἱκανὸ περίσσευμα
κατὰ τὰ ἔτη τῆς εὐφορίας, οὕτως ὥστε πολλοὶ
ἐξ αὐτῶν ἐθησαύριζαν ἀξίας λόγου περιουσί-
ας. Ἔτσι ἡ κατάστασις τῶν εἱλώτων ἦταν μὲν
κακὴ ὄχι ὅμως καὶ τραγική. Ἡ εἱλωτία διατη-
ρήθηκε σχεδὸν ἄνευ μεταβολῆς μέχρι τῆς ρωμα-
ϊκῆς κυριαρχίας.
Οἱ εἵλωτες στὴ Σπάρτη καὶ οἱ δοῦλοι τῆς Ἀ-
θήνας ἐξυπηρετοῦσαν πρωτίστως τὰ συμφέρον-
τα τῶν ἡγεμονευουσῶν αὐτῶν πόλεων, πλὴν ἀ-
ναντιρρήτως ἡ θέσις τούτων στὶς πόλεις των ἦ-
ταν σὲ πολὺ καλύτερη μοῖραν ἀπὸ ἐκείνη τῶν
δούλων τῆς Ρώμης. Κλείνοντας θὰ ἤθελα νὰ
ὑπενθυμίσω ὅτι ἕνα μεγάλο μέρος τῆς δόξης
τῆς δωρικῆς Σπάρτης ἀνήκει ἀναμφίβολα καὶ
στοὺς δυὸ ἰσχυροὺς στυλοβάτες τῆς Σπαρτια-
κῆς Πολιτείας, τοὺς περιοίκους καὶ τοὺς εἵλω-
τες, οἱ ὁποῖοι καὶ συνεπολέμησαν μὲ τοὺς Σπαρ-
τιᾶτες κατὰ τῶν Περσῶν.
Σᾶς εὐχαριστῶ γιὰ τὴν φιλοξενία
Γεώργιος Παν. Λουρίδας
Μέλος τοῦ Συνδέσμου
τῶν ἐν Ἀττικῇ Λακεδαιμονίων
Ἡ ἑλληνικοχριστιανικὴ σαλάτα στὴν ΕΡΤ
Ἀξιότιμε κ. Λάμπρου,
Συχνὰ παρακολουθῶ στὴν Ν.Ε.Τ. τὴν ἐκπομ-
πὴ «Ταξιδεύοντας» μὲ τὴν Μάγια Τσόκλη. Μία
ἀρκετὰ ἐνδιαφέρουσα πολλὲς φορὲς ἐκπομπή,
σὲ ὅ,τι ἀφορᾷ στὴ γνωριμία τοῦ κοινοῦ ὀπτικὰ
μὲ διάφορα μέρη ἐντὸς καὶ ἐκτὸς Ἑλλάδος.
Ἐκεῖνο ποὺ μοῦ κάνει ἐντύπωση (κακῶς:
ἀναμενόμενο στὴν Ἑλληνικὴ ΤV) καὶ γι’ αὐτὸ
γράφω καὶ τὴν ἐπιστολή, εἶναι ἡ ἐλλιπὴς πλη-
ροφόρηση τῆς παρουσιάστριας, σὲ ὅ,τι ἀφορᾷ
στὴν παρουσίαση ἀρχαίων ἐρειπίων στὴ χώρα
μας, σὲ ἀντίθεση μὲ τὴν ὑπερ- πλήρη ἐνημέρω-
ση, ἐὰν ἡ παρουσίασή της περιλαμβάνῃ (καὶ
πάντα περιλαμβάνει) ἰουδαιοχριστιανικοὺς να-
οὺς καὶ μοναστήρια.
Τί ἐννοῶ; Στὴν παρουσίαση τῶν ἀρχαίων ἡ
ληνικῆς Γλώσσας εἶναι δημιούργημα τῶν ἴδιων ἀνθρώπων, ποὺ μιλοῦσαν καὶ μιλᾶνε ἐδῶ
καὶ πέντε τοὐλάχιστον χιλιετίες τὴ γλῶσσα αὐτή. Ἀνεξάρτητα ὅμως ἀπὸ τὴν προσωπικὴ
γνώμη τοῦ καθενός, εἰδικοῦ γλωσσολόγου ἢ ἐπιστήμονος ἄλλης εἰδικότητας ἢ ἀκόμη καὶ
ἐρασιτέχνη ἐρευνητοῦ, οἱ ἀπόψεις τοῦ καθενὸς εἶναι σεβαστές, ὅταν περιέχουν ἔστω καὶ
ψήγματα ἀλήθειας.
Ἡ ἄποψη, ὅτι τὸ Ἑλληνικὸ Ἀλφάβητο εἶναι ἑλληνικὴ προσαρμογὴ τοῦ φοινικικοῦ εἶναι
καθ’ ὅλα σεβαστή, πάσχει ὅμως ἀπὸ ἀτράνταχτη τεκμηρίωση. Στηρίζεται, ὡς γνωστό, σ’
ἕνα ἀπόσπασμα τοῦ Ἡροδότου, στὸ ὁποῖο ὅμως δὲν εἶναι σαφές, ἂν ἐννοῇ ὅλα τὰ γράμματα
ἢ μερικὰ ἀπὸ αὐτά, δεδομένου ὅτι λείπει τὸ ἄρθρο. Ἐξ ἄλλου δὲν εἶναι καὶ ἡ μόνη ἱστορικὴ
ἀναφορὰ περὶ τοῦ ἀλφαβήτου, ὅπως ἀναφέρεται ἀπὸ τοὺς γλωσσολόγους, γιατὶ ὅσο ἱστο-
ρικὴ ἀναφορὰ εἶναι αὐτὴ τοῦ Ἡροδότου, ποὺ ἀναφέρεται στὴν ἐποχὴ τοῦ Κάδμου, ἄλλο
τόσο ἱστορικὲς ἀναφορὲς εἶναι καὶ ἐκεῖνες τοῦ Ἀλκιδάμαντος (Ulix 24, σελ. 190) καὶ τοῦ
Διόδωρου τοῦ Σικελιώτη (ΙΙΙ 67, 2). Ἐπίσης διάφοροι συγγραφεῖς ἀναφέρουν ὅτι οἱ Φοί-
νικες παρέλαβαν τὸ ἀλφάβητο ἀπὸ τοὺς Ἕλληνες, ὅπως ὁ Ντυσσώ, ὁ Γκερογκῆεφ, ὁ Πὼλ
‣