ΓΡΗΓ. ΦΙΛ. ΚΩΣΤΑΡΑΣ” Σχόλιο στὸν «Πο10 ογεείμ5» τοῦ Στ. Δεληκωστόπουλου Ἢ ἀναζήτηση τῆς ταυτότητας τῆς φιλοσοφίας! ὁδήγησε τὴν ἔρευνα στὴ διακρίβωση τῆς συγγένειας ποὺ ὑφίσταται ἀνάμεσα στὴ φιλοσοφία καὶ τὴν τέχνη γενικώτερα καὶ ἀπεκάλυψε εἰδικώτερα τὴν ἐσωτερικὴ σχέση της μὲ τὴν ποίηση. Φιλοσοφία καὶ ποίηση συνιστοῦν δύο δρόμους ἤ τρόπους, διαφορετικοὺς βέβαια, προσεγγίσεως τοῦ μυστηρίου τοῦ Ὄντος καὶ ἀποτελοῦν ἀ- φορμὲς καὶ ἀπαρχὲς μεγάλου προβληματισμοῦ γιὰ τὸν ἄνθρωπο. Ὅμως μιὰ τόσον ὑψηλὴ λειτουργία καὶ ἀποστολὴ τῆς ποιήσεως ἰχνηλατεῖ ἀναγκαστικἁ καὶ ἴσως καθορίζει τὶς ἀρχὲς καὶ τὰ κριτήρια τῆς γνησιότητάς της καὶ τῆς ποιότητας, τὸν λόγο δηλ. τῆς ὑπάρξεώς της. 1. Ἡ ποιητικὴ πενία τῆς ἐποχῆς μας Νὰ ὑπηρετῆ, τώρα, κάποιος τὴν τέχνη καὶ μάλιστα τὴν ποίηση, εἶναι ἕνας εὐγενικὸς πόθος. Λίγοι τοῦ ἀντιστέκονται: οἱ περισσότεροι ὑποκύπτουν. Νομίζουν, ἴσως, ὅτι οἱ ἀξιώσεις τῆς ποιήσεως εἶναι ἀσήμαντες καὶ οἱ προὐποθέσεις γιὰ νὰ θητεύσουν σ ̓ αὐτὴ μηδαμινές. ̓Αλλὰ αὐτὴ ἡ χωρὶς ὅρους ---καὶ τελικὰ χωρὶς ὅρια--- ποίηση ἔφερε σὲ μιὰ παρα-ποίηση καὶ ἐνθάρρυνε μιὰ ποσοτικὴ παραγωγὴ χωρὶς προηγούμενο. Δημιουργήθηκε, ἔτσι, χῶρος γιὰ ποιητὲς ἐπ ̓ εὐκαιρίᾳ καὶ γιὰ ἀργόσχολους στιχοπλόκους ̓ γιὰ ποιητὲς ποὺ διαθέτουν ἔκφραση, ἀλλὰ τίποτε πρὸς ἔκφραση! γιὰ ποιητὲς ποὺ ἐπαιτοῦν τὴν καταξίωση κα'ταφεύγοντας στὴν εὔκολη πολιτικὴ συνθηματολογία --χωρὶς μάλιστα νὰ εἶναι οἱ ἴ- διοι ἐλεύθεροι ἀπὸ τὶς ἁλυσίδες ποὺ χλευάζουνζ-- ἤ στὸ θυμικὸ τάραχο, στὰ παραληρηματικὰ λεκτικὰ κουδουνίσματα, στὶς νεφελώδεις μμωρολογίες-- πραγματικὲς ἀποβολὲς τῆς σκέψεως. "Ίλιγγος παραγωγῆς, λὲς καὶ τὰ ἑκατὸ ἄλογα τρέχουν γρηγορώτερα ἀπὸ τὰ δέκα». Καὶ ὅμως μέσα σὲ τόση ποιητικὴ βλάστηση, ὅπως δικαιολογημένα παραπονεῖται ὁ Νίτσε, ὁ ᾱληθινὸς ποιητὴς ἔμεινε σπάνιο φυτό. Μὲ δυὸ λέξεις: Ἢ ποσότητα ἔγινε τετράπαχη, ἐνῶ ἡ ποιότητα ἀπισχνάνθη. Φαίνεται πὼς ὅταν ἀκμάζουν οἱ ποιητές, παρακμάζει ἡ ποίηση. Ὅλα αὐτὰ κάνουν τὴν ποιοτικὴ κατάσταση τοῦ καιροῦ μας βαρειὰ καὶ τὸ μετεωρολογικὸ δελτίο δυσάρεστο. 2. Ὃ δημιουργὸς τοῦ Ηοπιο Εγεςίμς:μιὰ νέα ποιητικὴ αὐγὴ σὲ ψηλὲς ρουμελιώτικες ποιητικὲς» κορυὍμως στὸ γλαυκὸ οὐρανό μας, ἀπὸ τὰ φὲς θὰ ἀρχίσουν ἀπὸ τὸν χρονικὰ ἔσχατο, χρόνια τοῦ 'Ομήρου ὥς τὶς ἡμέρες τοῦ Σικελιανοῦ, τοῦ Σεφέρη καὶ τοῦ Ἐλύτη, κυτὸν Στέφ. Δεληκωστόπουλο, ὑμνητὴ τῆς ἀνθρώπινης οὐσίας καὶ ἐλευθερίας. Στὸν ριαρχοῦν καὶ νεφεληγερέτες δημιουργοί. Τότε τὸ εὐλογημένο τοπίο αἱθριάζει. Ὁ ΗΟΠΙΟ Ε7θοΙΙ5, τὴ «ραψωδία γιὰ τὴν ἀναποποιητικὸς λόγος μεσουρανεῖ. Καὶ τὸ πάκάλυπτη μοῖρα τοῦ Θεοῦ καὶ τοῦ ἀνθρώτριὸ ἔδαφος χαμογελάει ξανὰ τὸ φῶς ---τὸ που», οἰκοδομεῖ ὁ ποιητὴς ἕνα γόνιμο διάφῶς τῆς ποιήσεως. λογο ἀνάμεσα στὸν "Ανθρωπο καὶ τὸν ΚόὋ «Ηοππο ΕΤξεΙΙ5»3, ὁ ὄρθιος καὶ ἀσυμσμο, ἀνάμεσα στὴν “Ύπαρξη καὶ τὸ Θεό. Τὰ ὑλικὰ μὲ τὰ ὁποῖα χτίζει τὸ διάλογό του φιλίωτος ἄνθρωπος, τοῦ νέου, σύγχρονου εἶναι ὁ «λογισμὸς καὶ τὄνειρο». Αὐτὸ σηποιητῆ Στέφανου 4εληκωστοπούλου, σκιρμαίνει ὅτι ζευγαρώνονται ἐδῶ μὲ γιγάντια τάει πεπληρωμένος ἀπὸ ἕνα τέτοιο ἱλαρό, ἁρμονικὴ δύναμη ὁ φιλοσοφικὸς μὲ τὸν αἰδημιουργικὸ φῶς. Πρόκειται γιὰ μιὰ κατακάθαρη ποιητικὴ λαλιά, ποὺ δὲν πρέπει ἡ ἐσθητικὸ Λόγο, σὲ ποιότητα καὶ βαθμό, ὥποχή μας νὰ τὴν ἀφήση νὰ τυλιχθῆ στὴ στε νὰ διαπορῆ ὁ μελετητής, ἄν πρόκειται σιωπή. Γι’ αὐτὸ οἱ φιλοσοφικοὶ περίπατοι γιὰ μιὰ φιλοσοφικὴ ποίηση ἤ γιὰ μιὰ ποιητι- “Ὁ κ. Γρ. Φιλ. Κωσταρᾶς εἶναι καθηγητὴς τῆς Φιλοσοφίας στὸ Πανεπιστήμιο ̓Αθηνῶν.